Zarządca Sanshō

Tajfuny mini #6

by Ōgai Mori, Katarzyna Sonnenberg-Musiał (Translator)

Szósta książka z serii Tajfuny Mini, prezentującej dzieła pisarzy i pisarek pierwszej połowy XX wieku, którzy nie byli wcześniej tłumaczeni na język polski, a zdecydowanie na to zasługują.

Wybór trzech utworów, które doskonale prezentują wszechstronność artystycznych zainteresowań Ōgaia Moriego. Pisarz jawi się nam jako erudyta i człowiek doskonale zorientowany w europejskiej literaturze i sztuce, ale także badacz rodzimej historii i folkloru. Przy tym jest wybitnym obserwatorem, który bez trudu konstruuje zarówno fascynujące opowieści, jak i intrygujące miniatury. W tomie znalazły się trzy opowiadania w doskonałym przekładzie Katarzyny Sonnenberg-Musiał: Hanako, w której mamy okazję podejrzeć Auguste'a Rodina przy pracy, przejmująca dreszczem Hipnoza oraz tytułowy Zarządca Sanshō – jeden z najbardziej znanych tekstów pisarza. Opowieść o dwójce sierot, która zostaje sprzedana w niewolę i trafia do majątku surowego zarządcy od lat inspiruje czytelników i innych twórców – czego najsłynniejszym przejawem jest genialny film w reżyserii Kenjiego Mizoguchiego z 1954 roku.

Genres: Japan, Short Stories, Japanese Literature, Fiction, Asia, Classics, Asian Literature

96 pages, Paperback

First published January 1, 1915

About the author

Mori Ōgai, pseudonym of Mori Rintarō (born February 17, 1862, Tsuwano, Japan—died July 9, 1922, Tokyo), one of the creators of modern Japanese literature.

The son of a physician of the aristocratic warrior (samurai) class, Mori Ōgai studied medicine, at first in Tokyo and from 1884 to 1888 in Germany. In 1890 he published the story “Maihime” (“The Dancing Girl”), an account closely based on his own experience of an unhappy attachment between a German girl and a Japanese student in Berlin. It represented a marked departure from the impersonal fiction of preceding generations and initiated a vogue for autobiographical revelations among Japanese writers. Ōgai’s most popular novel, Gan (1911–13; part translation: The Wild Goose), is the story of the undeclared love of a moneylender’s mistress for a medical student who passes by her house each day. Ōgai also translated Hans Christian Andersen’s autobiographical novel Improvisatoren.

In 1912 Ōgai was profoundly moved by the suicide of General Nogi Maresuke, following the death of the emperor Meiji, and he turned to historical fiction depicting the samurai code. The heroes of several works are warriors who, like General Nogi, commit suicide in order to follow their masters to the grave. Despite his early confessional writings, Ōgai came to share with his samurai heroes a reluctance to dwell on emotions. His detachment made his later works seem cold, but their strength and integrity were strikingly close to the samurai ideals he so admired.

Reviews

[spillingthematcha · Rating 4 out of 5]

„Hanako” to zdecydowanie moje ulubione opowiadanie, ze względu na wielką miłość jaką darzę Rodin’a, jednak wszystkie z nich miały w sobie coś ujmującego.

[Introverticheart · Rating 3 out of 5]

Całkiem udany zbiór opowiadań, który rzeczywiście pokazuje na wszechstronność twórczości Ogaia Moriego. Chociaż dwa pierwsze utwory to zaledwie szkice, natomiast trzecie - tytułowe było naprawdę dobre. Ale nie czuję się rozczarowany, z każdym kolejnym minisem dostaję coraz to szerszy obraz literatury japońskiej i chcę więcej.

[M S · Rating 3 out of 5]

Dwa pierwsze opowiadania średnie, ale za to trzecie, tytułowe, się świetnie czytało.

[ola ✶ cosmicreads · Rating 2 out of 5]

ledwo skończyłam, a już nie pamiętam, o czym to było

[Marta Demianiuk · Rating 3 out of 5]

No, to wszystkie minisy mam przeczytane. Ten był OK, ale nie wywołał we mnie jakichś wielkich emocji.

