What do you think?
Rate this book
Ik = cartograaf
Toen hij een jaar of twintig was, vond Jeroen Theunissen in een reiswinkeltje een kaart van Europa waarop dikke purperen lijnen langeafstandswandelingen markeerden. Wanneer de schrijver jaren later last krijgt van melancholie, angstaanvallen en depressies, en zich gevangen voelt in een ongelukkig huwelijk, laat hij alles en iedereen achter, ook en vooral zijn twee kinderen, en begint aan een zes maanden durende wandeltocht van Zuidwest-Ierland tot aan de Bosporus.
Jeroen Theunissen treedt zo in de voetsporen van de Brit Patrick Leigh Fermor, die al in 1933 te voet van Hoek van Holland naar Constantinopel reisde, dwars door een Europa dat zich op een scharniermoment bevond – Adolf Hitler was immers net aan de macht gekomen. Het Europa waar Theunissen doorheen wandelt kampt opnieuw met heel wat problemen: klimaatverandering, nationalisme en een vluchtelingencrisis.
In Ik = cartograaf tekent Theunissen een persoonlijke kaart van Europa, het continent dat hij graag zijn thuis wil noemen.
Jeroen Theunissen treedt zo in de voetsporen van de Brit Patrick Leigh Fermor, die al in 1933 te voet van Hoek van Holland naar Constantinopel reisde, dwars door een Europa dat zich op een scharniermoment bevond – Adolf Hitler was immers net aan de macht gekomen. Het Europa waar Theunissen doorheen wandelt kampt opnieuw met heel wat problemen: klimaatverandering, nationalisme en een vluchtelingencrisis.
In Ik = cartograaf tekent Theunissen een persoonlijke kaart van Europa, het continent dat hij graag zijn thuis wil noemen.
- GenresNonfictionTravel
432 pages, Paperback
First published May 3, 2022
13 people are currently reading
272 people want to read
About the author
Jeroen Theunissen
14 books8 followersJeroen Theunissen werd in augustus 1977 in Gent geboren, en studeerde Germaanse talen in aan de Universiteit Gent. Hij reisde een beetje. Later werkte hij als leraar Engels en Duits. Tegenwoordig heeft hij een deeltijdse baan als docent cultuurgeschiedenis in de film- en theaterschool RITS.
Het literaire werk van Jeroen Theunissen is een beetje tegendraads, maar wordt toch vaak genoeg geprezen. In januari 2004 debuteerde hij bij uitgeverij Meulenhoff opmerkelijk met de roman De onzichtbare. Hij publiceerde de dichtbundels Thuisverlangen (2005) en Het zit zo (2009), de verhalenbundel Het einde (2006) en de romans Een vorm van vermoeidheid (2008), De stolp (2010),De omwegen (2013) en Onschuld (2014). In 2015 verscheen zijn dichtbundel Hier woon je.. Zijn boeken worden uitgegeven bij uitgeverij De Bezige Bij.
Hij woont met zijn vriendin en hun zoontje in een bos in de Vlaamse Ardennen.
Jeroen Theunissen in de Nederlandstalige Wikipedia
Jeroen Theunissen bij "Schrijversgewijs"
Jeroen Theunissen is a Flemish poet and writer.
Het literaire werk van Jeroen Theunissen is een beetje tegendraads, maar wordt toch vaak genoeg geprezen. In januari 2004 debuteerde hij bij uitgeverij Meulenhoff opmerkelijk met de roman De onzichtbare. Hij publiceerde de dichtbundels Thuisverlangen (2005) en Het zit zo (2009), de verhalenbundel Het einde (2006) en de romans Een vorm van vermoeidheid (2008), De stolp (2010),De omwegen (2013) en Onschuld (2014). In 2015 verscheen zijn dichtbundel Hier woon je.. Zijn boeken worden uitgegeven bij uitgeverij De Bezige Bij.
Hij woont met zijn vriendin en hun zoontje in een bos in de Vlaamse Ardennen.
Jeroen Theunissen in de Nederlandstalige Wikipedia
Jeroen Theunissen bij "Schrijversgewijs"
Jeroen Theunissen is a Flemish poet and writer.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 26 of 26 reviews
June 17, 2022
Dit hadden 5 sterren kunnen zijn, ware het niet dat onze sympathie voor de wandelende schrijver met elke bladzijde meer en meer weg deemsterde.
Jeroen Theunissen heeft geen talent voor het leven - dixit de schrijver zelve na een 400-tal bladzijden: angstaanvallen, tekenen van depressie (en een knoert van een midlifecrisis, vullen we zelf aan) deden hem 4 jaar geleden besluiten zijn vrouw en twee jonge kinderen (waarvan 1tje amper enkele maanden oud) achter te laten en 6 maanden lang dwars door Europa van Ierland naar Istanbul te wandelen.
Theunissen puurt er een indrukwekkend boek uit: op zoek naar zichzelf reist hij door de geschiedenis van Europa, vindt noch zichzelf, noch de ziel van ons continent, maar rijgt wel kleine en grote verhalen aan elkaar die de lezer van a tot z geboeid houden. Een geschiedenis van conflicten, vergeten helden en verschuivende belangen die Theunissen regelmatig terugkoppelt naar de crisissen van vandaag: klimaat, vluchtelingen en het superioriteitsgevoel van West-Europa ten opzichte van de rest van het continent. Een verhaal van lokale helden en ambitieuze vorsten, van vergeten gehuchtjes vermalen onder de raderen van de geschiedenis of grootse rijken die die raderen aandreven.
