What do you think?
Rate this book
Het koffertje van oom Tom
Annemiek Lely komt er op haar 29e achter dat haar oudoom, verzetsstrijder Thomas Haulog Navis, zelf niet ouder dan 30 geworden is. In een tijd waarin de samenleving door een pandemie in beslag wordt genomen, duikt ze in de geschiedenis van het verzet in de jaren ’40. Wie was Tom Navis? En wat waren zijn beweegredenen om in het verzet te gaan?
Om bovenstaande vragen te kunnen beantwoorden duikt Annemiek Lely in archieven, spreekt ze familieleden en bezoekt ze plekken die voor Tom belangrijk waren. Stukje bij beetje reconstrueert ze zijn levensverhaal, dat eindigde in concentratiekamp Natzweiler-Struthof.
Haar onderzoek laat haar nadenken over wie zijzelf als dertiger is. Wat is haar positie in de maatschappij? Wat zijn haar idealen en wanneer voelt zij de noodzaak om zich ergens over uit te spreken? Daarnaast wordt ze geconfronteerd met diverse vormen van verzet in de huidige tijd. Wanneer roept verzet bewondering bij haar op en wanneer weerstand? Is iedere verzetsstrijder een held?
In 'Het koffertje van oom Tom' volgt Annemiek Lely de sporen van haar oudoom Thomas Haulog Navis en buigt ze zich over het concept ‘verzet’. Waar het verhaal begint met de zoektocht naar een persoonlijke geschiedenis en de daarbij behorende verschillen tussen generaties, kan Annemiek niet anders dan ook de huidige tijd bij haar onderzoek betrekken. Een boek over heldendom. En over idealen.
Om bovenstaande vragen te kunnen beantwoorden duikt Annemiek Lely in archieven, spreekt ze familieleden en bezoekt ze plekken die voor Tom belangrijk waren. Stukje bij beetje reconstrueert ze zijn levensverhaal, dat eindigde in concentratiekamp Natzweiler-Struthof.
Haar onderzoek laat haar nadenken over wie zijzelf als dertiger is. Wat is haar positie in de maatschappij? Wat zijn haar idealen en wanneer voelt zij de noodzaak om zich ergens over uit te spreken? Daarnaast wordt ze geconfronteerd met diverse vormen van verzet in de huidige tijd. Wanneer roept verzet bewondering bij haar op en wanneer weerstand? Is iedere verzetsstrijder een held?
In 'Het koffertje van oom Tom' volgt Annemiek Lely de sporen van haar oudoom Thomas Haulog Navis en buigt ze zich over het concept ‘verzet’. Waar het verhaal begint met de zoektocht naar een persoonlijke geschiedenis en de daarbij behorende verschillen tussen generaties, kan Annemiek niet anders dan ook de huidige tijd bij haar onderzoek betrekken. Een boek over heldendom. En over idealen.
160 pages, Paperback
Published November 5, 2022
10 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 6 of 6 reviews
November 18, 2022
Al op jonge leeftijd is Annemiek Lely geïnteresseerd in verhalen over de Tweede Wereldoorlog. Op de basisschool leest ze het dagboek van Anne Frank, en voor haar gevoel heeft ze altijd geweten dat haar oudoom actief is geweest in het verzet. Thomas Haulog Navis (1913-1944) werd maar dertig jaar, en overleed in februari 1944 in het concentratiekamp Natzweiler-Struthof. Annemiek wil al langere tijd onderzoeken wat Navis’ rol in het verzet precies is geweest, maar pas als haar werkende leven stilvalt door de coronacrisis – in het jaar dat ze zelf dertig wordt – besluit ze zich te wijden aan deze uitdagende opgave.