[cyannie · Rating 3 out of 5]

3.5

erudycja autora widoczna gołym okiem, natomiast pod wzgledem tresci nie do konca dla mnie byly te opowiadania

[kam · Rating 2 out of 5]

Dwa opowiadania mnie od siebie odpychaly (między innymi podejściem do kobiet), a trzecie było interesujące, ale nie na tyle, bym je polubiła. „Hipnoza“ i „Hanako“ to wyszarpnięte z wyobraźni autora sceny, które ani nie ciekawią, ani nic większego sobą nie reprezentują. Jedynie „Zarządca Sanshō“ jest czymś więcej, ale bazuje na XIV-​wiecznej bal­la­dzie, wiec może stąd rozbudowana fabuła i ciekawi bohaterowie. Tyle że nawet ono niespecjalnie mi się podobało. Zbiór traktuję więc jako literacką ciekawostkę i rozważam zapomnienie o nim.

[Kinga (oazaksiazek) · Rating 3 out of 5]

3,5
Zbiór trzech krótkich opowiadań japońskiego autora.
Każde z nich jest na swój sposób wyjątkowe, każde dotyczy czegoś innego. W tych tekstach widać, że Ōgai Mori był człowiekiem o wszechstronnych zainteresowaniach.

Ogólnie czytało się je całkiem dobrze, ale mam wrażenie, że długo nie pozostaną one w mojej głowie.

Hipnoza - 2/5
Hanako - 3,5/5
Zarządca Sansho - 4,75/5

Jak widać, najbardziej przypadło mi do gustu opowiadanie tytułowe, które było niesamowicie klimatyczne. Z zapartym tchem śledziłam losy bohaterów i byłam ogromnie ciekawa, jak zakończy się ich historia.

Uważam, że warto przeczytać tę książkę. Podobnie jak wszystkie pozostałe z serii Tajfuny Mini. Nie są to dla mnie pozycje idealne, ale jednak są inne, dają nowe spojrzenie na japońską literaturę i poszerzają moje czytelnicze horyzonty.

[Kirk · Rating 3 out of 5]

[review of just one story, Sansho the Steward]

My Criterion dvd of Sansho the Bailiff includes the original short story Kenji Mizoguchi based the film on; written in 1915 by Ogai Mori, it was itself based on a 10th century legend.

The story is told very simply and plainly (or at least translated that way), with not much of the lyricism of Mizoguchi's great film (my pick for the greatest Japanese film I've seen). The film is fairly faithful to the story, but instead of Mizoguchi's indelible characters and the intensity and poignancy of their emotions and travails, the story is told with a certain detachment as though observing it all from a distance. The ending is still poignant, but it took the filmmaker to turn it into great art.

[Pablo · Rating 5 out of 5]

Los primeros cuentos son los mejores, sin embargo no hay ninguno que no sea bueno.
Me cuesta definir lo que tienen los cuentos que me gustarón tanto. Aparte de que los argumentos eran interesantes, hay algo en la forma en que estan narrados, que los hacen parecer verosimiles, como historias antigüas y orales que llegaron al autor.

[payam Mohammadi · Rating 3 out of 5]

درسته که این جزو داستان‌های کهن ژاپنی محسوب می‌شه اما اوگای موری با حفظ چارچوب داستان، محتوای اون رو با توجه به شراط سیاسی و حاکمیتی اون دوران ژاپن تغییر داده بود.
داستان خوبی بود و می‌شه به عنوان دریچه‌ای برای ورود به داستان‌های فولکلور ژاپن بهش نگاه کرد.

[emkart_andbooks · Rating 2 out of 5]

Raczej nie będzie to lektura, która jakoś szczególnie zostanie w mojej pamięci, ale spodobało mi się pióro autora. Chętnie przeczytałabym coś dłuższego…

[moony · Rating 3 out of 5]

Nie wiem czy główne opowiadanie miało jakąś puentę, ale dobrze się czytało. Bardzo podobało mi się Hanako <3

[Weronika · Rating 3 out of 5]

Pierwsze opowiadanie do mnie w ogóle nie trafiło. Drugie było klimatyczne. Trzecie było ciekawe.

[Bookygirls Magda · Rating 4 out of 5]

3.5
Najbardziej podobało mi się tytułowe opowiadanie

[Sajgonkawarzywna · Rating 3 out of 5]

Pierwsze dwa opowiadania takie średnie, ale ostatnie nawet było interesujące.

⭐3/5

[angelika · Rating 2 out of 5]

2.5, tytułowe opowiadanie zdecydowanie najciekawsze, pozostałe dwa takie sobie - raczej nie zostaną mi w pamięci na dłużej.

