What do you think?
Rate this book
Het leven als tragikomedie
Het leven als tragikomedie. Over humor, kwetsbaarheid en solidariteit is het essay dat verschenen is ter gelegenheid van de Maand van de Filosofie (2019). Tim Fransen betoogt hierin dat het komische niet een tegenpool is van het tragische, maar dat humor juist een alternatief perspectief biedt op ons onvermijdelijk falen. Een perspectief dat ons in staat stelt om het tragische onder ogen te komen, in plaats van een uitvlucht te zoeken in de vaak destructieve ontkenning ervan. En bovendien een perspectief dat een voedingsbodem kan vormen voor een gevoel van solidariteit met onze medestuntelaars.
199 pages, Paperback
First published March 29, 2019
39 people are currently reading
302 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 64 reviews
January 27, 2021
Ik ben echt van mening dat het goed zou zijn als iedereen dit boekje zou lezen. Het omschrijft op een rake, humoristische en welonderbouwde manier hoe de mens in elkaar zit (mbv interessante illustraties die we allemaal herkennen) en vervolgens hoe we hier, na bewustwording van onze menselijke toestand die zo zijn gebreken kent (ook al willen we dat soms niet toegeven), mede door middel van de komedie als kunst mee om kunnen gaan. Ik denk dat het meer toevoegt voor jezelf én voor de samenleving wanneer je je verdiept in deze fundamentele aard van de mens (en hoe daarvoor gecorrigeerd kan worden) dan wanneer je jezelf limiteert tot een zwart-wit/goed-slecht mensbeeld.
Mocht de gemiddelde zuinige Nederlander nu nog niet om zijn: dit boek kost €8 (!) op bol.com.
Mocht de gemiddelde zuinige Nederlander nu nog niet om zijn: dit boek kost €8 (!) op bol.com.
April 19, 2023
Als je iets met deze strekking schrijft begeef je je misschien wel bij voorbaat op de grens van tenenkrommendheid maar het is een heel toegankelijk en fijn boek waardoor ik voornamelijk weer even herinnerd werd aan een hele fundamentele empathie. Lief boek vind ik
January 14, 2020
Erg genoten van dit boek/essay van Tim Fransen en zeker ook een goed instapboek voor een ieder die zich nader wil ontplooien in de filosofie. Het boek is toegankelijk, humoristisch, maar tegelijkertijd worden verschillende filosofische stromingen belicht en becommentarieerd. Juist deze mix maakt dit boek wat het is.
De algemene visie die in dit boek wordt gedeeld is dat juist omdat de mens tekort komt op vele aspecten (lichamelijk is niet alles goed, mentaal worden we beïnvloed door verschillende 'biasses', we zijn goddeloos geworden) , moeten we het leven met een relativerende humor bekijken. En van hoe verder je kijkt, hoe komischer het wordt.
De algemene visie die in dit boek wordt gedeeld is dat juist omdat de mens tekort komt op vele aspecten (lichamelijk is niet alles goed, mentaal worden we beïnvloed door verschillende 'biasses', we zijn goddeloos geworden) , moeten we het leven met een relativerende humor bekijken. En van hoe verder je kijkt, hoe komischer het wordt.
July 17, 2019
Een heerlijk boek dat ons op een komische (en tragische) manier wijst op onze menselijke tekortkomingen. Tim Fransen laat onder andere filosofen, cabaretiers en tv shows de revue passeren om ons met een knipoog een stukje wijzer te maken over hoe wij óók in het leven zouden kunnen staan.
August 30, 2025
Soms nog best pittig voor een leek! Wel weer gelachen, zelfs als het geen grappen waren (vooral van al de tragische menselijke tekorten heb ik genoten). Aanradertje als je het allemaal even niet ziet zitten en het allemaal toch niet erger kan.
