Русская канарейка. Полное издание

by Dina Rubina, Дина Рубина

Russian Book. EKSMO, M. 960. 2020. Hardcover.

960 pages, Hardcover

Published January 1, 2020

About the author

also: Дина Рубина

Russian-Israeli prose writer. Her most famous work is Dual Surname (Двойная фамилия) which was recently turned into a film screened on Russia's Channel One.

Rubina writes in Russian.

Her novel "На солнечной стороне улицы" (On the Sunny Side of the Street) won The Big Book Prize (2007, Russia).

Reviews

[Anna]

Прекрасный слог Дины Рубиной захватывает с первых страниц. Переплетение судеб, прекрасное и ужасное неразделимы в этой истории, пробежавшей несколько стран и эпох, задевшей такие далекие и такие близкие душе моей города... если вы любите творчество Дины Ильиничны - трилогия приятно вас порадует удивит и добавит новые нотки в любовь к автору

[Anna Astafyeva]

Немножко безумно по насыщенности и эпичности событий, но очень увлекательно!

[Krys]

Нягледзячы на суровы аб'ём, сказаць, што кніга ахоплівае, перадае, малюе, лепіць, пляце з макрамэ эпоху - нельга. Гістарызму ў кнізе парадаксальна мала. Я, прызнацца, не злавіла, калі адна рэвалюцыя ў Адэсе змяніла другую, Другая сусветная акупацыя ад першай таксама неістотна адрознівалася, мяркуючы з усяго. ...Чаго многа? Адэскіх плётак! Сямейных баек, якія маюць даволі мала агульнага з сур'ёзным даследаваннем сямейнага радаводу. Сітуацыйныя замалёвачкі, больш ці менш яркія, больш ці менш фэнтэзійныя альтэрнатыўнагістарычныя жывыя карцінкі, гратэскавыя персанажы (такія могуць паўстаюць, калі, напрыклад, бабуля апавядае малой унучцы пра забітага на вайне дзеда: ён быў самы моцны і самы добры; самы лепшы паляўнічы; а прабабка была самая галасістая ў вёсцы, яе пан хацеў у оперу забраць). Карцінкі, безумоўна, трымаюць увагу, нават захопліваюць. Бывае цяжка адарвацца ад чужых плётак, асабліва калі апавядальнік з талентам. Байкі ў Рубінай атрымліваюцца, раман - так сабе.

Кампазіцыя трылогіі, вядома, касабокая, думаю, з гэтым пагодзяцца нават прыхільнікі-фаны, дый аўтарка сама з гэтым згодная, недарма ж робіць агаворку ("Странный это роман, где Он и Она встречают друг друга чуть ли не в конце"). Павучынне флэшбэкаў і флэшфьючэрсаў з каляровымі мушкамі характараў рвецца пад вагой аднаго тоўстага павука ды мятліка (шо я гоню! метафара мне ў левае паўшар'е).
Люблю даваць парады, калі мяне не просяць. Асабліва люблю даваць іх, калі аб'ект ашчасліўлівання мяне не пачуе (неяк бяспечней, праўда?). Дык вось, плецена-вязаны ўступ да адной шпіёнскай гісторыі кахання занадта вялікі. Для цэльнага ўспрымання твора трэба было:
1) усе тры кнігі рабіць наўмысна рознастылёвымі (напрыклад, пляценне лёсаў + шпіёнскі баявік + меладрама), праўда, адзін чытач наўрад ці быў бы задаволены такімі рознымі кнігамі, абавязкова ўпадабаў бы нешта адно, а другое не прыняў бы;
2) істотна скараціць зачын - так бы мовіць займальны радавод; скараціць а-ля вікіпедыеўскія звесткі пра развядзенне канарэек, кастратаў і іншых птушак, не тое каб яны надта выбіваліся з зместу, такі лікбез, можа, нават каму і карысны, але агульны акіян інфармацыі ён засмечвае; скараціць некаторыя лішнія неістотныя эпізодзікі і павароцікі, кшталту катання на каньках Аі, эпізодаў дзяцінства яе бацькі, бацькоў Эські, яны дадаюць, вядома, нейкія штрыхі да вобразаў героя, яны не нецікавыя самі па сабе, але гэтыя штрыхі губляюцца на фоне іншых штрыхоў, а эфекту 3-Д не дадаюць, - і паставіць акцэнт менавіта на гісторыі Леона і Аі;
3) усю гісторыю Леона і Аі (таксама шаржава-нерэальную, тым больш гратэскавую і аляпаватую ў сустрэчы, каханні, вяртанні і г. д., што напісана яна больш-менш лінейна, то-бок буйна, не здроблена, як "адэскія байкі" першай кнігі) праткаць флэшбэкамі - байкамі пра продкаў, - але такі варыянт складана ўвасобіць сапраўды якасна, трапна ўстаўляючы больш-менш цэласныя фрагменты, трымаючы ўвагу на "нашых днях", не дапускаючы эфекту рою пчолаў у галаве чытальніка.
Не магу пазбавіцца ад думкі, што вялікі твор стаўся не пад сілу Рубінай, што яна проста не здужала адшліфаваць і аднастаіць такі аб'ём тэксту. Простае перачытванне займае процьму часу, а аўтару варта перачытаць свой тэкст не адзін, не адзін раз!