Katie Lely-Navis, de zus van Thomas en de grootmoeder van Annemiek, heeft gedurende haar leven het koffertje van haar broer bewaard, met daarin documenten die een glimp geven van Toms ondernemende en reislustige verleden. Aan de hand van de informatie uit het koffertje spreekt Annemiek familieleden, duikt ze archieven in en bezoekt ze locaties die een belangrijke rol hebben gespeeld in het leven van Tom, zoals het Oranjehotel in Scheveningen. Door de jaren heen ging Annemiek er altijd vanuit dat haar oudoom een held was, en dat mensen die in verzet gaan per definitie nobele motieven hebben. Gaandeweg leert ze de mens Thomas Navis kennen, en beseft ze dat mensen om uiteenlopende redenen in verzet kunnen komen.
Het koffertje van oom Tom is een treffend, helder en bijzonder openhartig verslag van een zoektocht die historische en persoonlijke inzichten oplevert voor zowel de schrijver als de lezer. Bij het dichtslaan van het boek weet je niet alleen meer over de daden en het tragische lot van Thomas Navis, maar ben je ook aan het denken gezet over de betekenis van verzet – tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar ook in de woelige wereld van vandaag.
Luister vooral ook naar de bijbehorende podcast ‘In verzet’, waarin Annemiek in gesprek gaat met experts en ervaringsdeskundigen over de vraag waarom en wanneer mensen in verzet komen.
Katie Lely-Navis, de zus van Thomas en de grootmoeder van Annemiek, heeft gedurende haar leven het koffertje van haar broer bewaard, met daarin documenten die een glimp geven van Toms ondernemende en reislustige verleden. Aan de hand van de informatie uit het koffertje spreekt Annemiek familieleden, duikt ze archieven in en bezoekt ze locaties die een belangrijke rol hebben gespeeld in het leven van Tom, zoals het Oranjehotel in Scheveningen. Door de jaren heen ging Annemiek er altijd vanuit dat haar oudoom een held was, en dat mensen die in verzet gaan per definitie nobele motieven hebben. Gaandeweg leert ze de mens Thomas Navis kennen, en beseft ze dat mensen om uiteenlopende redenen in verzet kunnen komen.
Het koffertje van oom Tom is een treffend, helder en bijzonder openhartig verslag van een zoektocht die historische en persoonlijke inzichten oplevert voor zowel de schrijver als de lezer. Bij het dichtslaan van het boek weet je niet alleen meer over de daden en het tragische lot van Thomas Navis, maar ben je ook aan het denken gezet over de betekenis van verzet – tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar ook in de woelige wereld van vandaag.
Luister vooral ook naar de bijbehorende podcast ‘In verzet’, waarin Annemiek in gesprek gaat met experts en ervaringsdeskundigen over de vraag waarom en wanneer mensen in verzet komen.
December 21, 2022
In het jaar dat Annemiek Lely dertig wordt, ontdekt ze dat haar oudoom Thomas ‘Tom’ Haulog Navis op zijn dertigste stierf in concentratiekamp Natzweiler-Struthof in de Franse regio de Elzas. De titel Het koffertje van oom Tom betreft zijn nalatenschap: een koffer die Lelys oma Katie ongeopend op zolder heeft bewaard. Het is 2020 wanneer Lely geïntrigeerd raakt door haar oudoom. De coronapandemie is in volle gang, en haar werkzaamheden in het theater liggen stil. Ze besluit zelf onderzoek te doen naar haar mysterieuze familielid. Tom zou tijdens de Tweede Wereldoorlog verzet hebben gepleegd. Wat zijn beweegredenen waren en wat zijn verzetsdaden precies inhielden, is voor de familie altijd onduidelijk gebleven. Veel werd er ook niet over Tom gesproken. Voor haar oma was de dood van haar broer een pijnlijk verlies, en de overige familieleden lieten het onderwerp liever voor wat het was.