Wat Theunissen echter ook doet is focussen op lelijkheid en schijnbare zinloosheid terwijl hij continu de grens tussen realisme en cynisme oversteekt. Vele ontmoetingen die Theunissen beschrijft dragen een pijnlijke tristesse in zich mee en de schrijver houdt er blijkbaar van om zonder gêne zijn medemens te kijk te zetten. De enige reden waarom dit als lezer aanvaardbaar blijft, is omdat hij dat regelmatig ook met zichzelf doet. Maar mooi is het allemaal niet.
Waarom hij dat doet, blijft me een raadsel. Eenzijdig schrijven over schoonheid zou ook een leugen zijn, maar die focus op de kleine kantjes en grauwe randjes van ons bestaan lijken vooral een excuus om de weltschmerz van de schrijver zelve te voeden.
Laat 10 andere schrijvers die wandeling maken en de ontmoetingen op hun pad die van Theunissen vervangen en je krijgt een genuanceerder én een nog beter boek.
Gefascineerd gelezen en goed geschreven: absoluut, en toch denken we vooral: gaat het wel met je, Jeroen?
In de omvangrijke literatuur die hij citeert herkennen we onze eigen boekenkast, in de vragen die hij stelt onze eigen rusteloosheid. In de verlangens die hij uitspreek die van ons zelve en in zijn poging daar iets aan te doen, ons eigenste reis- en vluchtverlangen.
Maar na lezing van 'Ik=cartograaf' weet ik zeker dat Jeroen en ik tegenpolen zijn en dat een gezellig avondje samen op café er niet in zit.
Jeroen Theunissen heeft geen talent voor het leven - dixit de schrijver zelve na een 400-tal bladzijden: angstaanvallen, tekenen van depressie (en een knoert van een midlifecrisis, vullen we zelf aan) deden hem 4 jaar geleden besluiten zijn vrouw en twee jonge kinderen (waarvan 1tje amper enkele maanden oud) achter te laten en 6 maanden lang dwars door Europa van Ierland naar Istanbul te wandelen.
Theunissen puurt er een indrukwekkend boek uit: op zoek naar zichzelf reist hij door de geschiedenis van Europa, vindt noch zichzelf, noch de ziel van ons continent, maar rijgt wel kleine en grote verhalen aan elkaar die de lezer van a tot z geboeid houden. Een geschiedenis van conflicten, vergeten helden en verschuivende belangen die Theunissen regelmatig terugkoppelt naar de crisissen van vandaag: klimaat, vluchtelingen en het superioriteitsgevoel van West-Europa ten opzichte van de rest van het continent. Een verhaal van lokale helden en ambitieuze vorsten, van vergeten gehuchtjes vermalen onder de raderen van de geschiedenis of grootse rijken die die raderen aandreven.
Wat Theunissen echter ook doet is focussen op lelijkheid en schijnbare zinloosheid terwijl hij continu de grens tussen realisme en cynisme oversteekt. Vele ontmoetingen die Theunissen beschrijft dragen een pijnlijke tristesse in zich mee en de schrijver houdt er blijkbaar van om zonder gêne zijn medemens te kijk te zetten. De enige reden waarom dit als lezer aanvaardbaar blijft, is omdat hij dat regelmatig ook met zichzelf doet. Maar mooi is het allemaal niet.
Waarom hij dat doet, blijft me een raadsel. Eenzijdig schrijven over schoonheid zou ook een leugen zijn, maar die focus op de kleine kantjes en grauwe randjes van ons bestaan lijken vooral een excuus om de weltschmerz van de schrijver zelve te voeden.
Laat 10 andere schrijvers die wandeling maken en de ontmoetingen op hun pad die van Theunissen vervangen en je krijgt een genuanceerder én een nog beter boek.
Gefascineerd gelezen en goed geschreven: absoluut, en toch denken we vooral: gaat het wel met je, Jeroen?
In de omvangrijke literatuur die hij citeert herkennen we onze eigen boekenkast, in de vragen die hij stelt onze eigen rusteloosheid. In de verlangens die hij uitspreek die van ons zelve en in zijn poging daar iets aan te doen, ons eigenste reis- en vluchtverlangen.
Maar na lezing van 'Ik=cartograaf' weet ik zeker dat Jeroen en ik tegenpolen zijn en dat een gezellig avondje samen op café er niet in zit.
July 20, 2022
De navel verschuift
Er is een trend zichtbaar in schrijversland. Door twee jaar thuiszitterij door de pandemie, heeft menig auteur de wandel-schrijfcombinatie ontdekt. Het devies is simpel: je wandelt – binnen de perken van de coronamaatregelen, buiten de perken van alledaagse verbeelding – naar een willekeurige plek en schrijft op wat je tijdens de wandeling ziet, denkt en leest. Alles is toegestaan: het memoreren van eerdere reizen die je hebt gemaakt, de geur van slootwater beschrijven of cijfers opdissen over het mondiale plasticprobleem bij het zien van een weggeworpen frietbakje. Velen kunnen met deze methode een coherente column schrijven, maar wil je als auteur richting een echt boek, dan moet je verder gaan. Letterlijk en figuurlijk.
Een literair wandelboek, zo kunnen we Theunissens Ik = cartograaf best noemen, steunt vaak op de paradoxale hoop dat hoe verder je wandelt hoe dichterbij je komt. Dit moet natuurlijk symbolisch gelezen worden. Theunissen, ofthans de ik-figuur van Ik = cartograaf (ik laat autobiografische vergelijkingen achterwege), loopt vanaf een plek in Zuid-Ierland naar Istanbul en probeert met een groeiende afstand van zijn huis, ongelukkig huwelijk en twee zoontjes, meer over zijn identiteit te weten te komen. Wie is Jeroen Theunissen als hij niet zijn gewone leven in Gent leeft? Een schrijver op drift? Een wandelende vader? Een getroubleerde luxe-migrant? Een gescheiden man met vluchtgedrag? Theunissen stelt zichzelf expliciet deze vragen en probeert in het landschap dat voorbijtrekt en de geschiedenis die daarmee verbonden is enige overwegingen te maken over de aard van dit soort vragen. Antwoorden zijn er – uiteraard – niet. Anekdotes wel: te over zelfs!
