What do you think?
Rate this book
ผี-พราหมณ์-พุทธ ในศาสนาไทย
“พุทธ-พราหมณ์-ผี หรือ ผี-พราหมณ์-พุทธ?” อันเป็นข้อเขียนชุด 2 ตอนจบ ตีพิมพ์ครั้งแรกในนิตยสารมติชนสุดสัปดาห์ 2 ฉบับต่อเนื่องกันในช่วงเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2562 ซึ่งอาจกล่าวได้ว่า เป็นข้อเขียนที่สรุปรวบยอดความคิดเห็นของอาจารย์นิธิ ที่มีต่อลักษณะของ “พุทธศาสนาแบบไทย” หรือที่หลายครั้งมักจะเรียกกันในวงวิชาการว่า “ศาสนาไทย” เอาไว้ว่า
“จะเข้าใจศาสนาไทยได้ดีกว่า หากถือเอาศาสนาผีเป็นแกนกลาง โดยมีพุทธและพราหมณ์เป็นเปลือกห่อหุ้มอยู่ภายนอก”
แน่นอนว่าอาจารย์นิธิอาจจะไม่ใช่บุคคลแรกที่ได้พูดถึงเรื่องนี้ แต่พัฒนาการความคิดที่เราได้เห็นตลอดช่วงเวลาของการเขียนบทความสั้นๆ ตลอดหลายสิบปีของอาจารย์
ก็ทำให้ผู้อ่านหลายต่อหลายคนค่อยๆ ได้ขบคิด ใคร่ครวญและทำความเข้าใจถึงศาสนาไทยไปพร้อมกันกับอาจารย์นิธิด้วย จนเรียกได้ว่า ตลอดช่วงเวลาที่อาจารย์ได้เขียนถึงเรื่องศาสนาพุทธแบบไทยๆ อย่างนี้ ก็ได้เปิดมุมมองในการศึกษาอะไรต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับศาสนาไทยให้กับใครอีกหลายคนมาโดยตลอด
ดังนั้น ถึงแม้ว่า ข้อเขียนชุด พุทธ-พราหมณ์-ผี หรือ
ผี-พราหมณ์-พุทธ? จะแสดงให้เห็นถึงการตกผลึกของกระบวนการความคิดเกี่ยวกับเรื่องศาสนาไทยของอาจารย์นิธิ แต่ก็ไม่ใช่ว่า ผู้อ่านทั้งหลายจะเพิ่งมาได้รับอิทธิพลทางความคิดเอาจากข้อเขียนชุดนี้เท่านั้น
“จะเข้าใจศาสนาไทยได้ดีกว่า หากถือเอาศาสนาผีเป็นแกนกลาง โดยมีพุทธและพราหมณ์เป็นเปลือกห่อหุ้มอยู่ภายนอก”
แน่นอนว่าอาจารย์นิธิอาจจะไม่ใช่บุคคลแรกที่ได้พูดถึงเรื่องนี้ แต่พัฒนาการความคิดที่เราได้เห็นตลอดช่วงเวลาของการเขียนบทความสั้นๆ ตลอดหลายสิบปีของอาจารย์
ก็ทำให้ผู้อ่านหลายต่อหลายคนค่อยๆ ได้ขบคิด ใคร่ครวญและทำความเข้าใจถึงศาสนาไทยไปพร้อมกันกับอาจารย์นิธิด้วย จนเรียกได้ว่า ตลอดช่วงเวลาที่อาจารย์ได้เขียนถึงเรื่องศาสนาพุทธแบบไทยๆ อย่างนี้ ก็ได้เปิดมุมมองในการศึกษาอะไรต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับศาสนาไทยให้กับใครอีกหลายคนมาโดยตลอด
ดังนั้น ถึงแม้ว่า ข้อเขียนชุด พุทธ-พราหมณ์-ผี หรือ
ผี-พราหมณ์-พุทธ? จะแสดงให้เห็นถึงการตกผลึกของกระบวนการความคิดเกี่ยวกับเรื่องศาสนาไทยของอาจารย์นิธิ แต่ก็ไม่ใช่ว่า ผู้อ่านทั้งหลายจะเพิ่งมาได้รับอิทธิพลทางความคิดเอาจากข้อเขียนชุดนี้เท่านั้น
259 pages, Paperback
Published June 1, 2021
2 people are currently reading
48 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 7 of 7 reviews
October 7, 2022
ตามมาจากรายการตั้งวงเหล้าของช่องจอมขวัญ (ฮาา) เป็นเล่มที่ Tribute ให้กับงานวิเคราะห์ศาสนาไทยของอาจารย์นิธิ เอียวศรีวงศ์อีกที