October 14, 2020
Populair wetenschappelijk boekje, met humor, van Tim als afgestudeerde filosofie en cabaretier. Daar zit m ook gelijk een beetje de kneep. Het onderwerp is best serieus en dat vraagt ook wel iets van de humor, die je er ondersteunend en snel invlecht. Ik vind dat zeker niet altijd even geslaagd. Soms lijkt het moeten. Dit roept ook de vraag op wat Tim eigenlijk toevoegt aan de op zich prima samenvatting van eerder wetenschappelijk onderzoek en ‘oh ja’ erlebnissen. Als hij een mening toevoegt geeft hij dit overigens expliciet aan. Heel duidelijk is aan welke kant van het maatschappelijk en politieke spectrum je Tim moet zoeken: vertrouwen, compassie en het toestaan van het “eigen tekort”.
Het boekje behandelt het tragische en de humor. Voor de structuur is het goed dat het telkens wel terug grijpt op eerdere `stellingen`. Aan het humordeel ligt minder onderzoek ten grondslag en lijkt zodoende wat ´vager´. Tim zet wel zijn beeld duidelijk weg: omdat humor gerelateerd is aan superioriteit en leedvermaak, zit de kracht in het herkennen en erkennen van de eigen kwetsbaarheid. Het moet zich niet op de inhoud richten, maar op het gedrag. Hoe ver het kan gaan ligt aan de kwaliteit van de uitvoering. Goede voorbeelden. Al met al, zeker in het 1e deel, volop doordenkers en oh ja’s.
Het boekje behandelt het tragische en de humor. Voor de structuur is het goed dat het telkens wel terug grijpt op eerdere `stellingen`. Aan het humordeel ligt minder onderzoek ten grondslag en lijkt zodoende wat ´vager´. Tim zet wel zijn beeld duidelijk weg: omdat humor gerelateerd is aan superioriteit en leedvermaak, zit de kracht in het herkennen en erkennen van de eigen kwetsbaarheid. Het moet zich niet op de inhoud richten, maar op het gedrag. Hoe ver het kan gaan ligt aan de kwaliteit van de uitvoering. Goede voorbeelden. Al met al, zeker in het 1e deel, volop doordenkers en oh ja’s.
Read
December 23, 2020"Het leven is een tragische aangelegenheid simpelweg omdat de aarde draait en de zon onverbiddelijk opkomt en weer ondergaat, en er voor ieder van ons een dag komt waarop de zon voor de allerlaatste keer ondergaat. Misschien dat daar de oorzaak van onze ellende, van alle menselijke ellende in ligt, dat wij bereid zijn alle schoonheid van ons leven op te offeren en ons willen opsluiten in totems, taboes, kruisen, bloedoffers, kerktorens, moskeeën, rassen, legers, vlaggen en naties om het feit van de dood, het enige concrete feit waarover we beschikken, te kunnen ontkennen."
- James Baldwin
Een prachtige 'introductie' voor mij in de filosofie met veel voorbeelden uit literatuur, kunst, films en de werken van bekende filosofen. Het laat zien hoe we onszelf zo vaak voor de gek houden als het aankomt op de tragische kant van het leven, en hoe humor hier ons inzicht en verlichting in geeft. Een aanrader.
- James Baldwin
Een prachtige 'introductie' voor mij in de filosofie met veel voorbeelden uit literatuur, kunst, films en de werken van bekende filosofen. Het laat zien hoe we onszelf zo vaak voor de gek houden als het aankomt op de tragische kant van het leven, en hoe humor hier ons inzicht en verlichting in geeft. Een aanrader.
April 24, 2019
In dit essay beschrijft Fransen de tragische dimensies van het mens-zijn en de daarmee gepaard gaande kwetsbaarheden van mensen. Hij pleit voor een verzoening hiermee, omdat een besef van tragiek volgens Fransen een diepere en intensere waardering van het leven mogelijk maakt en omdat wij in elkaars kwetsbaarheden in de ander een medemens kunnen herkennen. Het essay mondt uit in een pleidooi voor een eerherstel van humor als middel om - tegen alle doortrapte menselijke neigingen in - de tragische realiteit (vooral ook van zichzelf) onder ogen te zien zonder eraan onderdoor te gaan.
De inhoud is niet vernieuwend, voor wie enigszins bekend is met de filosofieën van Schopenhauer en Nietzsche. Maar het essay is vlot geschreven en door de vele moppen en citaten vermakelijk. Wel bevat het essay enkele merkwaardige onopgehelderde inconsistenties: zo refereert Fransen zowel aan de dood van God als aan "Goed en Kwaad". Dit doet echter aan de kernboodschap niet af die Fransen bovendien op aangename wijze uitserveert.