Een man alleen met zijn gedachten is maar al te bekend in de literatuur. Misschien een beetje te bekend. Het is daarom logisch en ook goed dat Theunissen een volgende stap (pun not intended) zet om de neoromantische randjes wat af te veilen en autobiografische reisliteratuur interessant te maken. Door relatief onbekende geschiedkundige feitjes en anekdotes te verweven, komt de lezer hier en daar een leuk verhaal tegen dat door Theunissen uit de marge van de geschiedenis wordt gehaald en vaak aardig wordt verteld. Die verhaaltjes dienen niet enkel tot vermaak, maar moeten aanzetten tot reflectie. Theunissen laat zien dat hij kan laveren tussen micro- en macroniveau en verbindt – de ene keer wat minder geslaagd dan de andere – het kleine verhaal met het grote. Gedurende zijn wandeling komt de Europese geschiedenis van allerhande plekken bovendrijven wat er voor zorgt dat de auteur zich vragen stelt over het karakter van Europa. Is het voor hem een thuis? Zo ja, waar eindigt dat thuis? En wie mag daar in wonen? Alhoewel het een slimme zet is te reflecteren op het Europese verhaal, zodat de lezer ook iets te overdenken heeft, levert het in dit boek nogal vlakke overdenkingen op, zoals:
‘Wat een vreemde gedachte is het dat ieder binnen zijn eigen beperkte biotoop zou moeten blijven, en hoe absurd is het om opgesloten te zijn in je eigen huis, wachtend tot een pandemie zo vriendelijk wil zijn om te eindigen. Vol migranten zit onze planeet voor wie grenzen betekenisloos zijn, soms vogels, soms zoogdieren, soms reptielen, soms planten, schimmels, bomen of mensen… Wie tegen migratie is, is ook tegen de evolutie, tegen een waslijst aan soorten, tegen de mens, eigenlijk gewoon tegen het leven.’ (252)
Platitudes over het migratiedrama in Europa, grenzen die onder druk staan, de klimatologische ellende en de verwoesting van het landschap, doen Theunissens verhaal nogal verslappen. Je moet van goede huize komen om nijpende crises, zoals ook de oorlog in Oekraïne, van scherp en interessant commentaar te voorzien. Die duidingskracht draagt dit boek niet in zich, daarvoor is het te licht en te veel op het zelf gericht.
Een lezer van reisliteratuur wil best meereizen in de verhalen van de auteur, maar op voorwaarde dat een belangrijke vraag beantwoord wordt: waarom ben je vertrokken? In Theunissens geval komen we daar niet helemaal achter. We lezen flarden van gesprekken met zijn zoons die hij voert als hij met ze in een zelf opgeknapt huisje in Gent gaat wonen en horen over een nieuwe vrouw met wie hij de sterren van de hemel vrijt op zijn dakterras. De moeder van de zoons is, nogal klinisch gesteld, uit beeld. Met andere woorden: de lezer heeft geen idee wat zich tussen die twee heeft afgespeeld en moet het doen met het feit dat ze uit elkaar zijn. Dat is onbevredigend. Als lezer wil ik best 428 pagina’s meelopen met een man die wegloopt voor relatieproblematiek of met een reis tracht orde op zaken te stellen, maar ik wil er ook het fijne van weten. Het pakje appelsap in de reistas blijft tot het einde toe verassend genoeg dicht. No juice.
Alhoewel Theunissen prima de procedés volgt voor een fatsoenlijke literair reisverhaal, blijft dit boek niet boeien. Tot in Roemenië is het vol te houden, maar de kans dat de lezer indommelt en opschrikt in Istanbul is groot te noemen. Helaas lijkt Theunissen dat niet te zien. Hij is zelfs nogal overmoedig aangaande zijn eigen verhaal:
‘Het fijne aan literatuur is dat, nu ik die wandeling in woorden giet, in uw en mijn hoofd opnieuw honderden of duizenden mogelijke varianten ontstaan.’ (270)
Dat is wat al te enthousiast. Theunissen schrijft een leuk boek om één keer te lezen. Best gelaagd, anekdotisch sterk en met oog voor detail (merk op dat de ‘=’ in de titel het wiskundige ‘is gelijk aan’ kan betekenen, maar evengoed gezien kan worden als de aanduidingen van een wandelpad op de kaart waardoor de ik niet per se cartograaf is, maar er tussen de ik en de cartograaf een pad bestaat. Er kan van het ‘ik’ naar de ‘cartograaf’ gelopen worden, misschien wel door de lezer, enfin). Maar ook: rijk aan platitudes, overduidelijk te lang en met een bijeengeveegd karakter. De Bezige Bij schrijft op de achterflap: ‘Ik=cartograaf is vele boeken ineen’, waarmee de uitgever toegeeft ook wel te zien dat de bundeling kan overkomen als een gestileerde stapel aantekeningen. Ik gun Theunissen het experiment van het literair reisverhaal, maar heb als lezer aan deze enkele reis genoeg.