เนื้อหาในเล่มรวมผลงานของอาจารย์คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง, วิจักขณ์ พานิช, ศิริพจน์ เหล่ามานะเจริญที่ลงในนิตยสารต่างๆ ในธีมศาสนาผี พราหมณ์ และพุทธในไทย ซึ่งมีทั้งลักษณะร่วมกันในอุษาคเนย์/อินเดียไปจนถึงเอกลักษณ์เฉพาะตัวแบบไทยๆ ตามสไตล์การปกครอง
ถ้าเป็นแฟนคลับรายการตั้งวงเหล้าหรือรายการนิ้วกลมชมโรตีมาจะรู้สึกว่าเนื้อหาก็เหมือนในรายการพวกนั้นแหละ แต่เล่มนี้สรุปมาสั้นๆ กว่า ให้ความรู้สึกซ้ำๆ อยู่บ้างประมาณนึง กลายเป็นงานธีมพุทธของอาจารย์วิจักขณ์ที่ให้ความรู้สึกแปลกใหม่ เปิดโลกความเป็นพุทธแบบไทยๆ ดี
ถ้าใครสนใจประวัติศาสตร์ศาสนา และแง่มุมต่างๆ ของสังคมการเมืองที่สายหลักไม่ได้พูดถึง เล่มนี้แนะนำ
เนื้อหาในเล่มรวมผลงานของอาจารย์คมกฤช อุ่ยเต็กเค่ง, วิจักขณ์ พานิช, ศิริพจน์ เหล่ามานะเจริญที่ลงในนิตยสารต่างๆ ในธีมศาสนาผี พราหมณ์ และพุทธในไทย ซึ่งมีทั้งลักษณะร่วมกันในอุษาคเนย์/อินเดียไปจนถึงเอกลักษณ์เฉพาะตัวแบบไทยๆ ตามสไตล์การปกครอง
ถ้าเป็นแฟนคลับรายการตั้งวงเหล้าหรือรายการนิ้วกลมชมโรตีมาจะรู้สึกว่าเนื้อหาก็เหมือนในรายการพวกนั้นแหละ แต่เล่มนี้สรุปมาสั้นๆ กว่า ให้ความรู้สึกซ้ำๆ อยู่บ้างประมาณนึง กลายเป็นงานธีมพุทธของอาจารย์วิจักขณ์ที่ให้ความรู้สึกแปลกใหม่ เปิดโลกความเป็นพุทธแบบไทยๆ ดี
ถ้าใครสนใจประวัติศาสตร์ศาสนา และแง่มุมต่างๆ ของสังคมการเมืองที่สายหลักไม่ได้พูดถึง เล่มนี้แนะนำ
September 5, 2023
ชวนให้ตั้งคำถามว่าทุกวันนี้ที่ไหว้ไปแล้วคิดว่าเป็นการทำตาม"ศาสนา" หรือ "วัฒนธรรมประเพณี" มันคือการทำอะไรอยู่กันแน่ (หลักๆที่เห็นก็คือไหว้ผีนั่นเอง...บางทีก็เป็นผีประจำตระกูลของคนอื่นอีกด้วย) เราไม่ได้ปฏิเสธการไหว้ผี ตราบใดที่คนไหว้เขารู้ว่าเขากำลังไหว้ผีแต่เลือกแล้ว เราโอเค, แต่หนังสือเล่มนี้แสดงให้เห็นว่าคนไทยไหว้โดยไม่รู้เลยว่าตัวเองทำอะไรอยู่ แนะนำให้อ่านค่ะ แต่อ่านยาก(ทั้งทางใจและภาษานิดหน่อย ถ้าไม่เคยอ่านแนวนี้มาก่อนนะ)
July 24, 2021
เป็นเล่มที่ตื่นเต้นมากๆ หน้าปกสวยและตีแผ่รายละเอียดเกี่ยวกับศาสนาและประวัติศาสตร์ในแง่ที่ไม่เคยรู้มาก่อน เปิดมุมมองเกี่ยวกับศาสนามาก ทั้งในส่วนบทวิเคราะห์และ หลักฐานกล่าวอ้าง ที่เล่าเรื่องตั้งแต่ ผี พราหมณ์ และพุทธ ที่หลอมรวมศาสนาของ ไทย ขึ้นมา
September 5, 2021
พาร์ทแรก (ผี) อ่านยากหน่อยแต่ดี
พาร์ทสอง (พราหมณ์) อ่านสนุก
พาร์ทสาม (พุทธ) ดีมาก
พาร์ทสอง (พราหมณ์) อ่านสนุก
พาร์ทสาม (พุทธ) ดีมาก
March 15, 2022
ส่วนตัวอ่านสนุกทุกพาร์ท แม้จะชอบของคุณนิธิที่สุด แต่อีกสามท่านก็ให้ข้อมูลที่น่าสนใจไว้มากมาย และที่น่าสรรเสริญที่สุดก็คือ ขนาดตัวอักษรเป็นมิตรกับสายตาคนแก่
April 17, 2022
พาร์ทแรกๆอ่านยากหน่อย หลังจากนั้นสนุกมากกกกกกกกกๆๆ
August 14, 2022
สนุกมากกกกกกกกกแบบมาก อ่านง่าย อ่านเพลินชอบมากๆ
Displaying 1 - 7 of 7 reviews