[Eadweard · Rating 3 out of 5]

The book's title is the first story of this collection, "Sansho the Bailiff", the story was later adapted and made into a famous movie by Mizoguchi. The remaining stories were good but I didn't find them as good as Sansho.

[Dominika · Rating 5 out of 5]

Niby nic specjalnego, ale jest w nich coś poruszającego. Piękny subtelny styl pisania, narracja płynie lekko jak woda i sprawia, że trudno się oderwać. Być może nie ma w opowiadaniach jakiejś druzgocącej puenty czy dramatycznego zwrotu akcji, lecz niuansów jest tak wiele, że można spokojnie wybierać i rozważać każdy z osobna i w odniesieniu do całości, chociażby po to, żeby się oburzyć i zaprotestować. Zbiorek dopełnia świetny wstęp tłumaczki. Ogólnie zdecydowanie jedna z najprzyjemniejszych lektur ostatnio, poważnie rozważam zakup

[felcia☁️ · Rating 3 out of 5]

3/5 Z trzech opowiadań zawartych w tym zbiorze najbardziej przypadło mi do gustu to tytułowe. W pozostałych dwóch czegoś mi brakowało (i na pewno nie były to nawiązania do literatury europejskiej, okej Ogai rozumiemy, że się na tym znasz), ale nie chciałam przez to, niczym bohater „Hipnozy”, krzyczeć „Ech, co za gówno!”… przepraszam nie mogłam się powstrzymać.

[joa · Rating 3 out of 5]

2.75⭐️

[lia · Rating 3 out of 5]

⭐3,5

[Zuzia · Rating 3 out of 5]

3,25

[Mateusz]

Niezbyt sprytna gromadka

[cassie (george's version) · Rating 4 out of 5]

O wiele lepsza niż poprzednia, czytało się ją szybciusieńko nie tylko ze względu na długość ale też fabułę. Bardzo polecam

[Marta · Rating 4 out of 5]

I. 2/5
II. 3,5/5
III. 4/5

Tytułowe opowiadanie podobało mi się najbardziej! Bardzo fajny klimat🌿

[Nemanja · Rating 4 out of 5]

Mori Ogai in "Sansho the Bailiff" tells a story about representatives of a noble family, a mother with two children who, on the way to their father away on business, fall victims to their naivety and innocence, and while going through a dangerous area and left without accommodation, get deceived and sold as slaves to the infamous feudal landlord and slave owner Sansho, the children and their mother getting separated in the process. At Sansho’s they go through difficult moments in harsh circumstances and make great sacrifices, encouraged by the thought that their luck will turn, that one day they will be favoured by the human kindness, regain their reputation and reunite with their parents. A story about the extremely sad lives of slaves in feudal Japan, as well as the critique of its former system and of the cruelty of the landlords, told through a great atmosphere in which Ogai evokes horrible conditions, such as endless fields of bamboo groves, heavy winds on the coast, harsh cold, dry leaves, hard land and thick fog.

[Raúl · Rating 5 out of 5]

La sobriedad narrativa, el campo de la no evidencia, el reflejo de la vida como algo que fluye, como momentos en una visión borrosa en constante movimiento pero sin un destino concreto, la compasión, la paciencia, el sacrificio. Son los valores de este libro de relatos, esta pequeña muestra de uno de los forjadores del lenguaje literario japonés e inspirador de una de las más grandes películas de la historia.

[Jagoda · Rating 4 out of 5]

Pierwsze opowiadanie nie przypadło mi do gustu, głównie z powodu 3 ostatnich stron, które były dosyć mizoginistyczne. Drugie było króciutkie ale miłe do przeczytania tym bardziej jeżeli, ktoś się interesuje rzeźbą. Ostatnie tytułowe opowiadanie było trochę naiwne ,ale nie przeszkadzało mi to i przyznam, że pare łez wycisnęło ze mnie.
Ogólnie polecam. Sądzę że odbiega trochę od innych opowiadań japońskich, ale nie całkowicie.

[Laura · Rating 4 out of 5]

3,5

"Zarządca Sanshō" i "Hanako" to ciekawe opowiadania. Z pozoru mogą wydawać się trywialne, ale trzeba spróbować zrozumieć je szerzej, także biorąc pod uwagę kontekst. Warte przeczytania, ale nie zachwycą, jeśli nie podda się ich próbie analizy / zrozumienia.

Co do "Hipnozy", być może nie zrozumiałam sensu - wydawało mi się urwane, jakby był to jedynie wstęp do dłuższej opowieści. Szkoda.