Er is een trend zichtbaar in schrijversland. Door twee jaar thuiszitterij door de pandemie, heeft menig auteur de wandel-schrijfcombinatie ontdekt. Het devies is simpel: je wandelt – binnen de perken van de coronamaatregelen, buiten de perken van alledaagse verbeelding – naar een willekeurige plek en schrijft op wat je tijdens de wandeling ziet, denkt en leest. Alles is toegestaan: het memoreren van eerdere reizen die je hebt gemaakt, de geur van slootwater beschrijven of cijfers opdissen over het mondiale plasticprobleem bij het zien van een weggeworpen frietbakje. Velen kunnen met deze methode een coherente column schrijven, maar wil je als auteur richting een echt boek, dan moet je verder gaan. Letterlijk en figuurlijk.
Een literair wandelboek, zo kunnen we Theunissens Ik = cartograaf best noemen, steunt vaak op de paradoxale hoop dat hoe verder je wandelt hoe dichterbij je komt. Dit moet natuurlijk symbolisch gelezen worden. Theunissen, ofthans de ik-figuur van Ik = cartograaf (ik laat autobiografische vergelijkingen achterwege), loopt vanaf een plek in Zuid-Ierland naar Istanbul en probeert met een groeiende afstand van zijn huis, ongelukkig huwelijk en twee zoontjes, meer over zijn identiteit te weten te komen. Wie is Jeroen Theunissen als hij niet zijn gewone leven in Gent leeft? Een schrijver op drift? Een wandelende vader? Een getroubleerde luxe-migrant? Een gescheiden man met vluchtgedrag? Theunissen stelt zichzelf expliciet deze vragen en probeert in het landschap dat voorbijtrekt en de geschiedenis die daarmee verbonden is enige overwegingen te maken over de aard van dit soort vragen. Antwoorden zijn er – uiteraard – niet. Anekdotes wel: te over zelfs!
Een man alleen met zijn gedachten is maar al te bekend in de literatuur. Misschien een beetje te bekend. Het is daarom logisch en ook goed dat Theunissen een volgende stap (pun not intended) zet om de neoromantische randjes wat af te veilen en autobiografische reisliteratuur interessant te maken. Door relatief onbekende geschiedkundige feitjes en anekdotes te verweven, komt de lezer hier en daar een leuk verhaal tegen dat door Theunissen uit de marge van de geschiedenis wordt gehaald en vaak aardig wordt verteld. Die verhaaltjes dienen niet enkel tot vermaak, maar moeten aanzetten tot reflectie. Theunissen laat zien dat hij kan laveren tussen micro- en macroniveau en verbindt – de ene keer wat minder geslaagd dan de andere – het kleine verhaal met het grote. Gedurende zijn wandeling komt de Europese geschiedenis van allerhande plekken bovendrijven wat er voor zorgt dat de auteur zich vragen stelt over het karakter van Europa. Is het voor hem een thuis? Zo ja, waar eindigt dat thuis? En wie mag daar in wonen? Alhoewel het een slimme zet is te reflecteren op het Europese verhaal, zodat de lezer ook iets te overdenken heeft, levert het in dit boek nogal vlakke overdenkingen op, zoals:
‘Wat een vreemde gedachte is het dat ieder binnen zijn eigen beperkte biotoop zou moeten blijven, en hoe absurd is het om opgesloten te zijn in je eigen huis, wachtend tot een pandemie zo vriendelijk wil zijn om te eindigen. Vol migranten zit onze planeet voor wie grenzen betekenisloos zijn, soms vogels, soms zoogdieren, soms reptielen, soms planten, schimmels, bomen of mensen… Wie tegen migratie is, is ook tegen de evolutie, tegen een waslijst aan soorten, tegen de mens, eigenlijk gewoon tegen het leven.’ (252)
Platitudes over het migratiedrama in Europa, grenzen die onder druk staan, de klimatologische ellende en de verwoesting van het landschap, doen Theunissens verhaal nogal verslappen. Je moet van goede huize komen om nijpende crises, zoals ook de oorlog in Oekraïne, van scherp en interessant commentaar te voorzien. Die duidingskracht draagt dit boek niet in zich, daarvoor is het te licht en te veel op het zelf gericht.
Een lezer van reisliteratuur wil best meereizen in de verhalen van de auteur, maar op voorwaarde dat een belangrijke vraag beantwoord wordt: waarom ben je vertrokken? In Theunissens geval komen we daar niet helemaal achter. We lezen flarden van gesprekken met zijn zoons die hij voert als hij met ze in een zelf opgeknapt huisje in Gent gaat wonen en horen over een nieuwe vrouw met wie hij de sterren van de hemel vrijt op zijn dakterras. De moeder van de zoons is, nogal klinisch gesteld, uit beeld. Met andere woorden: de lezer heeft geen idee wat zich tussen die twee heeft afgespeeld en moet het doen met het feit dat ze uit elkaar zijn. Dat is onbevredigend. Als lezer wil ik best 428 pagina’s meelopen met een man die wegloopt voor relatieproblematiek of met een reis tracht orde op zaken te stellen, maar ik wil er ook het fijne van weten. Het pakje appelsap in de reistas blijft tot het einde toe verassend genoeg dicht. No juice.
