Taal is iets dat mij al maanden fascineert; waar komen onze woorden vandaan, waarom verandert taal steeds, hoe beïnvloedt het onze manier van denken en waarnemen, waarom hebben woorden lading en bovenal, hoe kunnen woorden en klanken ons gedachten en gevoelens laten oproepen?
Mede door het laatste ben ik afgelopen maanden gestart met het schrijven van gedichten. Je moet daarbij de woorden heel gericht kiezen, met de juiste klinkers en medeklinkers en de juiste lading; net als een schilder die kleuren mengt op het palet, moet een dichter geluiden mengen om de juiste gemoedstoestand op te roepen.
Ik moest hier meer over weten, maar helaas, als ik de boekhandel binnen loop kom ik vaak maar enkele boeken tegen over taal en linguïstiek. Toch stond dit boek er tussen; het was niet helemaal wat ik zocht, maar zeker leuk als startpunt.
The Power of Language was van begin tot eind leuk om te lezen! Inspirerend en motiverend, Dr. Marian weet wetenschappelijke onderzoeksresultaten op een slimme manier over te brengen, zodat ze begrijpelijk zijn voor een breed publiek. Dit boek heeft een goede balans tussen onderzoek en verhalen, en zal zowel taalwetenschappers als taalenthousiastelingen aanspreken. het heeft leuke anekdotes, en verkent daarmee de vele manieren waarop taal onze gedachten beïnvloedt, onze hersenen herstructureert en onze perceptie van de wereld verandert.
De belangrijkste eye-opener was vooral de enorme invloed van taal op onze perceptie; taal is namelijk niet slechts een hulpmiddel voor communicatie; het vormt en beperkt onze perceptie van de werkelijkheid. De woorden die we gebruiken, bepalen hoe we de wereld begrijpen, welke keuzes we als mogelijk beschouwen en hoe we onze gedachten en verlangens vormgeven.
Neem dit voorbeeld, als één van vele: Recente onderzoeken tonen aan dat Duitstaligen een brug eerder als mooi, elegant, fragiel, vredig, mooi en slank beschouwen en Spaanstaligen beschouwen dezelfde brug eerder als groot, gevaarlijk, lang, sterk, stevig en torenhoog. Het verschil? Het woord "brug" heeft in het Duits en Spaans een ander grammaticaal geslacht. Je kan vast wel raden welke welke is op basis van de gebruikte bijvoeglijke naamwoorden.
Het is bizar dat onze keuzes en overtuigingen worden gestuurd door de taal die we spreken en de culturele en sociale context van die taal. Het tekent de kaders waarbinnen we denken en handelen, en beïnvloedt daarmee ook de mate van keuze die we werkelijk hebben in onze beslissingen. Een wijnkenner heeft bijvoorbeeld een rijke vocabulaire als het gaat om de geuren, kleuren, volheid, afdronk, etc. van de wijn te beschrijven dan niet-wijnkenners, wat ervoor zorgt dat hij veel subtieler deze verschillen kan herkennen en onthouden. En dan heb ik het niet eens over hoe reclames en politici ons taalkundig beïnvloeden om iets te kopen of te vinden.
Wat wij als realiteit waarnemen, is een hersenactiviteit. Wat we zien of horen, wordt beïnvloed door welke neuronen het meest waarschijnlijk vuren, en welke neuronen het meest waarschijnlijk vuren, hangt af van welke eerdere neuronen werden geactiveerd door onze ervaringen. Maar nu wordt het wel heel theoretisch, en begeef ik mij in het moeilijke filosofische vraagstuk over de vrije wil, en daar wil ik mijn handen nu niet aan branden.
Conclusie (lang verhaal kort): een goed boek voor iedereen die meer wil weten over taal, en de invloed ervan op jezelf en je omgeving. Tot de volgende :)