Een jonge vrouw belandt aan de frontlinie tijdens de Japanse invasie van Tarakan, een klein olie-eiland voor de kust van Borneo. Een adembenemend boek over een onderbelicht deel van onze geschiedenis.
‘Zusters van Tarakan’van David Meijer is het waargebeurde verhaal van Mila Herman, die tijdens de Tweede Wereldoorlog vermist raakte en doodverklaard werd. 75 jaar later reconstrueert haar kleinzoon David haar verhaal, zich baserend op jarenlang onderzoek. Een liefdevol monument voor Mila Herman en haar moedige collega’s. Op 24 december 1941 staat de 23-jarige Mila Herman, Rode Kruis-helpster der 2e klasse, samen met een twintigtal andere zusters op het vliegveld van Bandoeng, Java. Twee weken geleden heeft Nederland de oorlog verklaard aan Japan. Mila is nog nooit buiten Java geweest, en ze staat op het punt om voor het eerst in haar leven in een vliegtuig te stappen – zonder te weten wat haar plaats van bestemming is. Na een lange tocht arriveren de zusters op Tarakan, een klein olie-eiland voor de kust van Borneo. Omgeven door dichte jungle wachten daar honderden soldaten op wat komen gaat. Jong, onervaren en onvoorbereid voegen Mila en haar collega’s zich bij hen. Dan, in het duister van de nacht, door oerwoud dat ondoordringbaar werd geacht, bestormen duizenden Japanse troepen het eiland. De verbinding met Tarakan gaat verloren; aan het thuisfront tast men in het duister. Wat is er met Mila gebeurd?
David Meijer (1983) groeide op in Frankrijk, Singapore en Den Haag. Hij studeerde geschiedenis, werkte voor kunstgaleries en in de zorg, reisde de wereld rond, werd vader en trouwde. Oog voor de toekomst bracht een nieuwe carrière in de bouw; fascinatie voor het verleden bracht een vergeten verhaal. Zusters van Tarakan is zijn debuut.
De soort familiehistorie heb je niet voor het uitkiezen evenals de manier waarop er binnen de familie mee wordt omgegaan, maar soms voel je dat je aan de slag moet met het opschrijven van bijzondere verhalen. David Meijer had die ervaring toen hij een WOII-concentratiekamp bezocht en besefte dat hij wel flarden maar nooit het hele verhaal over het oorlogsverleden van zijn opa en oma had gehoord. Wat volgde is meerdere jaren onderzoek en uiteindelijk het boek ‘Zusters van Tarakan’. Een interessante en menselijke geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog op Borneo.
Mila, 23, vertrekt in 1941 na een radio-oproep met andere Rode Kruis-vrijwilligsters vanuit Bandoeng naar onbekende bestemming. Ze is onderwijzeres en heeft voor deze speciale opdracht verpleegsterscursussen gevolgd. De groep jonge vrouwen komt terecht in Tarakan, de noordelijkst door Europeanen bewoonde plaats op Borneo, aan de Celebeszee. Hier vormen ze de nodige medische versterking voor de Nederlandse troepenmacht, die een beveiligingsschil vormt rond het personeel van de olievelden. Normaliter waren de Japanners de grootste afnemer van die olie, nu komen ze alleen in de hoedanigheid van aanvaller langs. Vrij snel na Mila’s aankomst vinden bombardementen en beschietingen plaats, nemen Japanse militairen de macht over en begint een jarenlange tocht van gevangenkamp naar ander kamp op het eiland.
Dat is het verhaal in een notendop, want er gebeurt veel en ongemerkt lees je vele details. Het is duidelijk dat Meijer veel (familie)archiefonderzoek heeft gedaan (ik moest denken aan Diederik van Vleuten met zijn grote Indische Familiearchief). Ondanks dat de oorlog in Nederlands-Indië mij niet geheel onbekend is, las ik voor mij nieuwe feitjes. Ik had me bijvoorbeeld nog niet eerder verdiept in de luchtvaartoorlog aldaar en kende de Amerikaanse Brewsters en Nederlandse Dorniers niet; afbeeldingen dus opgezocht. Op zich hadden deze plaatjes in het boek gepast. In elk geval in het begin vroeg ik me n.a.v. nurcode 681 (historische biografie) af waarom deze geschiedenis in romanvorm was opgeschreven. Vermoedelijk kwam dat doordat de eerste paar weken van Mila’s verblijf relatief meer ruimte innemen en er dan wat meer uitgelegd wordt over de koloniale maatschappelijke verhoudingen (je staat ervan versteld hoeveel bevolkingsgroepen ook in de “kleine” Tarakangemeenschap terug te vinden waren). Deze gedachtes verdwenen echter met de gebeurtenissen van de oorlogssnelkookpan. De schrijfstijl waarin je over de schouder van de auteur meekijkt, werkt toch goed.