De inhoud is niet vernieuwend, voor wie enigszins bekend is met de filosofieën van Schopenhauer en Nietzsche. Maar het essay is vlot geschreven en door de vele moppen en citaten vermakelijk. Wel bevat het essay enkele merkwaardige onopgehelderde inconsistenties: zo refereert Fransen zowel aan de dood van God als aan "Goed en Kwaad". Dit doet echter aan de kernboodschap niet af die Fransen bovendien op aangename wijze uitserveert.
July 14, 2019
P69 “Daarom is de dood van God mogelijk de meest bepalende gebeurtenis in de menselijke beschaving. Nadien houdt de wereld op een bedoeling te hebben. Vanaf dat moment ontbreekt een ultieme rechtvaardiging voor ons lijden.
Met de dood van God krijgt het leven definitief de vorm van een tragedie.”
Een essay geschreven ter gelegenheid van de maand van de filosofie. Het eerste deel heeft de titel ‘Het leven als tragedie’ en bespreekt Tim Fransen vijf menselijke tekorten: het lichamelijke, het psychisch, het epistemische (dat legt ie uit hoor), het morele en existentiële tekort. Erg aardig en interessant om te lezen. Het tweede deel heeft als titel ‘Het leven als een komedie’. Ik was hier erg nieuwsgierig naar. Maar dat viel een beetje tegen. Veelal aan de hand van voorbeelden uit films, tv-series, cabaretiers en boeken probeert Fransen duidelijk te maken hoe we met een komisch perspectief met onze tekorten om zouden kunnen gaan. Ik had liever meer praktische voorbeelden uit het dagelijks leven gezien. Stiekem hoopte ik een beetje op een lesje in Amsterdamse humor, want die hoor je bijna niet meer. Gelukkig zit er voldoende humor in het boek zelf! Ook de vele citaten maken het boek meer dan de moeite waard: 7/10.
In het slothoofdstuk stelt Fransen:
P145 “Wat we nodig hebben is daarom een cultuur waarin het besef van onze feilbaarheid geldt als grondvest van beschaving; een cultuur die met een milde blik de realiteit onder ogen komt; een cultuur waarin we onszelf en waar we in geloven serieus nemen, maar nooit te serieus."
Amen.
Met de dood van God krijgt het leven definitief de vorm van een tragedie.”
Een essay geschreven ter gelegenheid van de maand van de filosofie. Het eerste deel heeft de titel ‘Het leven als tragedie’ en bespreekt Tim Fransen vijf menselijke tekorten: het lichamelijke, het psychisch, het epistemische (dat legt ie uit hoor), het morele en existentiële tekort. Erg aardig en interessant om te lezen. Het tweede deel heeft als titel ‘Het leven als een komedie’. Ik was hier erg nieuwsgierig naar. Maar dat viel een beetje tegen. Veelal aan de hand van voorbeelden uit films, tv-series, cabaretiers en boeken probeert Fransen duidelijk te maken hoe we met een komisch perspectief met onze tekorten om zouden kunnen gaan. Ik had liever meer praktische voorbeelden uit het dagelijks leven gezien. Stiekem hoopte ik een beetje op een lesje in Amsterdamse humor, want die hoor je bijna niet meer. Gelukkig zit er voldoende humor in het boek zelf! Ook de vele citaten maken het boek meer dan de moeite waard: 7/10.
In het slothoofdstuk stelt Fransen:
P145 “Wat we nodig hebben is daarom een cultuur waarin het besef van onze feilbaarheid geldt als grondvest van beschaving; een cultuur die met een milde blik de realiteit onder ogen komt; een cultuur waarin we onszelf en waar we in geloven serieus nemen, maar nooit te serieus."
Amen.
August 28, 2024
“Humor helpt ons de realiteit onder ogen te zien, zonder dat we eraan onderdoor gaan” (p.142)
Fijn toegankelijk geschreven essay-in-boekvorm over de potentiële rol van humor in het accepteren van de tragiek van het leven. Best veel Schopenhauer, wat altijd goed is. En ik haal er een filmtip uit, namelijk de Lego Batman film.