Alhoewel Theunissen prima de procedés volgt voor een fatsoenlijke literair reisverhaal, blijft dit boek niet boeien. Tot in Roemenië is het vol te houden, maar de kans dat de lezer indommelt en opschrikt in Istanbul is groot te noemen. Helaas lijkt Theunissen dat niet te zien. Hij is zelfs nogal overmoedig aangaande zijn eigen verhaal:
‘Het fijne aan literatuur is dat, nu ik die wandeling in woorden giet, in uw en mijn hoofd opnieuw honderden of duizenden mogelijke varianten ontstaan.’ (270)
Dat is wat al te enthousiast. Theunissen schrijft een leuk boek om één keer te lezen. Best gelaagd, anekdotisch sterk en met oog voor detail (merk op dat de ‘=’ in de titel het wiskundige ‘is gelijk aan’ kan betekenen, maar evengoed gezien kan worden als de aanduidingen van een wandelpad op de kaart waardoor de ik niet per se cartograaf is, maar er tussen de ik en de cartograaf een pad bestaat. Er kan van het ‘ik’ naar de ‘cartograaf’ gelopen worden, misschien wel door de lezer, enfin). Maar ook: rijk aan platitudes, overduidelijk te lang en met een bijeengeveegd karakter. De Bezige Bij schrijft op de achterflap: ‘Ik=cartograaf is vele boeken ineen’, waarmee de uitgever toegeeft ook wel te zien dat de bundeling kan overkomen als een gestileerde stapel aantekeningen. Ik gun Theunissen het experiment van het literair reisverhaal, maar heb als lezer aan deze enkele reis genoeg.
June 18, 2022
Eerste zin: 'Ik was alleen, alleen met een miljoenen jaren al tegen de rotsen botsende, klotsende hotsende watermassa, basis van alles, van de eerste eencelligen en van heel wat gedichten,.....' en zo gaat het nog lang verder en zo ben ik ook direct verkocht. Ik heb heel het boek door aan zijn lippen gehangen en met hem meegereisd, net zoals bij De sneeuwpanter van Sylvain Tesson. Maar ook met hetzelfde gevoel wat de auteur (of de ik-figuur in het boek) betreft. Ik vind hem niet zo een aangename mens.
Boeiende reisreportage en meer. Ook diepgaande reflecties, prachtig neergeschreven.
'Was ik een meeuw geweest, ik had geen verhalen nodig gehad, ik had gewoon op de wind gedanst en af en toe een vis uit de zee of een stukje wafel uit de handen van een argeloze toerist gejat.' (p48)
'Maar wandelen is meer.
Ik wil anders kijken, andere details waarnemen op een nieuw ritme, ik wil de aandacht terugwinnen die ik in mijn kamer voor een computerscherm voortdurend verloor, de aandacht die constant door een stroom informatie, belevenissen, stress en nonsens (...) werd opgeslorpt. Wandelen moet een onderzoek kunnen zijn, een vorm van reflectie. Misschien is wandelen, zoals Rebecca Solnit schrijft, concreet gemaakt denken, een wezenstoestand waarin geest, lichaam en wereld op één lijn komen, als waren zij drie noten die plots één akkoord vormen.' (p86)
Over de sterrenhemel. 'Dat ik dit kan zien, het meemaak, tijdens dit te korte en soms te prachtige leven, het vreeswekkende en aantrekkelijke mysterie dat het universum is.' (p178)
'Thoreau schreef al dat de ochtend het allerbeste deel van de dag is, wanneer ''voor minstens een uur iets ontwaakt in ons dat het overige deel van dag en nacht sluimert. (...) Alleen die dag breekt aan waarvoor wij wakker zijn.' Ik ben wakker voor deze dag.'' (p179)
'Gelezen heb ik, gestudeerd, gepraat met mensen, geluisterd naar de geluiden, maar ik bleef en blijf een buitenstaander, een stadsmens die even op bezoek komt, niet iemand die dit landschap doorgrondt en nog veel minder iemand die woont in dit landschap; ik zou in staat moeten zijn mijzelf te verliezen, denk ik soms, niet mijzelf te vinden, ik zou moeten ophouden met ''ik'' te zijn maar een beuk met de beuken moeten worden, een deel van de wind, een waterdruppel in de rivier, een stuk aarde dat zelf weer is opgebouwd uit honderdduizenden organismen. Het klinkt een beetje als kruidenthee en pacha mama en wierook, ik weet het wel, als een panreligieus gevoel dat niet strookt met mijn afkeer van new age, maar het klopt: ik had mij een deel van het geheel willen voelen, niet iemand die als passant komt kijken, een deel van het web en niet iemand die dat web een moment observeert.' (p365)
En vaak persoonlijk heel herkenbaar.
'Heel mijn leven al dagdroom en mijmer ik over plaatsen waar ik mij zou kunnen vestigen. Het zou een een goede plaats zijn, de plaats waar ik eindelijk rust vind.' (p51)
'Landschapspijn, een woord dat ik onlangs leerde, het schrijnende gevoel dat iemand ervaart bij het zien wegkwijnen van een landschap.' (p69)
'Maar de fernweh blijft. Het verlangen naar de verte, de drang om alles achter te laten en opnieuw onderweg te zijn. ' (p115)
'Ik mag niet vergeten om te blijven kijken. Te blijven luisteren. Ruiken.' (p180)
Boeiende reisreportage en meer. Ook diepgaande reflecties, prachtig neergeschreven.
'Was ik een meeuw geweest, ik had geen verhalen nodig gehad, ik had gewoon op de wind gedanst en af en toe een vis uit de zee of een stukje wafel uit de handen van een argeloze toerist gejat.' (p48)
'Maar wandelen is meer.