Meijer heeft een hoofdstuk toegevoegd met herinneringen aan zijn grootouders en wat er zoal kwam kijken in zijn zoektocht naar documenten en verhalen. Ook heeft hij alle benoemde plaatsen bezocht, wat de tocht over het eiland nog echter maakte. Zoals hij aangeeft, liggen er nog zoveel verhalen in families voor het oprapen. Ik ben verrast door dit boek, wat er niet was geweest zonder dat men bij de uitgeverij hier iets in zag. Als David Meijer een volgend verhaal schrijft, lees ik het graag. 336 blz.
SAMENVATTING: In Zusters’s van Tarakan vertelt David Meijer het verhaal van zijn oma tijdens de Tweede Wereldoorlog. Mila Herman raakte tijdens de Tweede Wereldoorlog vermist en werd daarna dood verklaard.
Op 24 december 1941 is Mila slechts 23 jaar oud wanneer ze samen met een twintigtal andere zusters van het Rode Kruis in het vliegtuig stappen. Twee weken geleden heeft Nederland de oorlog verklaard aan Japan. Mila is nog nooit buiten Java geweest en weet nu niet waar de zusters naar toe gevlogen zullen worden.
Na een lange tocht arriveren ze op Tarakan. Dit is een klein olie-eiland voor de kust van Borneo. Het is omgeven door een dichte jungle en honderden soldaten wachten op wat er komen gaat. In één nacht wordt Tarakan bestormd door duizenden Japanse soldaten, de verbinding vanaf Tarakan met het thuisfront gaat daarmee verloren waardoor men in het duister tast. Wat is er in die tijd met Mila gebeurd?
--
De geschiedenis is te pijnlijk
Zusters van Tarakan verteld het verhaal over moedige mensen in oorlogstijd, maar dan in een gebied waar we normaliter weinig over horen. Meijer heeft ervoor gekozen om als perspectief een soort vogelvlucht aan te houden. Je leest over wat Mila meemaakt, maar niet daadwerkelijk vanuit haar ogen. Dit vind ik een zeer wijze beslissing gezien het feit dat Meijer aangeeft weinig te hebben gesproken met zijn oma over wat ze daadwerkelijk mee heeft gemaakt. Het keerpunt hiervan is dat je de emoties van de personages wel mist, waardoor het soms wat onpersoonlijk aanvoelt.
Door het uitgebreide onderzoek van Meijer krijg je een goed beeld van dit onderbelichte deel van de Tweede Wereldoorlog. Het is zeer interessant om hier eens wat over te lezen, maar het is ook verschrikkelijk om te beseffen dat onder andere deze dappere zusters zoiets heftigs hebben meegemaakt.
De schrijfstijl van David Meijer is niet één van mijn favorieten. Mede door de vele informatie en het, om het zo maar te noemen, afstandelijke, is het regelmatig taaie kost. Het vereist dan ook wat concentratie om goed in je op te nemen wat Mila en haar collega’s allemaal hebben meegemaakt. Wanneer je daar langsheen kan kijken lees je een interessant stuk en leer je weer nieuwe feiten over wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog gebeurd is.
Zusters van Tarakan is een historische biografie over David Meijer zijn oma. De schrijfstijl is niet heel toegankelijk, maar de gegeven informatie is wel zeer interessant en daarmee zeker een aanrader voor de mensen geïnteresseerd in de Tweede Wereldoorlog of de geschiedenis van de omgeving.