Het enige puntje is dat ik het eigenlijk constant eens was met de auteur. Ik erger me graag ook af en toe aan boeken, maar dat lukt met dit heldere betoog dus niet echt. Maar daar kan Tim Fransen natuurlijk niet zoveel aan doen.
Fijn toegankelijk geschreven essay-in-boekvorm over de potentiële rol van humor in het accepteren van de tragiek van het leven. Best veel Schopenhauer, wat altijd goed is. En ik haal er een filmtip uit, namelijk de Lego Batman film.
Het enige puntje is dat ik het eigenlijk constant eens was met de auteur. Ik erger me graag ook af en toe aan boeken, maar dat lukt met dit heldere betoog dus niet echt. Maar daar kan Tim Fransen natuurlijk niet zoveel aan doen.
January 31, 2020
Leest lekker weg, maar dit boekje maakte me vooral benieuwd naar z’n opvolger. Fransens stijl is hier nog een beetje ‘everything but the kitchen sink’: Hij moet duidelijk vooral zélf een hoop factoids kwijt die hij in z’n systeem rond heeft zweven, meer dan dat het een intrinsiek gedreven tekst is. Mooi dat ‘ie er op deze manier toch een gerichte en aangenaam leesbare verkenning van heeft weten te maken, zonder pretentieus over te komen. Dat is best een prestatie.
April 7, 2019
Boek dat tot denken aanzet. Allereerst het onvermogen om ons zelf op waarde te schatten ten opzichte van anderen. Het teveel oordelen over de ander. Het evenwicht in het leven tussen het tragische en het komische. De positieve en negatieve dingen die ons overkomen in het leven. Hoe vind je daarin het evenwicht. Soms een beetje moeilijk geschreven (wat vraagt om herlezen om het ook echt te begrijpen) maar zeker de moeite waard.
July 31, 2019
Dit boek legt prachtig bloot hoe wij allemaal worstelen met onze menselijke gebreken, en hoe humor kan helpen om met deze gebreken om te gaan.
January 29, 2024
Erg interessant en goed onderbouwd
April 24, 2019
Dit boek brengt een aantal ideeën uit de filosofie op een komische, bijna sarcastische manier. Ik heb echt vaak moeten lachen om een aantal droge grappen. Door de grappen bekijk je alle problemen bijna op een absurde manier en brengt het boek een bepaalde relativering op gang. Ik ben het iedereen aan het aanraden!
June 17, 2019
What a great book, and super amusing too! It offers many brilliant and insightful perspectives, with a significant amount of humor mixed in. The book gets a bit more philosophical towards the end, but it certainly makes some valid points. I already feel like I should read this again just because it has so many things I wanted to remember. I hope an English translation will become available soon, because this should be shared with the world!
November 24, 2023
Voor veel mensen is dit waarschijnlijk een erg confronterend boek, omdat we niet graag herinnerd worden aan onze eigen sterfelijkheid. Maar juist door je er bewust van te zijn en het leven wat luchtiger te benaderen maken we ons sterfelijke bestaan draaglijker. Als je erover nadenkt, is ons leven ook niets minder dan absurd. We zijn op deze planeet gekomen zonder daarom gevraagd te hebben, we hebben elke dag problemen die we moeten oplossen en we zijn constant op zoek naar een zekere vorm van zingeving om (wellicht tevergeefs) iets van betekenis aan ons lijden te koppelen. En zo ineens stopt het.
Dit boek zet je aan het denken en helpt je relativeren. Ik zou het iedereen aanraden te lezen.
Dit boek zet je aan het denken en helpt je relativeren. Ik zou het iedereen aanraden te lezen.
May 17, 2019
4 Sterren, na even nadenken. Veel inzichten kende ik al, de insteek van komedie bij de tragiek van het leven is nieuw. Het boek is een aanrader voor iedereen die nog niet bekend is met existentiële thema's, er staan veel goede referenties in.