Ik wil anders kijken, andere details waarnemen op een nieuw ritme, ik wil de aandacht terugwinnen die ik in mijn kamer voor een computerscherm voortdurend verloor, de aandacht die constant door een stroom informatie, belevenissen, stress en nonsens (...) werd opgeslorpt. Wandelen moet een onderzoek kunnen zijn, een vorm van reflectie. Misschien is wandelen, zoals Rebecca Solnit schrijft, concreet gemaakt denken, een wezenstoestand waarin geest, lichaam en wereld op één lijn komen, als waren zij drie noten die plots één akkoord vormen.' (p86)
Over de sterrenhemel. 'Dat ik dit kan zien, het meemaak, tijdens dit te korte en soms te prachtige leven, het vreeswekkende en aantrekkelijke mysterie dat het universum is.' (p178)
'Thoreau schreef al dat de ochtend het allerbeste deel van de dag is, wanneer ''voor minstens een uur iets ontwaakt in ons dat het overige deel van dag en nacht sluimert. (...) Alleen die dag breekt aan waarvoor wij wakker zijn.' Ik ben wakker voor deze dag.'' (p179)
'Gelezen heb ik, gestudeerd, gepraat met mensen, geluisterd naar de geluiden, maar ik bleef en blijf een buitenstaander, een stadsmens die even op bezoek komt, niet iemand die dit landschap doorgrondt en nog veel minder iemand die woont in dit landschap; ik zou in staat moeten zijn mijzelf te verliezen, denk ik soms, niet mijzelf te vinden, ik zou moeten ophouden met ''ik'' te zijn maar een beuk met de beuken moeten worden, een deel van de wind, een waterdruppel in de rivier, een stuk aarde dat zelf weer is opgebouwd uit honderdduizenden organismen. Het klinkt een beetje als kruidenthee en pacha mama en wierook, ik weet het wel, als een panreligieus gevoel dat niet strookt met mijn afkeer van new age, maar het klopt: ik had mij een deel van het geheel willen voelen, niet iemand die als passant komt kijken, een deel van het web en niet iemand die dat web een moment observeert.' (p365)
En vaak persoonlijk heel herkenbaar.
'Heel mijn leven al dagdroom en mijmer ik over plaatsen waar ik mij zou kunnen vestigen. Het zou een een goede plaats zijn, de plaats waar ik eindelijk rust vind.' (p51)
'Landschapspijn, een woord dat ik onlangs leerde, het schrijnende gevoel dat iemand ervaart bij het zien wegkwijnen van een landschap.' (p69)
'Maar de fernweh blijft. Het verlangen naar de verte, de drang om alles achter te laten en opnieuw onderweg te zijn. ' (p115)
'Ik mag niet vergeten om te blijven kijken. Te blijven luisteren. Ruiken.' (p180)
September 2, 2022
De auteur vangt een voettocht aan van Ierland tot Istanboel, een tocht van 6 maanden door een voor mij grotendeels onbekend Europa met zijn ongekende geschiedenis.
Voor mij waren de mooiste delen zijn reflecties op en zijn ervaring van het wandelen zelf, de gewaarwordingen die dit oproept.
" Soms, wanneer ik lang genoeg wandelde, ontstond ook in mij een stilte. Wandelend, heb ik wel eens gelezen, zou men zichzelf vinden maar vaak als de vermoeidheid en het steeds gelijke ritme diep genoeg waren, verloor ik mijzelf in plaats van mezelf te vinden. Wie zou zichzelf ooit willen vinden? Zo bijzonder ben ik niet." (p. 39)
De geschiedenis van de doorstapte streken is hallucinerend, mensen die door hun afkomst verplaatst worden van regio alsof ze een hoopje kartonnen dozen zijn. Volkeren en wreedheden waarvan ik nog nooit had gehoord, een verhaal van armoede en achterdocht en dat in ons Verenigde Europa.
Voor mij waren de mooiste delen zijn reflecties op en zijn ervaring van het wandelen zelf, de gewaarwordingen die dit oproept.
" Soms, wanneer ik lang genoeg wandelde, ontstond ook in mij een stilte. Wandelend, heb ik wel eens gelezen, zou men zichzelf vinden maar vaak als de vermoeidheid en het steeds gelijke ritme diep genoeg waren, verloor ik mijzelf in plaats van mezelf te vinden. Wie zou zichzelf ooit willen vinden? Zo bijzonder ben ik niet." (p. 39)
De geschiedenis van de doorstapte streken is hallucinerend, mensen die door hun afkomst verplaatst worden van regio alsof ze een hoopje kartonnen dozen zijn. Volkeren en wreedheden waarvan ik nog nooit had gehoord, een verhaal van armoede en achterdocht en dat in ons Verenigde Europa.
September 27, 2022
Erg mooi boek
April 11, 2023
In deze wandeltocht wisselt Theunissen zijn persoonlijke wandeling van West-Ierland tot Istanbul af met geschiedenislessen en eigen overpeinzingen. Spanningsvelden: een verenigd Europa tegenover de vele nationalistische tendenzen; een toekomst voor zijn kinderen tegenover de milieucrisis; een verlangen naar geluk tegenover zijn eigen angstaanvallen; een verlangen naar vrijheid tegenover zijn verplichtingen hier in België.
Per land krijg je ongeveer een hoofdstuk. Het is een goed overzicht van wat en wie Europa allemaal is. Zeker over de Oost-Europese landen leerde ik het een en ander bij en ik ontdekte de Roemeense dichter Mircea Dinescu die ik graag eens zou lezen. Veel is er niet aan mijn wereldbeeld gemorreld door dit boek, maar het brengt wel veel zaken samen in een vlot en aangenaam leesbaar boek.
Op 28 april ga ik met de auteur in gesprek in Tielt. Dit boek neemt een nogal aparte plaats in zijn oeuvre in. Daar hoop ik meer van hem over te horen.
Per land krijg je ongeveer een hoofdstuk. Het is een goed overzicht van wat en wie Europa allemaal is. Zeker over de Oost-Europese landen leerde ik het een en ander bij en ik ontdekte de Roemeense dichter Mircea Dinescu die ik graag eens zou lezen. Veel is er niet aan mijn wereldbeeld gemorreld door dit boek, maar het brengt wel veel zaken samen in een vlot en aangenaam leesbaar boek.