Wil je mijn volledige recensie lezen? Ga dan naar elineschrijfthier.nl. ↖️
Wil je mijn volledige recensie lezen? Ga dan naar elineschrijfthier.nl. ↖️
Read
December 8, 2022In 'Het koffertje van Oom Tom' beschrijft Annemiek Lely haar zoektocht naar informatie over de oorlogstijd van familieleden. Al van jongs af aan weet ze wel een en ander over en van haar oma door de goede band die ze hadden; wellicht doordat er een generatie tussen zat? Ook het bestaan van een koffer van oom Tom is bekend, maar "pas" in 2020 kwam het ervan onderzoek naar de persoon te doen.
Lely heeft jarenlange ervaring als (vrijwillig) programmamaker bij Open Joodse Huizen. In dat project worden begin mei huizen opengesteld waar joodse families woonden; hun verhalen worden verteld door huidige bewoners. Annemiek heeft onder meer in die hoedanigheid veel tweede- en derdegeneratie oorlogsslachtoffers geïnterviewd.
Qua aanpak maakte het voor haar makkelijker een onderzoek binnen de eigen familie op te starten. Treffend is dat ze vertelt dat ze binnen archieven zoals het Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers bewust academischer denkt om de documenten zoveel mogelijk voor zich te laten spreken. De emotionele context wordt door gesprekken vanzelf ingevuld.
Het verhaal komt dichter bij de huidige generatie van twintigers/dertigers doordat je Lely's eigen reflectie op haar handelen en opgroeien in de kapitalistisch wordende wereld leest. Hiermee, i.c.m. gesprekken met oudere familieleden, is het boek in zekere zin een tijdsdocument dat herkenning biedt.
Een onderzoek reconstrueren voor een leespubliek is niet gemakkelijk en kan algauw vervallen in herhalende opmerkingen wat betreft onvindbare informatie. In 'Het koffertje' is daarvan geen sprake. Lely schrijft in een prettige toegankelijke stijl en heeft het verhaal in boekomvang compact kunnen houden. Ik meen dat dit boek anderen in hun zoektocht een heel eind op weg kan helpen omdat er bruikbare tips voor vindplaatsen in staan. Achterin vind je een lijst met handige bronnen (boeken, archieven, musea, kranten). Eveneens kun je Lely's verhaal horen via podcast 'In verzet', op te zoeken via de gelijknamige website.
Lely heeft jarenlange ervaring als (vrijwillig) programmamaker bij Open Joodse Huizen. In dat project worden begin mei huizen opengesteld waar joodse families woonden; hun verhalen worden verteld door huidige bewoners. Annemiek heeft onder meer in die hoedanigheid veel tweede- en derdegeneratie oorlogsslachtoffers geïnterviewd.
Qua aanpak maakte het voor haar makkelijker een onderzoek binnen de eigen familie op te starten. Treffend is dat ze vertelt dat ze binnen archieven zoals het Erfgoedcentrum Achterhoek en Liemers bewust academischer denkt om de documenten zoveel mogelijk voor zich te laten spreken. De emotionele context wordt door gesprekken vanzelf ingevuld.
Het verhaal komt dichter bij de huidige generatie van twintigers/dertigers doordat je Lely's eigen reflectie op haar handelen en opgroeien in de kapitalistisch wordende wereld leest. Hiermee, i.c.m. gesprekken met oudere familieleden, is het boek in zekere zin een tijdsdocument dat herkenning biedt.
Een onderzoek reconstrueren voor een leespubliek is niet gemakkelijk en kan algauw vervallen in herhalende opmerkingen wat betreft onvindbare informatie. In 'Het koffertje' is daarvan geen sprake. Lely schrijft in een prettige toegankelijke stijl en heeft het verhaal in boekomvang compact kunnen houden. Ik meen dat dit boek anderen in hun zoektocht een heel eind op weg kan helpen omdat er bruikbare tips voor vindplaatsen in staan. Achterin vind je een lijst met handige bronnen (boeken, archieven, musea, kranten). Eveneens kun je Lely's verhaal horen via podcast 'In verzet', op te zoeken via de gelijknamige website.