Ik twijfel of komedie gebruikt kan worden om om te gaan met de tragiek van het leven. Kortstondig wel, maar uiteindelijk gaan we nog steeds allemaal dood en is het leven zinloos. Humor kan dit wel verlichten, en misschien ben ik het daarin wel eens met de schrijver. Wel jammer dat de humor van de schrijver hier en daar wat te wensen overlaat. Gelukkig blijft er genoeg over om van te leren en om te lachen.
Ik twijfel of komedie gebruikt kan worden om om te gaan met de tragiek van het leven. Kortstondig wel, maar uiteindelijk gaan we nog steeds allemaal dood en is het leven zinloos. Humor kan dit wel verlichten, en misschien ben ik het daarin wel eens met de schrijver. Wel jammer dat de humor van de schrijver hier en daar wat te wensen overlaat. Gelukkig blijft er genoeg over om van te leren en om te lachen.
January 12, 2025
Bedankt Frank. Dit boek krijg je lekker niet terug :)
March 11, 2020
Maar wel magere drie. Vond het beetje genre: ‘leuk maar niet bijzonder’. Vond de combinatie humor, psychologie en filosofie wel een leuke, zij het niet ik de humor in het boek niet leuk vond en er had van mij wel wat dieper in mogen worden gegaan op het filosofische. Maar ja, kwestie van smaak.
August 17, 2020
Het eerste deel over de menselijke beperkingen is zeer interessant. Vooral boeiend vond ik de analyses van en aantal boeken en comedyseries/films in het tweede deel. Een groot deel van de grapjes tussendoor had niet gehoeven, maar daar is de auteur zich van bewust, gelukkig.
August 16, 2020
Helemaal raak!
July 29, 2021
Vorig jaar heb ik met veel plezier geluisterd naar de podcastserie ‘Beschaving: De Nabeschouwing’ van Tim Fransen, over allerlei filosofische aspecten van de coronacrisis. Mijn verwachtingen waren daardoor hoog toen ik aan dit boek begon, maarrr het bleek niet erg aan mij besteed. Fransen schrijft eerst uitgebreid over verschillende vormen van menselijk tekort en daarna (wat korter) over humor. Hij maakt een interessant (maar niet buitengewoon origineel) onderscheid tussen ‘humaniserende’ en ‘dehumaniserende’ humor. Je zou dat kunnen vergelijken met toelachen vs. uitlachen.
Alleen: waarom ondersteunt hij bijna alles wat hij wil vertellen met iemand uit het rijtje Aristoteles, Plato, Kant, Rousseau, La Rochefoucauld, Schopenhauer, Hegel en Nietzsche? (Vooral heel veel Nietzsche trouwens.) Het antwoord op deze vraagt luidt natuurlijk: omdat Tim Fransen een filosoof is en dode filosofen citeren is wat filosofen doen. Wanneer je de beroemde Grieken, Duitsers en Fransen aanroept kun je rekenen op instemmend geknik. Terwijl Tim Fransen in veel gevallen zijn punten evengoed had kunnen maken met uitspraken van Johan Cruijff, Yogi Berra, Mao Zedong, Jezus, Mohammed en Linda de Mol. Misschien kijken we in de toekomst wel terug op de klassieke vorm van filosofie zoals we nu de ‘wetenschap’ van de jezuïeten rond 1600 bekijken: zij dachten dat je een ei kon koken door het in een slinger rond je hoofd te zwaaien, omdat een oude Griek ooit had opgeschreven dat Babylonische soldaten dat deden - en wat de oude Grieken schreven had autoriteit. Je hoefde dat maar te citeren en iedereen was het meteen met je eens.
Andere lezers zullen ongetwijfeld genieten van Fransens belezenheid, persoonlijk houd ik niet zo van het sfeertje van het handjevol canonieke filosofen dat tot in de eeuwigheid op hun voetstuk wijs loopt te zijn. Vandaar: aardig boek, maar niet helemaal mijn kop thee.
