Εγωκεντρικότητα και μυστικισμός: Μια ανθρωπολογική μελέτη

by Ernst Tugendhat, Γιώργος Σαγκριώτης (translator)

Στο Εγωκεντρικότητα και µυστικισµός ο Γερµανός φιλόσοφος Ernst Tugendhat αντλεί από το προηγούµενο έργο του πάνω στην ηθική, τη φιλοσοφία της γλώσσας, τη φιλοσοφία της πράξης και τη φαινοµενολογία για να φωτίσει τη βαθιά ανάγκη των ανθρώπων για ψυχική γαλήνη ή γαλήνη του νου. Η ανάγκη αυτή προκύπτει από την αναταραχή που βιώνει ο άνθρωπος, µόνον αυτός ανάµεσα σε όλα τα ζώα, η οποία µε τη σειρά της πηγάζει από την ιδιάζουσα αυτοαναφορικότητά του. Οι άνθρωποι, ανεξάρτητα από πολιτισµικές ιδιαιτερότητες, διακρίνονται από τα άλλα ζώα επειδή µιλούν µια προτασιακή γλώσσα, µπορούν να λένε «εγώ», και θεωρούν τον εαυτό τους σηµαντικό. Η ανθρώπινη εγωκεντρικότητα, η µέριµνα για τον εαυτό, ο φόβος απέναντι στον θάνατο, γεννούν ωστόσο αυτό το αίσθηµα της ακατάπαυστης εσωτερικής ταραχής και την ανάγκη για ψυχική γαλήνη. Ουσιώδης διάσταση των µυστικιστικών συλλήψεων σε Ανατολή και ∆ύση είναι ακριβώς η υπέρβαση ή η σχετικοποίηση της εγωκεντρικότητάς µας, η απαλλαγή από τη µέριµνα για τον εαυτό ή ο κατευνασµός της.

Ο Tugendhat, αφού αναλύσει το πώς δοµείται γλωσσικά η αυτοαναφορικότητα και η αυτοσχεσία, διερευνά το θέµα της απόσυρσης από τον εαυτό στις παραδόσεις της Ινδίας και της Κίνας, όπου κατεξοχήν βρίσκονται οι ρίζες της· συνεξετάζει τα χαρακτηριστικά της θρησκείας και του µυστικισµού, ενώ ανιχνεύει επίσης ίχνη µυστικισµού και στη δυτική φιλοσοφική παράδοση, όπως δείχνει η προσοχή που έχει δοθεί, από τον Πλάτωνα ώς τον Βίττγκενσταϊν, στην ικανότητα και την εµπειρία του δέους, του θαυµασµού, της ευγνωµοσύνης, που επίσης απαιτούν να κάνουµε ένα βήµα πίσω από την εγωκεντρικότητά µας, και επιτρέπουν έτσι ένα βλέµµα που µας αποσπά από το επίκεντρο.

Στο ξεχωριστό αυτό βιβλίο, ο Tugendhat αναπτύσσει µια µορφή φιλοσοφικής ανθρωπολογίας που εισάγει εκ νέου στον φιλοσοφικό λόγο υπαρξιακά ερωτήµατα σχετικά µε τη ζωή, τον θάνατο και τη σηµασία τους για το πώς διαµορφώνεται η σχέση µας µε τον εαυτό µας και τον κόσµο.

Genres: Philosophy, Nonfiction

240 pages, Paperback

First published January 1, 2003

About the author

Ernst Tugendhat is a Czech-born German philosopher.

Tugendhat studied classics at Stanford from 1944 to 1949, and went on to do graduate work in philosophy and classics at the University of Freiburg, receiving his doctorate with a work on Aristotle in 1956. During the years 1956−1958 he did post-doctoral research at the University of Münster. From then until 1964 he was an assistant professor in the Department of Philosophy at the University of Tübingen, where, after spending 1965 lecturing at the University of Michigan in Ann Arbor, he gained his Habilitation in 1966 analyzing the concept of truth in Edmund Husserl and Martin Heidegger.

Reviews

[Emmanouil · Rating 4 out of 5]

Το σύγγραμμα ξεκινάει με την γλωσσική ανάλυση της λέξης "εγώ" και του ανθρώπινου αυτσυσχετισμού και συνεχίζει με την πρακτική χρήση της. Η αυτοαναφορικότητα μας, η μέριμνά για τον εαυτό μας, ο φόβος απέναντι στον θάνατο δημιουργούν την ανάγκη για ψυχική γαλήνη που επιτυγχάνεται με τον μυστικισμό ή με την την θρησκεία. Ο πρώτος δρόμος οδηγεί σε έναν μετασχηματισμό της αυτοκατανόησης( και ο δεύτερος σε έναν μετασχηματισμό του κόσμου μέσω μιας προβολής της επιθυμίας. Η μεγάλη βαρύτητα που δίδεται στις παραδόσεις της Ινδίας και της Κίνας (σε σχέση με τις παραδόσεις της Δύσης ) είναι ίσως το μοναδικό μειονέκτημα του βιβλίου.

[Kostas · Rating 5 out of 5]

"Η ανθρώπινη θέληση αναφέρεται στο μέλλον και γι αυτό α. ΠΑΝΤΟΤΕ είναι προσανατολισμενη σε σκοπούς και β. προσδιοριζεται ΠΑΝΤΟΤΕ από επιθυμίες,
οι άνθρωποι διατηρούν σε ΟΛΗ τη διάρκεια της ζωής τους τη συνείδηση της έντασης μεταξύ μιας εκπλήρωσης και μιας απογοήτευσης ,
προκειμενου να απαλύνει κανείς αυτή την τόσο επώδυνη κατάσταση ακολουθήθηκαν στην ιστορία της ανθρωπότητας δύο δρόμοι, εκείνος της θρησκείας και εκείνος του μυστικισμού"

👆Αυτή είναι η βάση που "πατάει" το βιβλίο, τα κεφαλαία δικά μου...

[Mz · Rating 3 out of 5]

https://ejournals.lib.auth.gr/critica...