Negen jaar heeft David Meijer erover gedaan om een historisch document te schrijven over zijn grootmoeder Mila Herman. Op 24 december 1941 staat de 23 jarige onderwijzeres Mila Herman klaar met een twintigtal andere zusters op het vliegveld van Bandoeng, Java. Mila heeft gereageerd op een oproep van het Rode Kruis. Twee weken geleden heeft Nederland de oorlog aan Japan verklaard en ze zal hard nodig zijn om medische hulp te verlenen. Mila en de andere zusters worden gestationeerd op Tarakan, een klein olie-eiland voor de kust van Borneo. Achter in het boek staat een tijdspad waaruit blijkt dat de zusters van het Rode Kruis lange tijd gevangen genomen zijn door Japanners nadat de Japanse vloot al in januari 1942 is gearriveerd. Het is een zware periode vol met ontberingen en buitengewone wreedheden van de Japanners. David Meijer heeft alles zo realistisch en filmisch opgeschreven dat je door blijft lezen.
Mila Herman heeft slechts weinig gesproken over de periode in Indië, eens heeft ze tegen David gezegd: "Weet je David, volgens mij heb ik wat men tegenwoordig een trauma noemt" Tot aan de dood van zijn grootouders kreeg de auteur nooit een helder, samenhangend beeld van de periode van Indië. de oorlog en Indonesië. Zoals zoveel mensen die in Indië zijn geweest sprak zijn oma niet over de periode in Indië. David was enorm geïnteresseerd in deze periode van zijn oma en heeft miniteus haar leven onderzocht en gereconstrueerd. Het is een boeiend, interessant en historisch document geworden dat, wanneer je erin begint te lezen, moeilijk weg kunt leggen. Meijer zegt zelf over dit boek dat het zijn persoonlijke perceptie is van de geschiedenis.
Dit boek was erg fijn om te lezen, bizar detail is dat Mila Herman vermist raakte in deze periode en doodverklaard werd. In die tijd kon Mila fluiten naar haar salaris van het Rode Kruis.
In dit boek vertelt een kleinzoon het verhaal van zijn grootmoeder ten tijde van de Japanse bezetting van Indië in de Tweede Wereldoorlog. Zijn oma, Mila Herman, was nog nooit van Java vandaan geweest en had nog nooit gevlogen, maar met 20 andere vrouwen van Java had ze zich opgegeven om voor het Rode Kruis te helpen waar nodig, nu Nederland Japan de oorlog had verklaard. De groep komt na een lange reis terecht op Tarakan, een olie-eiland, waar oorlogsactiviteiten worden verwacht. Al na een paar weken na hun aankomst op het eiland dringen de Japanners binnen en nemen na drie dagen (na capitulatie) de macht over van het Nederlandse gezag. De zusters van Java en vele anderen worden krijgsgevangene gemaakt. Drie en een half jaar lang worden Mila en de andere zusters van kamp naar kamp gebracht waar ze er het beste van proberen te maken. Pas als ze in augustus 1945 te horen krijgen dat de oorlog voorbij is krijgen ze weer nieuws over de rest van de wereld en komen ze mondjesmaat weer in contact met familieleden.
David Meijer, de schrijver van het boek, koos ervoor om deze verhalen in geromantiseerde vorm te vertellen, maar heeft zich zoveel mogelijk proberen te houden aan het vele bronmateriaal dat hij jarenlang verzamelde. Hierin is hij denk ik goed geslaagd, de geloofwaardigheid van het boek is groot. Wat schrijfstijl betreft moest ik in het begin even wennen. Dit boek is Davids eerste boek en enige onervarenheid is hier en daar wel te merken. Maar mijn bewondering nam gaande het boek steeds meer toe. Ik vind het zeer lovenswaardig en belangrijk dat de verhalen over Indië blijvend verteld worden.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Zusters van Tarakan is het verhaal van Mila Herman, een jonge vrouw die in voormalig Nederlands Indië opgroeit en werkt als onderwijzeres. Dan breekt de Tweede Wereldoorlog uit, in Azië worden landen onder de voet gelopen door Japan. Mila raakt betrokken in de ze oorlog als verpleegster, het was in die tijd heel gewoon dat je gehoor gaf aan de oproep om bij te dragen als men dat vroeg. Mila wordt met een groep zusters uitgezonden naar Tarakan. Daar komen Mila en haar collega’s in de hel op aarde terecht. Dat kun je gerust zo zeggen. Vanaf dat moment volgen er Mila, tijdens de aanloop naar de aanval, tijdens de aanval en haar werk met alle ellende die ze zag, de overgave, de verschillende jappenkampen etc.