Alleen: waarom ondersteunt hij bijna alles wat hij wil vertellen met iemand uit het rijtje Aristoteles, Plato, Kant, Rousseau, La Rochefoucauld, Schopenhauer, Hegel en Nietzsche? (Vooral heel veel Nietzsche trouwens.) Het antwoord op deze vraagt luidt natuurlijk: omdat Tim Fransen een filosoof is en dode filosofen citeren is wat filosofen doen. Wanneer je de beroemde Grieken, Duitsers en Fransen aanroept kun je rekenen op instemmend geknik. Terwijl Tim Fransen in veel gevallen zijn punten evengoed had kunnen maken met uitspraken van Johan Cruijff, Yogi Berra, Mao Zedong, Jezus, Mohammed en Linda de Mol. Misschien kijken we in de toekomst wel terug op de klassieke vorm van filosofie zoals we nu de ‘wetenschap’ van de jezuïeten rond 1600 bekijken: zij dachten dat je een ei kon koken door het in een slinger rond je hoofd te zwaaien, omdat een oude Griek ooit had opgeschreven dat Babylonische soldaten dat deden - en wat de oude Grieken schreven had autoriteit. Je hoefde dat maar te citeren en iedereen was het meteen met je eens.
Andere lezers zullen ongetwijfeld genieten van Fransens belezenheid, persoonlijk houd ik niet zo van het sfeertje van het handjevol canonieke filosofen dat tot in de eeuwigheid op hun voetstuk wijs loopt te zijn. Vandaar: aardig boek, maar niet helemaal mijn kop thee.
August 15, 2023
Fransen biedt een vlot geschreven filosofie over humor. Waar traditioneel lachen vaak uitlachen was en humor dus verbonden is met dominantie en superioriteitsdenken, ziet Fransen veel meer in een verbond tussen humor en kwetsbaarheid. Dat past ons ook beter, want de mens is een tragisch wezen en schiet hopeloos tekort (lichamelijk, psychisch, epistemisch, moreel en existentieel (deel I)). De man die uitglijdt over een banaan (voorkant), dat zijn wij allemaal.
Belangrijkste inspiratoren zijn liberaal filosoof Isaiah Berlin (1909-1997), Schopenhauer en Nietzsche. Vooral Nietzsche bepaalt Fransens antropologische kader. God is dood, het leven (daarom) absurd en de waarden die we nastreven zijn hopeloos conflicterend. De vormende – maar grotendeels onbewuste – drijfveer is het afwenden van de doodsangst (‘terror management theory’ (intermezzo)). In de gebrekkigheid, behoeftigheid, eindigheid herkennen we gelukkig de medemens. Humor, vooral de vorm van zelfspot en zelfrelativering, stimuleert deze herkenning (deel II). En zelfs over het Kwaad, waaronder kanker en de Holocaust (F. geeft overtuigende voorbeelden), is kwetsbare komedie te maken.
De auteur neemt in voetnoten zichzelf op de hak en praktiseert daarmee zijn eigen theorie. Een interessante vraag is of slechts het absurde leidt tot een herwaardering van het komische. F.s antropologie kan aangevuld worden zonder het tekort dicht te smeren. Zo is de grap van de eeuw toch wel de incarnatie: Een God zonder tekort wordt een mens zoals wij, om vervolgens fataal in uit te glijden (en weer op te staan. “if it kills you, it makes you stronger” …).
Belangrijkste inspiratoren zijn liberaal filosoof Isaiah Berlin (1909-1997), Schopenhauer en Nietzsche. Vooral Nietzsche bepaalt Fransens antropologische kader. God is dood, het leven (daarom) absurd en de waarden die we nastreven zijn hopeloos conflicterend. De vormende – maar grotendeels onbewuste – drijfveer is het afwenden van de doodsangst (‘terror management theory’ (intermezzo)). In de gebrekkigheid, behoeftigheid, eindigheid herkennen we gelukkig de medemens. Humor, vooral de vorm van zelfspot en zelfrelativering, stimuleert deze herkenning (deel II). En zelfs over het Kwaad, waaronder kanker en de Holocaust (F. geeft overtuigende voorbeelden), is kwetsbare komedie te maken.