Op 28 april ga ik met de auteur in gesprek in Tielt. Dit boek neemt een nogal aparte plaats in zijn oeuvre in. Daar hoop ik meer van hem over te horen.
Read
August 18, 2023Ik las de beginzin, vond die mooi. Ik sloeg willekeurig open, belandde in een passage over een angstaanval, vond die schitterend.
Kennelijk bleken die passages niet-representatief - na zo'n 200 bladzijden kon ik niet meer.
Kennelijk bleken die passages niet-representatief - na zo'n 200 bladzijden kon ik niet meer.
March 27, 2023
“Een kaart van woorden maak ik, zo ben ik een cartograaf.”
Op meeslepende wijze neemt de auteur je mee op wandelreis dwars door Europa. Zowel de wandelaar als het continent leer je als lezer steeds beter kennen. Maar wie laat zich het best lezen?
Boeiend verhaal met een unieke inkijk in de Europese geschiedenis van minder gekende naties. Vertellend, docerend en mijmerend. Een tocht om niet snel te vergeten.
Op meeslepende wijze neemt de auteur je mee op wandelreis dwars door Europa. Zowel de wandelaar als het continent leer je als lezer steeds beter kennen. Maar wie laat zich het best lezen?
Boeiend verhaal met een unieke inkijk in de Europese geschiedenis van minder gekende naties. Vertellend, docerend en mijmerend. Een tocht om niet snel te vergeten.
July 20, 2023
Een verslag van zijn wandeling langs de Europese langeafstandsroute van westelijk Ierland tot Istanbul. Het staat vol weetjes en geschiedenis, ontmoetingen met vreemden en ook persoonlijke ontboezemingen. Theunissen schetst vaak geen al te rooskleurig beeld van zichzelf, maar is wel eerlijk (denk ik). Zeker sinds Corona ben ik ook een fervente wandelaar, maar veel minder avontuurlijk dan hij. Een slimme wandelaar moet ook weten wat hij aan kan.
December 11, 2022
Een uniek boek, eentje dat ik zelf wel zou willen hebben om nog eens te herlezen. Het boek is in de eerste plaats een reisverhaal, deed mij soms wat denken aan Geert Maks “In Europa” (al is het heel lang gelezen dat ik die las, dus misschien klopt dat niet). Veel petites (en grandes) histoires uit de Europese geschiedenis gecombineerd met filosofische beschouwingen over wandelen. Dieperliggend is dit ook een zoektocht naar zingeving of toch een manier om stand te houden in een deprimerende wereld. Interessant, en voor mij troost of verbinding brengend. Soms wou ik dat de schrijver meer zijn gevoel meegaf, maar net omdat het zo mondjesmaat en ingehouden gebeurt, raakten de spaarzame persoonlijke toetsen mij nog meer.
September 25, 2024
3 is te weinig en 4 misschien te veel?
March 20, 2024
Uitgelezen! Ik = cartograaf van Jeroen Theunissen
Een prachtig boek dat me de afgelopen dagen op elk vrij moment volledig in beslag nam. Een reisverslag van een zes maanden durende wandeltocht die de schrijver dwars door het oude continent voert.
Beginnen doet hij in Ierland met als eindbestemming Istanbul. Wat volgt is een bonte collage van (cynische maar best grappige) reisimpressies, ontmoetingen met de lokale bevolking, filosofie, Europese cultuur, legendes, oorlogs- en migratiegeschiedenis en de desastreuze impact van onze beschaving op het instorten van het ecosysteem.
Die onstopbare verwoesting van landschap en natuur doet hem vooral claustrofobische angstaanvallen bezorgen in het kleine gebetonneerde Vlaanderen waar hij woont en ‘leeft’.
Eén van de redenen voor zijn uiteindelijke vertrek/vlucht: Zichzelf terugvinden (of verliezen) waarbij hij een persoonlijke balans opmaakt van zijn leven in de laatste resten van de Europese wildernis. Een grotendeels imaginaire reis tussen verleden, heden en toekomst van Europa.
‘Er is geen reden om terug te willen naar vroegere tijden. Maar de wandelaar is een romanticus, een dromer die niet altijd zomaar rationeel alle elementen afweegt. We leven in een saai en afgevlakt relict van wat er ooit was.’
Een prachtig boek dat me de afgelopen dagen op elk vrij moment volledig in beslag nam. Een reisverslag van een zes maanden durende wandeltocht die de schrijver dwars door het oude continent voert.
Beginnen doet hij in Ierland met als eindbestemming Istanbul. Wat volgt is een bonte collage van (cynische maar best grappige) reisimpressies, ontmoetingen met de lokale bevolking, filosofie, Europese cultuur, legendes, oorlogs- en migratiegeschiedenis en de desastreuze impact van onze beschaving op het instorten van het ecosysteem.
Die onstopbare verwoesting van landschap en natuur doet hem vooral claustrofobische angstaanvallen bezorgen in het kleine gebetonneerde Vlaanderen waar hij woont en ‘leeft’.
Eén van de redenen voor zijn uiteindelijke vertrek/vlucht: Zichzelf terugvinden (of verliezen) waarbij hij een persoonlijke balans opmaakt van zijn leven in de laatste resten van de Europese wildernis. Een grotendeels imaginaire reis tussen verleden, heden en toekomst van Europa.
‘Er is geen reden om terug te willen naar vroegere tijden. Maar de wandelaar is een romanticus, een dromer die niet altijd zomaar rationeel alle elementen afweegt. We leven in een saai en afgevlakt relict van wat er ooit was.’
