فضّه خدمتگزار عالم و شهیر حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها) و راوی حدیث از آن بانوی بزرگ است.
در کتب تاریخی، برای نخستین بار در دوران اولیه بعد از هجرت رسول اکرم(ص) به مدینه، از این بانوی پرهیزکار نام برده شده است. آن ایام آیهای نازل شد که پس از آن پیامبر اسلام فضه را برای کمک و یاری بانوی عالمین به منزل حضرت زهرا (س) فرستادند.
حضرت فضه در مقام والایی از ایمان و تقوی قرار دارد. ایشان در نطق و خطابه قهرمان زبردستی بوده و علاوه بر افتخار خدمت به حضرت زهرا (سلام الله علیها)، سراسر زندگی این بانوی نمونه، از خلوص و معنویت موج میزند. آنطور که تاریخ گواهی میدهد، این زن والامقام در مدت بیست سال از زندگی خود حتی گفتوگو و مکالمات عرفی خود را هم با آیات قرآن کریم بیان میکرد.
رمان «شبیه مریم» از انتشارات کتاب جمکران با تصویرگری «محمد صادق» درباره زندگی و زمانه حضرت فضه از زمان زندگی در نوبه (شهری در آفریقا) تا زیست وی در فضای مدینةالنبی می باشد.
روایت داستانی از زندگی بانو فضه خادمه حضرت زهرا (سلام بر ایشان) کتاب با ذکر داستانی از کهنسالی فضه، زمانی که تنها با آیات قرآن سخن می گفته آغاز می شود و بعد از ان، روایت زندگی فضه از زمانی که مریم نام داشته و در دهکده نوبه زندگی می کرده تعریف می شود. بعد از حمله به دهکده و اسارت،به عنوان کنیز در دربار پادشاه حبشه، میمونه نام میگیرد و کنیز دختر نجاشی می شود، همان نجاشی که هجرت مسلمین به دیارشان را پذیرا شده بود و نام پسرش را هم نام پسر جعفر و اسما، عبدالله نهاده بود. در ادامه طی داستانی به مدینه فرستاده می شود و توسط پیامبر، فضه نام می گیرد و ایشان او را به فاطمه س می بخشند. بخش عمده کتاب مربوط به همین زمان است و ما شان نزول برخی آیات و سنت زندگی پیامبر و دختر محبوبش را در این قسمت از نظر می گذرانیم. جریان جنگ خیبر هم در این روایت جای گرفته و داستانی بودنش آن را در ذهن ماندنی تر کرده است. تکمله: از دیدگاه ریزبینانه، برخی اشکالات ویرایشی وجود دارد که روانی متن را کم کرده، اما تعدادشان انگشت شمار و قابل چشم پوشی است. از نظر محتوا هم انتظار میرفت که همسر فضه و فرزندانش بیشتر و کامل تر معرفی شوند و سرانجام این زن بازگو شود، اما این اتفاق رخ نداده که یا خواست نویسنده بوده و یا ناشی از کمبود منابع مورد اطمینان. این نکته هم قابل ذکر هست که منبع برخی اتفاقات کتاب در پاورقی گفته شده و نويسنده برایشان سندی آورد.
زندگانی و سرگذشت بانو فضه برای من جذابیت داشت، درسته که اواسط کتاب به تکرار مکررات پرداخت اما این بار از دید خادمه حضرت فاطمه، کسی که در ابتدا شناخت اندکی از اهل بیت داشت بیان می شد. این کتاب در واقع برای شما سه داستان روایت می کند؛ داستان بانو فضه به طور مفصل،بخش هایی از زندگی اهل بیت، داستان رائف یکی از اصحاب پیامبر. که هر سه در کنار هم تکمیل کننده و دارای رویدادهای خاص خود هستند. با این حال که کتاب رو دوست داشتم اما بازم نمی دونم چرا اونجوری که دلم میخواست باشه نبود.
واقعاً نمیدانم چرا این کتاب را خواندم. تنها مطلب این کتاب، حکایت دعوت فضه از پیامبر اکرم برای مهمانی و دعای فضه و دریافت خوراک بهشتی در خور توجه بود. حقیقتا موضوعاتی بود که درخور پرپاخت و تدقیق باشد که جای آن خالی بود. حتی مطلب را تا موضوع حمله به خانه حضرت و شهادت حضرت زهرا ادامه نداده بود. میتوانست آن رخ دادها را از زبان ایشان قدری در کتاب بیاورد و کتاب را صاحب محتوای مفیدی کند که نکردند.
خواندن این کتاب فقط برای دختران نوجوان توصیه میشود.
به من زیاد نچسپید. بیشتر حرفها تکراری بودند و بعضی جاها برای من قابل هضم نبود مثل اینکه یک جای می گوید که حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها بعد از نماز فجر و قبل از طلوع آفتاب خوابیده بودند که من این رو هیچ جای نخواندهام.
غیر از این هم زیاد درباره خود بیبی فضه سلام الله علیها خوب ننوشته اند.