Рэальна-нерэальныя шаржавыя персанажы (не карэкатурныя). Мне падаецца, што я разгадала галоўны сакрэт Рубінай, як ляпіць цікавых персанажаў: яны ўсе маюць абавязковы аўтарскі штамп - нейкая рыса павінна быць перабольшаная, калі грудзі, то станік ад іх - гэта кіт; калі швачка, то абавязкова геній без выкраек і апярэдзіла Шанэль; калі музыкантка, то каб праслязіўся самы праслаўлены настаўнік музыкі; калі Звералоў - то прам рэальна барсаў лавіў (о-о-о!); калі тэмперамент, то каб на мяжы вар'яцтва; калі голас - то каб слухачы трацілі прытомнасць... і гэтак далей бясконца. Добра гэта ці дрэнна?.. Чытаць пра шэрых людзей, як я і ты, менш захапляльна, але і майстэрства мы патрабуем большага. Казаць пра рэалізм "Канарэйкі" таксама не выпадае. Шарж даволі рэдка выстаўляецца ў сусветных мастацкіх музеях, як правіла, тады, калі аўтар праславіўся ў нечым іншым - як бонус (прыйшло ж да галавы з усіх сінонімаў менавіта гэтае слова). Шарж - уражанне лёгкасці, нязмушанасці, факультатыўнасці, несур'ёзнае мастацтва, накід, "прастамоўе". Дык Рубіна так і піша - накід, несур'ёзна, не без таленту, захапляльна... але... другасна (не таму, што недзе ёсць першакрыніца, а таму - што на гэтым у вялікае мастацтва не ўедзеш). Шмат ліній, якія вядуць - куды?.. Якая галоўная думка?.. Ды няма галоўнай - ёсць проста балбатня, пляткарства, слова-, лёсапляценне - гэта груба, гэта не пра Рубіну, а як пра Рубіну?..

Зойдзем з другога боку. Вось яшчэ памятаю часопіс "Мурзілка", недасягальны для мяне, чытачкі "Вясёлых карцінак", як "Уліс" Джойса. Мой неагораны тоўсты часопіс ранняга дзяцінства, у якім я не магла прадрацца праз высоканавуковы (ну давайце тут хіхікнем, мне было 5!) тэкст, але абажала карцінкі на разваротах, дзе на адным аркушы многа маленькіх чалавечкаў нешта робяць, кожны сваё, але ўсе ўцягнутыя ў нейкую адну тэму (напрыклад, летнія вакацыі). М-м-м... Мая каш-штоўнас-сць... Бясконцае сузіранне кожнай дэталькі, кожнай пасмешкі, унутранае пражыванне кожнай сітуацыі, стварэнне новых сюжэтаў па матывах, запуск чалавечкаў за межы паперы, залучэнне групаў у адну вялікую прыгоду, зразумелую мне. Дык вось Рубіна - гэта "Мурзілка"! Перапляценне мульцяшных чалавечкаў, кожная група займальная і ўсе ўпісваюцца ў агульную тэму, безліч дробных дэталяў, не тое каб суперзнаходак або праяваў высокага, ажно захмарнага мастацтва, але ж - займальных (хто скажа, што 1000 старонак - не зойме ладнага кавалка жыцця, хай першы кіне ў мяне "Вясёлымі карцінкамі"!).

[Volya]

Книгу мне подарили уже довольно давно. Я начинала и бросала несколько раз, никак не могла продраться через первые главы, постоянно забывала, кто есть кто, кто кому кем приходится. Но вот наконец. Это было долгое, с перерывами чтение, не скажу, что очень простое, иногда хотелось отдохнуть от витиеватости языка, почитать что попроще. Третья часть понравилась меньше всего, диалоги между героями показались очень неправдоподобными, и слиииишком много описаний для глав, где сосредоточен самый экшн. Но всё равно книга отличная, было интересно читать и интересно про неё думать.

[Olga]

Я слушала этот роман в неподражаемом исполнении автора.
Незабываемо!
Немного вычурный язык местами и несколько фантастичный сюжет, больно много совпадений, но, а целом - потрясающе!

[Mikhail Savkin]

Увлекательная семейная эпопея с элементами детектива, местами перенасыщенная и не реалистичная, но хорошо написанная. Оторваться невозможно.

[Iuliia Novoselova]

Till now it is one of the strongest book series for me. I love the story lines, their development, writing style. These books would be an absolute must and my ultimate recommendation to read.

До сих пор эта серия произведений является для меня одной из сильнейших. Я люблю истории, их развитие, стиль письма. Эти книги являются моей безусловной рекомендацией к прочтению.