February 22, 2023
Tegenwoordig komen er vrij veel boeken op de markt met verhalen over gebeurtenissen uit de tweede wereldoorlog, geschreven door mensen die toen nog niet geboren waren. De eerste generatie van nabestaanden sprak er weinig of niet over, de tweede generatie sprak er niet over uit respect voor de eerste, maar de derde generatie wil meer weten over het oorlogsverleden van familieleden of kennissen. Ook is er veel archiefmateriaal voorradig!
Annemiek Lely komt er op haar 29e achter dat haar oudoom, verzetsstrijder Thomas Haulog Navis, niet ouder dan 30 geworden is en in vernietigingskamp is overleden. In een tijd waarin de samenleving door een pandemie in beslag wordt genomen, en ze noodgedwongen haar werk aan de kant moet schuiven, duikt ze in de geschiedenis van het verzet in de jaren ’40. Wie was haar oudoom? En wat waren zijn beweegredenen om in het verzet te gaan?
Om op deze vragen een antwoord te krijgen pluist Annemiek Lely archieven grondig uit, interviewt ze familieleden en bezoekt ze plekken die voor Tom belangrijk waren. Beetje bij beetje reconstrueert ze zijn levensverhaal, dat eindigde in concentratiekamp Natzweiler-Struthof.
Des te meer Annemiek haar onderzoek uitbreidt des te meer ze beseft dat ze een te idealistisch beeld van een verzetsheld heeft. Mensen die bij het verzet waren hadden hun goede en minder goede kanten. Oom Tom had denkbeelden in die tijd die niet bij de huidige wereld van Annemiek horen. Maar dat neemt niet weg dat hij zich zeer moedig gedragen heeft. Het koffertje van Oom Tom is een bijzonder integer verhaal over een mens die zich in een gruwelijke oorlog naar eer en geweten heeft gedragen zoals hij dacht dat het goed was voor zijn medeburgers.
Annemiek Lely komt er op haar 29e achter dat haar oudoom, verzetsstrijder Thomas Haulog Navis, niet ouder dan 30 geworden is en in vernietigingskamp is overleden. In een tijd waarin de samenleving door een pandemie in beslag wordt genomen, en ze noodgedwongen haar werk aan de kant moet schuiven, duikt ze in de geschiedenis van het verzet in de jaren ’40. Wie was haar oudoom? En wat waren zijn beweegredenen om in het verzet te gaan?
Om op deze vragen een antwoord te krijgen pluist Annemiek Lely archieven grondig uit, interviewt ze familieleden en bezoekt ze plekken die voor Tom belangrijk waren. Beetje bij beetje reconstrueert ze zijn levensverhaal, dat eindigde in concentratiekamp Natzweiler-Struthof.
Des te meer Annemiek haar onderzoek uitbreidt des te meer ze beseft dat ze een te idealistisch beeld van een verzetsheld heeft. Mensen die bij het verzet waren hadden hun goede en minder goede kanten. Oom Tom had denkbeelden in die tijd die niet bij de huidige wereld van Annemiek horen. Maar dat neemt niet weg dat hij zich zeer moedig gedragen heeft. Het koffertje van Oom Tom is een bijzonder integer verhaal over een mens die zich in een gruwelijke oorlog naar eer en geweten heeft gedragen zoals hij dacht dat het goed was voor zijn medeburgers.
August 13, 2023
Het is een aardig boek. Vooral ook om nog wat meer te lezen over een aangetrouwd familielid.
Je beseft naarmate je ouder wordt dat juist informatie over het verleden zo interessant kan zijn.
Het mooie is tegenwoordig natuurlijk dat er veel meer op internet te vinden is en dat steeds meer archieven worden ontsloten.
Je beseft naarmate je ouder wordt dat juist informatie over het verleden zo interessant kan zijn.
Het mooie is tegenwoordig natuurlijk dat er veel meer op internet te vinden is en dat steeds meer archieven worden ontsloten.
May 3, 2023
Prachtboek. Weet alleen nou nog steeds niet wat er in dat koffertje zit.
Displaying 1 - 6 of 6 reviews