Jump to ratings and reviews
Rate this book

Starzy ludzie nie istnieją

Rate this book
Starzy ludzie nie istnieją?! Jak to? ­ przecież społeczeństwa się starzeją. I coraz więcej wkoło nas przedstawicieli tej grupy. A jednak nie istnieją, bo świat ich nie chce zauważać, wtłacza w utarte koleiny i spycha na margines życia. Nie istnieją, bo nie pasują do obrazka: wszechwładnego dziś kultu młodości. No chyba, że są wybitnymi jednostkami i mając na karku osiemdziesiątkę, pokonują ultramaratony. Tylko wtedy się ich dostrzega. A przeciętni, zwykli starsi ludzie na emeryturze. Co z nimi? Część sama usuwa się w cień, bo w pewnym wieku przecież… nie wypada, nie przystoi. Część wręcz przeciwnie, wciąż czują się młodzi i chcieliby zapomnieć o PESEL-u. Dla nich też starość nie istnieje. Nie chcą jej, jest niemile widziana. Trudno im w nią uwierzyć, gdy dotyczy ich samych ­ Barbara wrzuca na facebooka selfie z podpisem: „81 lat i lecę na randkę”..

Jak wygląda starość w Polsce? Wiele się zmienia i babcia czy dziadek nie są już postrzegani tylko jako idealni opiekunowie dla wnuków. Często czynni zawodowo, realizują swoje pasje, podróżują i są bardzo zajęci. Mimo to wciąż jednak w podejściu do starszego pokolenia pokutują u nas stereotypy. O nich właśnie, o wykluczeniu wiekowym, o obalaniu mitów, o lękach i pragnieniach starszych ludzi, o tych szukających pomocy i o dziarskich, aktywnych seniorach pisze Małgorzata Węglarz. I nie jest to lukrowana rzeczywistość. Bo nie jest łatwo ani tym, co zamknęli się w swojej samotności, ani tym, co mimo upływu lat chcą w pełni uczestniczyć w życiu. Autorka pokazuje wielowymiarowość procesu starzenia i różne odcienie ostatnich dekad życia. Rozmawia z psychologiem, geriatrą i opiekunem w domu spokojnej starości, a także z założycielką facebookowego portalu AgeFree „Wolni od metryki”.

Reportaż Małgorzaty Węglarz to fascynująca lektura dla młodych i starych.

256 pages, Paperback

First published March 16, 2022

Loading...
Loading...

About the author

Małgorzata Węglarz

9 books4 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
3 (5%)
4 stars
19 (35%)
3 stars
25 (46%)
2 stars
6 (11%)
1 star
1 (1%)
Displaying 1 - 12 of 12 reviews
Profile Image for Girlinthebooks.
353 reviews9 followers
November 4, 2023
Reportaż opisujący starość z wielu różnych perspektyw, będący otwarciem drzwi do spotkania międzypokoleniowego i do zrozumienia dlaczego postrzeganie starszych osób tak bardzo się zmienia.
Czego się dowiesz z tego tytułu?
Czym się różni wiek metrykalny od wieku biologicznego, o zmarszczkach, o tym czym jest cohousing, czy starość na wsi i w miastach się czymś różni, jak oswoić starość oraz czym zajmuje się geriatria i jak to jest z tymi sanatoriami i DPSami.
Każdy rozdział porusza inny aspekt starości, a przekrój tematyczny jest tu bardzo szeroki. Dużym plusem jest mnogość spojrzeń i doświadczeń zamieszczonych na kartach tej lektury. Autorka przeprowadza wywiady z osobami, które są doświadczone w danej kwestii np. w pracy w DPSie, w geriatrii. Znalazły się tu wypowiedzi seniorów z różnych środowisk. Dzięki takiemu podejściu do stworzenia reportażu czytelnik jest znacznie bogatszy w wiedzę niż w przypadku jednoosobowej narracji i to mi się bardzo spodobało.
Autorka pokazuje czytelnikowi starość, zdradza jej szczegóły, blaski i cienie, ale w żadnym momencie niczego nie narzuca. To co lubię w literaturze faktu to właśnie przedstawianie faktów, a nie podstawianie ich pod konkretną tezę. Za tak rzetelne podejście do sprawy i widoczny szczegółowy research odnośnie starości duże brawa. Każdy z tematów poruszony został w konkretnym rozdziale i miałam uczucie, że każdy z nich został wyczerpany i pozostawiał mnie z jasnymi informacjami i satysfakcją ze szczegółowego rozpatrzenia danej kwestii.

