Os Celtas: Da Idade do Bronze aos Nossos Dias

by John Haywood, Susana Costa Freitas (Tradução)

Através de uma análise cuidada das muitas fontes disponíveis, John Haywood apresenta-nos a história de um povo que ao longo dos tempos deu mostras de uma extraordinária capacidade de resistência e de adaptação.

Acompanhar a história dos Celtas é percorrer o fio da história de grande parte da Europa, da Idade do Bronze aos nossos dias. Já Heródoto afirmava que o Danúbio «tinha a sua fonte no país dos Celtas».

Com o passar dos séculos, foram forçados a avançar pela Europa, rechaçados primeiro pelos Romanos, depois pelos povos germânicos; mas deixaram a sua marca na cultura, nos costumes e, em alguns casos, na língua.

Genres: History, Nonfiction

316 pages, Paperback

First published August 1, 2004

Reviews

[Juliano Tortelli · Rating 2 out of 5]

O livro não se aprofunda no assunto e foge completamente do conceito de civilização Celta. As primeiras 60 páginas se mantém dentro do tema, falam dos primeiros Celtas, das culturas Hallstatt e La Téne, mas nada muito além daquilo que se vê em um verbete de wikipedia. O resto é basicamente a história dos povos britânicos ao longo dos dois ultimos milênios.

The book doesn't go deeper on the topic and strays away from the concept of Celtic civilization. The first 60 pages strugle to keep on the theme, as they describe the first Celts, Hallstatt and La Téne's culture, but won't be more profound than a regular wikipedia entry. Everything else is basically the history of brittish people along the last two milleniums.

[Nick · Rating 3 out of 5]

Mijn naam op sociale media is al jaren Nick aes sidhé, een kleine verbastering van schots gaelic dat zou moeten betekenen; Nick de door elfen aangeraakte. Toen ik 15 in Stirling schotland was, dankzij een vader met een uitgesproken Schotland liefde, vond ik een winkeltje met zilveren juwelen met ondermeer een "keltische geboortetekens" collectie. Het mijne was een ster begraven onder een heuvel met een nabije appelboom, wat in gaelic sprookjes de geheime schuilplaats van de sidhé ofwel elfachtigen is. Dus wanneer Haywood meewarig praat over de new age rol in het populariseren en idealiseren van Keltische cultuur, identiteit en nieuwe mythes dan kan ik enkel maar wat ongemakkelijk op mijn stoel schuifelen.

Haywood's boek is grofweg in drie delen op te delen. Een eerste meer pan europees deel over Hallstatt, La tène cultuur en de rol van Keltische volkeren in de mediterrane wereld tot het laat antieke. Het tweede deel gaat voor 90% over de Britse eilanden met wat aanvulling over Bretagne tot en met de 18de eeuw. Ten slotte spreken we over de moderne tijd en rol van romantische, nationalistische en new age bewegingen met Keltische identiteit. Het is een hele boterham en terecht zou je kunnen zeggen dat het allemaal wel te oppervlakken blijft. Over elk van deze delen en de onderdelen zou je makkelijk een heel boek kunnen schrijven dat dubbel zo dik is als dit.

Wat er is, is vlot geschreven en goed vertaald, vlot leesbaar voor een breed publiek en het is zeker wel bruikbaar als startpunt voor verder onderzoek en leesmateriaal te vinden. Met name de breuk tussen hoogland en laagland Schotland alsook de demografische uitwisselingen tussen Noord Ierland en west Schotland zijn onderwerpen die wel intrigeerden en ik voorheen wel al gehoord van had, maar hier goede duiding kreeg. Zo ook voor de "wilde ganzen" de Ierse vrijwilligers in Spaanse en Franse legers in de 17de en 18de eeuw en de pogingen van welshmen elites om welshe taal kolonies te stichten in de Americas.

In het geheel is het boek een fijne balans tussen het socio economische en het politiek militaire geschiedenis en heeft een goede verhouding individuen en demografie, alsook een naar mijn aanvoelen goede mengeling van brontypes schriftelijk en archeologisch. Wat het doel is van het boek en de booschap vervat er in betreft; dat blijft ook te oppervlakkig. Voor de eerste twee delen komt steevast weer de boodschap dat Keltisch als taal, cultuur en gemeenschap overleefde dankzij decentralisatie en armoede. Omdat ze zo verdeeld waren en zo arm waren; was het moeilijk en ook te kostelijk om ze te veroveren en besturen als buitenstaander. In het laatste deel gaat het dan eerder over de verheerlijking, romantisering en instrumentalisering van keltisch voor huidige politieke aspiraties en deze mythes te ontwarren en kaderen.

Ik vond het een fijn boek om te lezen en ik heb er wel iets van opgestoken; maar het blijft een vrij dun boek dat mogelijk teveel wil vertellen op te weinig pagina's. Haar grote boodschappen blijven ook wat hangen in het oppervlakkige en zeker de rol van decentralisatie had een stevigere fundering kunnen gebruiken. De afsluiting met de vraag over de toekomst van keltisch werd wel beantwoord maar vragen over de toekomst beantwoorden is voor geen historicus een gemakkelijke opgave.

[Maya · Rating 5 out of 5]

For a full indepth review of the book please see my Website

[Anibal · Rating 2 out of 5]

O autor é um divulgador de obra histórica com considerável obra focada na cultura Celta, produziu no original um excelente sumário que nos ilustra com clareza a expansão Celta desde Hallstatt na actual Áustria até se tornarem numa das culturas dominantes na Europa.

Foca-se bastante na interação com as potências no período clássico, suas depredações e criação de reinos como a Galácia na região onde actualmente é a Turquia e sua eventual integração em unidades territoriais massivas como o Império Romano. A análise cultural, religiosa e modelos de pensamento sem anacronismos intelectuais também é de louvar, assim como uma boa análise crítica das fontes (embora por vezes um pouco facciosa para a sua interpretação pessoal) tornam esta leitura interessante…no seu original em Inglês.

Fujam desta tradução como se Arawn estivesse à vossa frente com seu caldeirão, porque o que sai deste livro é bem pior que mortos-vivos. A tradutora infelizmente não só não domina a língua (frases sem sentido e.g. na pg 62 "Um guerreiro Celta podia, com sucesso, travar um atirador de arremesso com o seu escudo, mas se a lança se cravasse no escudo, este tornava-se pesado e difícil de manobrar..."…um atirador de arremesso!!!; erros básicos e.g. traduzir Cannon fodder para “Gado para Canhão” quando a expressão portuguesa é Carne para canhão) como também, sendo esta questão muito mais séria, faltam-lhe totalmente capacidades de conhecimento histórico ou de investigação: traduz Pictish Dun por “Dunas”…sim, nas terras altas da Escócia, é literalmente não ter sequer a mínima noção do que está a traduzir; Chain mail por "casaco de malha com correntes", o que é de uma estultícia inominável; Confunde Centúria com Centuriões; na Pag 57 single combat (combate singular ou duelo) é traduzido como “combate único”. Isto entre muitas outras pérolas que não tenho nem temperamento nem paciência para revisitar.

Se tiver interesse nesta obra, por favor comprar o original em Inglês “The Celts – From Bronze Age to New Age.

[Bea_Sousa6 · Rating 3 out of 5]

3.5*