De auteur neemt in voetnoten zichzelf op de hak en praktiseert daarmee zijn eigen theorie. Een interessante vraag is of slechts het absurde leidt tot een herwaardering van het komische. F.s antropologie kan aangevuld worden zonder het tekort dicht te smeren. Zo is de grap van de eeuw toch wel de incarnatie: Een God zonder tekort wordt een mens zoals wij, om vervolgens fataal in uit te glijden (en weer op te staan. “if it kills you, it makes you stronger” …).
December 29, 2021
Ik was toevallig het eerste boek (denk ik althans?) van Fransen tegengekomen en daar was ik echt helemaal weg van ("Brieven aan Koos", nog steeds een ontzettende aanrader!). Toen ik dus, wederom toevallig, deze in een boekwinkel zag hoefde ik niet lang te twijfelen voordat ik wist dat ik deze ook wilde hebben.
In tegenstelling tot dat andere boek is dit boek echt veel meer een essay en veel 'academischer' (ja sorry, ik vind het ook een vervelende omschrijving, maar het best waar ik nu op kan komen). De brieven waren veel meer zoals Fransen ook op het toneel is: de filosofie is zeker aanwezig, maar wel vervlochten met grapjes en anekdotes. Hier zijn er veel minder anekdotes en grapjes. Dat maakt het boek er niet minder op, maar het is dus wel een heel ander boek.
In dit boek zet Fransen namelijk uiteen wat volgens hem het 'doel' (of in ieder geval 'een doel') is van humor. Dat dat soms juist de dood van humor is erkent hij zelf ook, maar desondanks weet hij er een interessant verhaal van te maken waarin hij overtuigend beargumenteert dat we juist in komedie al onze gebreken als mensen en de mensheid onder ogen kunnen zien.
In tegenstelling tot dat andere boek is dit boek echt veel meer een essay en veel 'academischer' (ja sorry, ik vind het ook een vervelende omschrijving, maar het best waar ik nu op kan komen). De brieven waren veel meer zoals Fransen ook op het toneel is: de filosofie is zeker aanwezig, maar wel vervlochten met grapjes en anekdotes. Hier zijn er veel minder anekdotes en grapjes. Dat maakt het boek er niet minder op, maar het is dus wel een heel ander boek.
In dit boek zet Fransen namelijk uiteen wat volgens hem het 'doel' (of in ieder geval 'een doel') is van humor. Dat dat soms juist de dood van humor is erkent hij zelf ook, maar desondanks weet hij er een interessant verhaal van te maken waarin hij overtuigend beargumenteert dat we juist in komedie al onze gebreken als mensen en de mensheid onder ogen kunnen zien.
August 8, 2020
Tim Fransen, cabaretier en filosoof, schrijft een boek over humor, kwetsbaarheid en solidariteit. In veel opzichten komen zijn thema’s niet uit de verf. Er valt weinig te lachen (wat je toch mag verwachten van een cabaretier die over de functie van humor schrijft), om zijn gedachte te volgen wil hij dat je je er voor open stelt (een zwaktebod van de filosoof Fransen) en in zijn betoog over het belang en functie van humor geeft hij een voorbeeld van een grap waar hij zelf de clou niet van begrepen heeft (blz. 176/177). Het is allemaal een nogal tragisch, met dit boek.
Eigenlijk is alleen het slothoofdstuk (blz. 183 t/m 190), waar hij zijn uitgangspunten, doelen en argumenten helder op een rij zet, een betoog waar je iets mee kunt.
Voor een boek van 190 bladzijden is dat te weinig.
En zo vormt het boek zelf een voorbeeld van het ijdele menselijk streven en het daarmee gepaard gaande menselijk onvermogen dat Tim overal om zich heen waarneemt. Daar moeten we dan misschien maar een beetje om lachen.
Eigenlijk is alleen het slothoofdstuk (blz. 183 t/m 190), waar hij zijn uitgangspunten, doelen en argumenten helder op een rij zet, een betoog waar je iets mee kunt.
Voor een boek van 190 bladzijden is dat te weinig.
En zo vormt het boek zelf een voorbeeld van het ijdele menselijk streven en het daarmee gepaard gaande menselijk onvermogen dat Tim overal om zich heen waarneemt. Daar moeten we dan misschien maar een beetje om lachen.