Jest to przystępnie napisany reportaż zarówno dla młodszych jak i dla starszych. Młodsi poznają z niego trudności i spojrzenie osób starszych. Z kolei starsi dowiedzą się o wielu inicjatywach pomocnych w szukaniu towarzystwa, pracy czy miłości w ich wieku. Ciekawa i poruszająca ważny temat, który za często jest pomijany. Bardzo polecam!
Profile Image for Książkowa Wrona.
578 reviews31 followers
July 11, 2022
Nie jest to najlepszy reportaż na świecie - dużo w nim powtórzeń, sporo wywiadów, za czym, nie ukrywam, nie przepadam - ale dobrze, że został napisany. Mocno zwraca uwagę na problem trudności, z jakimi borykają się starsi ludzie, i nie chodzi tu tylko o problemy zdrowotne.
Jako reportaż - tak sobie. Ale jako sygnał zwracający uwagę na problem zapadnie mi w pamięć.
Profile Image for Fyrrea.
493 reviews27 followers
May 2, 2022
Ocena: 4
Wrażenia: Krótka, ale ciekawa książka o starzeniu się, ageizmie, może i drastycznie nie zmienia postrzegania osób starszych, ale wnosi kilka ciekawych informacji.
Dla kogo: Łyknijcie, czyta się szybko i przyjemnie.
Profile Image for Z książką do łóżka.
122 reviews4 followers
Read
April 28, 2022
Ageizm, czyli najprościej mówiąc – dyskryminacja ze względu na wiek. To bardzo powszechne i problematyczne zjawisko. Każdy z nas się starzeje, a jednak nie potrafimy spojrzeć na osoby starsze przychylniejszym okiem. O ludziach w podeszłym wieku myślimy jak o dzieciach, niezdolnych do podejmowania decyzji i samodzielnego myślenia. A jednak wielokrotnie są to osoby o ogromnej sile i motywacji, aktywne zawodowo czy społecznie.
Małgorzata Węglarz podeszła do tematu z otwartą głową, wykorzystując nie tylko swoje materiały, ale także wiedzę osób z różnych dziedzin – mamy na przykład wywiad z psychoseksuologiem, prawnikiem, geriatrą, opiekunem w domach pomocy społecznej. A także z osobami bezpośrednio zaangażowanymi – starszymi czy ich rodzinami. Daje to szerszy pogląd. Ponadto pokazane są interesujące teksty kultury obrazujące dany problem, badania (np. pomiar wieku biologicznego metylacją DNA) czy inicjatywy. Bardzo podobały mi się przykłady reklam, ale największym zaskoczeniem okazał się szereg projektów na rzecz osób starszych, o których wcześniej nie miałam pojęcia. Czyli na przykład projekt mieszkaniowy cohousing, portalu Flexi.pl, Dancing międzypokoleniowy, wynajmowanie sobie babci. Coś niesamowitego i podnoszącego na duchu!
Czy wiesz, że na facebooku są specjalne grupy wsparcia dla starszych ludzi? Albo wiedział* o pojęciu silver influencer, czyli starsze osoby publiczne, które działają w mediach społecznościowych lub Oldvertising, czyli reklamy z wizerunkiem seniorów?
Kolejnym ważnym tematem jest przemoc – nie tylko w stosunku do osób starszych, ale także seniorów w stosunku do innych. Autorka trochę walczy z obrazem miłych staruszków, pokazując, że „agresja nie odchodzi z wiekiem”, a często nawet się nasila.
Reportaż napisany jest w bardzo przystępny sposób, nie zarzuca nas definicjami czy badaniami, nie próbuje wcisnąć nam jednej perspektywy, a co najważniejsze – jest interesujący i pełen ciekawostek. Pokazuje nie tylko te pozytywne aspekty starości, mówi także o biologicznych jej następstwach, o „jej brzydkiej twarzy”.
W dodatku autorka pyta swoich rozmówców w jaki sposób można rozwiązać dany problem – nie tylko systemowo, ale także poprzez małe rzeczy, które może zrobić każdy z nas. Ile razy pomyśl*, że babci lub dziadkowie tego nie wypada? Najczęściej – wypada siedzieć z wnukami i zajmować się nimi. Nie wypada chodzić na randki i korzystać z portali randkowych. I nawet nie mówię tu o zbliżeniach – to jest w ogóle temat tabu.
O czym jeszcze przeczytamy? Na przykład o stereotypach umacnianych w filmach, o tym dlaczego dojrzałe osoby nie lubią być nazywane seniorami, o geriatrach, o mało przyjaznych Domach Pomocy Społecznej, o samotności, o podejściu lekarzy i młodych ludzi, o NFZ i przychodniach, o zmęczonych opieką rodzinach, o intymności, o sanatoriach. A także wiele, wiele więcej. Pamiętajmy, że mamy starzejące się społeczeństwo. I temat dotknie każdego z nas. Warto się z nim zapoznać, a nie udawać, że „Starzy ludzie nie istnieją”.
43 reviews
November 12, 2022
Dosyć to smutna książka o polskiej starości, ale temat też niewesoły... Słusznie pisze autorka, że starzy ludzie, których coraz więcej jest dookoła, traktowani są, jakby byli przezroczyści, niewidzialni. Młodzi ich ignorują, a w mediach panuje kult młodości, urody, zdrowia: „Spychamy seniorów na margines, uważamy, że jedyne, co może ich czekać, to tylko śmierć.” Zauważamy ich tylko, gdy zatrzymują kolejkę w supermarkecie, z trudem wysupłując monety z portmonetki, albo gdy agresywnie przepychają się do miejsc siedzących w tramwaju czy autobusie. A przecież ci ludzie to obraz naszej przyszłości (jeśli dożyjemy...).