January 30, 2023
Jeroen Theunissen tekent als cartograaf een mooie kaart van woorden. Interessant reisverslag van een veertiger die zijn leven – met vrouw en twee jonge zonen – even niet meer ziet zitten en zes maanden lang gaat trekken van Ierland tot Istanboel. Eventjes de gedachten al wandelend vrijmaken en nadenken hoe hij zijn verdere leven zal gaan vormgeven. Interessant vind ik de beschrijvingen van enkele niet zo bekende plaatsen, de geschiedkundige duiding en de verhalen van de ontmoetingen met enkele inwoners uit de streek. Lezend leren, dat is altijd leuk. Europa was een strijdtoneel, altijd en overal, en helaas nu opnieuw. Regelmatig vertelt Theunissen over de periode vlak voor zijn vertrek en na zijn terugkomst, waarbij hij het heeft over zijn leven in Gent, zijn kinderen en zijn op dat moment nog toekomstige ex-echtgenote. Die uitdrukking heeft hij wellicht geleend van Brusselmans. Sterke filosofische overpeinzingen vol herkenbare twijfels en gedachten.
February 18, 2025
Dit boek houdt een beetje het midden tussen het reisverslag van de auteur zijn zes maanden lange wandelroute van ZW Ierland tot aan de Bosporus enerzijds en zijn persoonlijke situatie toen hij vertrok anderzijds. De beschrijvingen van zijn wandeldagen, zijn persoonlijke reflecties, de historische feiten of gebeurtenissen van de verschillende plekken zijn aangenaam om te lezen. Maar de wel heel persoonlijke ontboezemingen over zijn ex-echtgenote, zijn avontuurtje op reis, en op het einde van het boek opeens een nieuwe vriendin, voelen soms een beetje ongemakkelijk. Ze worden niet verder uitgediept, alsof een vreemde je zonder verdere uitleg te persoonlijke dingen vertelt, zonder enige reflectie.
This entire review has been hidden because of spoilers.
June 28, 2023
Het boeiend verslag van een langeafstandswandeling tussen Zuidwest-Ierland en de Bosporus. Theunissen wordt op de vlucht voor een ongemakkelijk leven geconfronteerd met zichzelf en de problemen van de 21ste eeuw. Over depressies, angstaanvallen, onzekerheden. Met daarnaast de reële confrontatie met de klimaatproblematiek, het vluchtelingenprobleem en het de kop opstekend extreem nationalisme.
Een zoektocht om, na een fout lopend huwelijk, een warm huis en een fijne toekomst te creëren voor zichzelf en zijn twee kinderen.
Een zoektocht om, na een fout lopend huwelijk, een warm huis en een fijne toekomst te creëren voor zichzelf en zijn twee kinderen.
July 20, 2022
Bevat boeiende fragmenten. Ik las het boek dan ook doorgaans graag, maar sommige draken van zinnen en fragmenten mochten eruit geknipt worden. Hij raakt heel veel materie aan (migratie, klimaat…) en soms geraakt hij niet verder dan enkele noodkreten die al vaak herhaald zijn. Het mooist zijn de fragmenten waarin hij praat over het nut van wandelen, luieren, dagdromen. En hij haalt veel andere literatuur aan wat soms uitnodigend werkt.
November 23, 2025
De wandelaar trekt van Ierland naar Turkije waarbij hij geschiedenis, filosofie, politiek en zijn eigen bestaan verweefd tot een prikkelend geheel. Evenveel vragen als antwoorden en de lezer wandelt mee, net zoals hij binnen gluurt in het gevoelsleven van de auteur. De eerste helft van Europa kon me meer grijpen owv erkenning, maar tot in Istanbul bleef het verhaal (en de eindeloos vele mini verhalen onderweg) de moeite waard.
August 26, 2022
Een reisverhaal
Een essay
Een relatiebreuk
Een tijdschets
Autofictie
Non-fictie
Dit boek is het allemaal. Een man heilloos op zoek naar romantiek in een ontoverde wereld. Ik kijk uit naar het vervolg waarin hij de Bosporus oversteekt, misschien vind hij het daar wel.
Een essay
Een relatiebreuk
Een tijdschets
Autofictie
Non-fictie
Dit boek is het allemaal. Een man heilloos op zoek naar romantiek in een ontoverde wereld. Ik kijk uit naar het vervolg waarin hij de Bosporus oversteekt, misschien vind hij het daar wel.
October 26, 2022
Een reis van Ierland naar Turkije doorheen de geschiedenis en 's mans leven. Door de bossen en Europa's geschiedenis. Door de geschiedenis en dwars door onze eigen ziel heen. Wat doen we in dit leven?
Vlot en subtiel geschreven.
Vlot en subtiel geschreven.
August 13, 2022
Te langdradig
January 21, 2023
Dit boek las als een diesel, om een of andere reden kon de anekdotiek mij niet meeslepen, misschien net te oppervlakkig? Toch blij het gelezen te hebben
February 17, 2023
50/50 tussen vermakelijk/interessant en irritant/onsympathiek
August 18, 2023
3,5 (zowel interessant als irritant)
December 21, 2023
Niet echt een boek voor mij denk ik. Heb m geluisterd, en dat past goed bij dit boek. Het meandert en reis door Europa. Maar voor mij gebeurt er te weinig(of ik heb de clue gemist)
May 10, 2024
De eerste 100 bladzijden las ik in horten en stoten, het liep niet zo lekker, maar vervolgens heb ik het boek in twee lange zitten uitgelezen.
December 5, 2024
4.5*
"Ik was nog slechts mijn stap"
"De weg van begin naar eind is erg direct. Af en toe een korte omweg heeft nog niemand geschaad."
"Ik was nog slechts mijn stap"
"De weg van begin naar eind is erg direct. Af en toe een korte omweg heeft nog niemand geschaad."
Displaying 1 - 26 of 26 reviews