June 20, 2025
Mooi boek over de nauwe relatie tussen het tragische en het komische! Een scherpe analyse vanuit een historisch en filosofisch perspectief. Scherp geschreven (zoals Tim Fransen goed kan).
Enkele citaten:
- 'Humor heeft het vermogen die onaangename waarheden op de meest milde, de meest dragelijke, de meest vergevingsgezinde manier aan het licht te brengen. Humor helpt ons de realiteit onder ogen te zien, zonder dat we eraan onderdoor gaan.'
- 'En misschien is het [humor] niet eens een les, als wel een herinnering aan wat we eigenlijk wel weten: dat we gebrekkige, sterfelijke wezens zijn, dat we het hier op aarde moeten stellen zonder absolute antwoorden over wat de bedoeling is.'
- 'Life is a tragedy when seen in close-up, but a comedy in long-shot. To truly laugh, you must be able to take your pain and play with it.'
Enkele citaten:
- 'Humor heeft het vermogen die onaangename waarheden op de meest milde, de meest dragelijke, de meest vergevingsgezinde manier aan het licht te brengen. Humor helpt ons de realiteit onder ogen te zien, zonder dat we eraan onderdoor gaan.'
- 'En misschien is het [humor] niet eens een les, als wel een herinnering aan wat we eigenlijk wel weten: dat we gebrekkige, sterfelijke wezens zijn, dat we het hier op aarde moeten stellen zonder absolute antwoorden over wat de bedoeling is.'
- 'Life is a tragedy when seen in close-up, but a comedy in long-shot. To truly laugh, you must be able to take your pain and play with it.'
This entire review has been hidden because of spoilers.
Read
August 5, 2021Ik las dit omdat ik dacht dat het me op snel en simpele wijze zou leiden tot de kern van Schopenhauers en Nietzsches pessimisme. Dat was een wanhoopsillusie zonder werkelijkheidszin. Hoewel er wellicht iets van terugkomt in dit essay ben ik het uiteindelijk pas gaan lezen toen de directe aanleiding en noodzaak verdwenen waren. Ik las het vervolgens omdat ik het inmiddels al had gekocht en ik overliep in andere boeken die ik las om zo in een wanhoopspoging te vergeten dat ik allerlei boeken allemaal net niet las. Het hielp niet en ik lees nog steeds allerlei boeken tegelijkertijd terwijl ik misschien eigenlijk helemaal niet zoveel tegelijkertijd wil lezen of gewoon; helemaal niet wil lezen en toch lees ik.
Wat een tragikomedie.
Wat een tragikomedie.
August 19, 2019
2 stars: some nice insights, but a bit over my head
The information: the book gave some nice insights, but overall it was a bit over my head. I haven't really read philosophical essays before, maybe it just takes some practice. The footnotes were a bit disappointing: quite obviously meant to be funny, but they often weren't really that funny.
The readability: related to the point above, it was all just a bit over my head when the author started juggling Fancy Words.
The structure: quite fun structure of first giving all the bad news, and then all the good news,
Best part: when the author started sort of summarising all he said before, because that cleared some things for me.
The information: the book gave some nice insights, but overall it was a bit over my head. I haven't really read philosophical essays before, maybe it just takes some practice. The footnotes were a bit disappointing: quite obviously meant to be funny, but they often weren't really that funny.
The readability: related to the point above, it was all just a bit over my head when the author started juggling Fancy Words.
The structure: quite fun structure of first giving all the bad news, and then all the good news,
Best part: when the author started sort of summarising all he said before, because that cleared some things for me.
May 6, 2020
Heel erg interessant boek, deze moet je een keer in een ruk uitlezen. Het is heel veel informatie die makkelijk wegebt zodra je grote pauzes tussen het lezen gaat inlassen. In het kort gaat het over het menselijk gebrek, hoe wij als mens perfectie nastreven terwijl dat eigenlijk helemaal niet kan. Vervolgens laat Fransen zien hoe je hiermee om kunt gaan en humor kan gebruiken om het menselijk tekortkomen dragelijk te maken. Erg interessant en een stimulus voor een positieve houding in het leven.
Displaying 1 - 30 of 64 reviews