Opisuje pani Węglarz różne tematy związane ze starością, mamy też w książce parę wywiadów ze specjalistami zajmującymi się seniorami. Początkowe rozdziały znalazłem słabymi, pisała autorka o oczywistych oczywistościach, ale potem rzecz cała się rozkręciła.

I tak pisze pani Węglarz o wcale częstych przypadkach agresywności osób starszych, takie wieloletnie napastliwe zachowanie może zmienić życie opiekunów w piekło. To problem, o którym się nie mówi, oficjalnie nie istnieje tak jak wiele tematów związanych ze starością.

Pisze o tym, że w naszych domach jest wielu pacjentów leżących, którymi system opieki zdrowotnej praktycznie się nie zajmuje: pielęgniarki środowiskowe, przychodzą raz na kilka dni. A taka osoba potrzebuje opieki przez całą dobę, ten obowiązek spada na opiekunów, z reguły dzieci; prawdziwa to gehenna, bo opiekowanie się pacjentem leżącym, odwracanie go, mycie, to jest bardzo trudna praca.

Mamy też rozmowę z radcą prawnym, Piotrem Pawłowskim o fatalnym traktowaniu ludzi starszych w szpitalach. Mówi Pawłowski: „Najważniejsze jest zapewnienie sobie pomocy osoby bliskiej. Kogoś, kto oceni i sprawdzi warunki, jakie panują w szpitalu, kto zawsze zjawi się z interwencją, kiedy dowie się, że dochodzi do nadużyć.” No właśnie, no właśnie...

Bardzo ciekawa jest rozmowa z Magdaleną Niewęgłowską, psychoseksuolożką o życiu seksualnym osób starszych. W szczególności mówi pani Niewęgłowska ważne słowa: „niestety nadal wielu Polaków uważa, że emerytura to czas odpoczynku rozumianego jako prawie całkowita bezczynność, rezygnacja z wysiłku fizycznego czy intelektualnego. A tymczasem jest odwrotnie: do utrzymania w zdrowiu ciała i ducha, do bycia jak najdłużej niezależnym, potrzebujemy szeroko rozumianej aktywności: ruchu, kontaktów międzyludzkich, intelektualnych wyzwań.” Dlatego wszelkie inicjatywy aktywizujące seniorów, na przykład uniwersytet trzeciego wieku są tak ważne i potrzebne.