Een verhaal dat indrukwekkend, pakkend en op momenten best heftig is. De verschrikkelijke omstandigheden, de oorlogshandelingen, de angst, pijn maar ook de kracht en wil om te overleven, het is allemaal in dit waar gebeurde verhaal verwerkt. Het is bijna tastbaar zo levendig is het verhaal geschreven. Ja het verhaal komt van uit een liefdevol hart, van een auteur die het verhaal van zijn grootmoeder verteld. Tussen de regels door is die liefde voelbaar.
Het boek bevat een mooi tijdslijn van het leven van Mila Herman. Bijzonder is toch ook wel de uitleg van de auteur David Meijer over hoe dit boek tot stand is gekomen. We lezen wat er is komen kijken, zijn zeer uitgebreide onderzoek. Het is verbazingwekkend hoe je in het begin met eigenlijks niets aan informatie tot zo een indrukwekkend verhaal kunt komen. Zijn beschrijving over de zijn band met zijn grootmoeder en hoe Mila haar verder leven is gelopen was boeiend om te lezen.
Zusters van Tarakan, is een boek dat je bij momenten bij de keel grijpt, vooral bij de beschrijving van de omstandigheden in de kampen. Het is een onbekend verhaal, dat het verdiend om bekend te worden. Voor Mila en haar collega’s die volhielden en bleven zorgen voor de medemens. De gebeurtenissen hebben Mila en haar collega’s en eenieder die het overleefde gevormd, maar ook veranderd. Dat heeft de auteur ook mooi beschreven. Dit boek is een mooie ode, niet alleen aan Mila maar aan allen die dit hebben ondergaan.
Na het lezen van het boek ben je er nog wel even bezig mee. Een verhaal dat je dus echt wel bezig houdt. Van de vreselijke gebeurtenissen tot aan de bureaucratie na de vermissing en doodverklaring van Mila. Conclusie : Het boek is absoluut een aanrader, zeker voor degene die geïnteresseerd zijn in geschiedenis en de Tweede Wereldoorlog.
Bij het zien van de mooie cover van Zusters van Tarakan van David Meijer wil je weten wie de mensen op de cover zijn en wat hun achtergrondverhaal is. De titel maakt nieuwsgierig. Je wilt weten waar Tarakan ligt en wat voor soort plaats het is. Je komt daar al heel snel achter in het boek. De subtitel geeft precies aan wat je van het boek kan verwachten. Het is mooi dat er zowel een foto van de jonge als van een 'oudere' Mila in het boek staat. Bij de tweede foto zullen er mensen zijn die roepen dat dat vandaag de dag echt niet meer kan, maar het is goed dat men voor deze foto heeft gekozen. Op beide foto's ziet Mila wat karakter aangaat eruit zoals ze ook is beschreven in het boek. Zusters van Tarakan van David Meijer gaat over de oma van de auteur, die op jonge leeftijd besluit om zich aan te melden bij het Rode Kruis. Ze gaat samen met andere Rode Kruis-helpsters naar Tarakan, iets wat zij en de anderen nog niet wisten op het moment dat ze in een vliegtuig in Bandoeng, Java, stappen. De plaats van bestemming wordt lange tijd geheim gehouden en dat is niet zonder reden.
Het waargebeurde verhaal van Mila Herman, die samen met een twintigtal andere zusters met het Rode Kruis naar Tarakan, een klein olie-eiland voor de kust van Borneo, wordt gestuurd. Omgeven door de dichte jungle wachten de soldaten op wat komen gaat. Dan bestormen duizenden Japanse troepen het eiland…
Persoonlijk heb ik weinig kennis van hoe de Tweede Wereldoorlog in voormalig Nederlands-Indië werd beleefd, op nog wat flarden van mijn geschiedenislessen na. In Zusters van Tarakan leef je mee met het verhaal van Mila – en met haar verhaal leer je een hoop over hoe de oorlog in deze gebieden werd bevochten. De roman is natuurlijk geen volledige feitelijke geschiedenis, het is juist méér dan cijfers en landkaarten die je bij een geschiedenisles zou krijgen. Met Mila’s verhaal weet David Meijer deze kant van de oorlog een gezicht te geven – een die een onuitwisbare indruk zal maken. De onderlinge verhoudingen tussen de verschillende bevolkingsgroepen en de Nederlandse bezetters worden duidelijk gemaakt, maar ook hoe men keek naar de oorlog in Europa. Er is een hoop (onderliggend) racisme op de manieren waarop verschillende groepen elkaar behandelen. Hiermee snijdt Zusters van Tarakan een ander belangrijk onderwerp aan.