Bardzo podnosząca na duchu jest rozmowa z Pauliną Braun – pomysłodawczynią „Dancingu międzypokoleniowego”, organizatorką eventów międzypokoleniowych. Okazuje się, że jeśli się ma dobry pomysł i chęci to wspaniale można zintegrować starych i młodych.

To ważna i potrzebna książka o trudnym i dotykającym nas wszystkich temacie.
Profile Image for Agnieszka.
238 reviews4 followers
May 20, 2022
👴🏽Reportaż z gatunku tych lekkich, tym razem opowiadający o starości z naciskiem na tych żyjących w Polsce.

👵🏽Autorka rozprawia się ze stereotypami zarówno wrednych staruszków, jak i tych bezbronnych czy niedołężnych. Porusza kwestie takie jak to, że starszym ludziom nie wypada przerywać czy ich krytykować, nie wypada również zwracać uwagi za przewinienia, nawet te karalne! - ponieważ starsi ludzie już tak mają; zawsze można też zrzucić takie zachowanie na starość.

👴🏼Z drugiej strony poruszany jest tu temat przemocy wobec starszych, chorych ludzi. Następnie płynnie przechodzimy do stanu opieki zdrowotnej nad seniorami tak na oddziałach geriatrii, jak i w domach opieki czy pomocy społecznej. A stąd płynnie przechodzimy do tego, jak ciężką pracą jest opieka nad staruszkiem, zwłaszcza chorym, unieruchomionym, jakie rodzi to problemy, konflikty i patologie - z rozpadami rodzin włącznie.

👵🏾By nie było tak smutno - autorka przekazuje trochę nadziei odnośnie tak interesującego mnie tematu seksualności i coraz większej świadomości społecznej na temat potrzeb osób starszych. Rozprawiamy się z kultem młodości oraz dochodzimy do tego, że warto się mieszać pokoleniowo i nie odciągać naszych seniorów od technologii.

👴🏿W końcu - czy określenie „senior” jest właściwe? Czy dobrze odbieramy słowo „stary”?

👵🏻Sama na studiach miałam blok z geriatrii, na codzień również widzę podejście rodzin do swoich seniorów. Jedno jest pewne - musimy nauczyć się żyć ze świadomością, że będziemy żyć coraz dłużej i coraz częściej to właśnie starsze osoby będą dominować w naszym otoczeniu, musimy więc nie tylko ich dostrzegać, ale też rozumieć.
Profile Image for kociefutro.
225 reviews47 followers
November 28, 2022
3.5/ Ciekawy reportaż, na pewno nie jest to temat który obiera sobie wiele osób. Niektóre wątki, które porusza autorka są raczej wiedzą powszechną, ale jest tez sporo wątków które niby wszyscy znamy i mamy ich świadomość, ale jednocześnie dalej mało się o nich mówi i nikt nigdy nie wie ja się do tego zabrać. Było o samotności, umieraniu, chorobach ale było tez i o miłości, przyjaźni i seksie. A tak naprawdę to po prostu o życiu, tylko w wieku który chyba większość nadal się obawia.
16 reviews1 follower
December 9, 2024
Książka istotna jeśli nigdy nie myślałeś/aś o tym jak wygląda życie seniorów. Jesli nie jest to pierwsze zetknięcie z tym tematem to można znaleść sporo braków, spłyceń, dowodów anegdotycznych. Moja prywatna ocena to między 3 a 4. Dałem 4 bo temat z uwagi na zwiększanie się populacji seniorów jest bardzo istotny w obecnym świecie.
Profile Image for Święta od tęsknoty.
62 reviews1 follower
November 21, 2025
Książka porusza temat ważny, ale robi to powierzchownie i banalnie. Ani to dobry reportaż, ani trafna analiza społeczna. Trochę banałów i trochę faktów zebranych w przypadkową całość. Być może dla kogoś, kto nie ma żadnej wiedzy w temacie.
Displaying 1 - 12 of 12 reviews