Zusters van Tarakan start langzaam – dag per dag en uur per uur leer je Mila, haar nieuwe collega’s en vrienden en Tarakan kennen. Later in het boek gaat de tijd sneller, en zijn de tijdssprongen ook groter. Er wordt wel verwezen naar de gruwelijkheden van het gevangenschap, maar het is duidelijk dat het verhaal van Tarakan centraal staat. De schrijfstijl van Meijer leest snel weg, waardoor ik het boek niet weg kon leggen en binnen twee dagen had gelezen.
De sluimerende spanning over wat er gaat gebeuren is vanaf de eerste pagina aanwezig. Mila en de andere zusters weten niet waar ze heen vliegen wanneer ze in het vliegtuig moeten stappen. Ondanks alle geheimzinnigheden en dat men wel wéét dat de Japanners er aan komen, blijven de zusters pogingen doen om zo normaal mogelijk hun taken op te pakken. Maar wanneer de Japanners binnen vallen, beginnen de gruwelijkheden echt. Onderdrukking, intimidatie, kampen en massa executies passeren de revue. Meijer weet al deze gruwelijkheden door de ogen van Mila op te tekenen op een manier waarop je geraakt wordt. De persoonlijke noot – en vooral nog dat dit waargebeurd is – zorgt ervoor dat je je ogen niet kan sluiten. Het verhaal van Mila is indrukwekkend en grijpt je bij de keel.
Zusters van Tarakan maakt een onuitwisbare indruk op haar lezers. Feit en fictie lopen naadloos in elkaar over, waarmee Meijer een levensechte blik op de gebeurtenissen op Tarakan weet te geven. De auteur geeft ook in het nawoord aan hoe hij deze tijdlijn en gebeurtenissen heeft kunnen reconstrueren aan de hand van getuigen, boeken, gesprekken met organisaties en meer. Ik ben onder de indruk dat iemand die níet bij deze gebeurtenissen is geweest, zo’n meeslepend en levensecht verhaal hiervan heeft kunnen maken.
‘Over de radio en via het Rode Kruis was een oproep gekomen voor vrijwiligsters om een bepaalde periode te gaan helpen, ‘ergens in de archipel’.’
Dat is eind 1941 de aanleiding voor Mila Herman om samen met een groep andere Rode Kruis-helpsters op een vliegtuig te stappen, bestemming nog onbekend. Na verschillende vluchten komen ze terecht op Tarakan, in Noord-Borneo, een klein eilandje waar olie gewonnen wordt, en dat strategisch gezien heel belangrijk is. Slechts korte tijd na hun aankomst wordt Tarakan ingenomen door de Japanners, wat de levensomstandigheden van zowel militairen, de zusters als de inlanders diepgaand verandert. Er vallen doden en gewonden, waarvoor moeten Mila en haar medevrijwilligsters moeten zorgen, hoewel ze niet altijd over alle nodige medische kennis beschikken. We lezen over verschillende kampen, en de schrijnende omstandigheden daar, hoe de meeste mensen ondanks alles toch proberen het hoofd boven water te houden, hoe de verhoudingen onderling wisselen, en hoe sommige mensen ook boven zichzelf uitstijgen.
David Meijer hanteert een fijne schrijfstijl, korte zinnen, niet te veel tierelantijntjes, maar ook niet te droog. Hij probeert het verhaal van zijn grootmoeder op zo’n manier te brengen dat het geloofwaardig overkomt, ook al kent hij niet alle details, enkel de grote lijnen. Hij heeft dit bewust niet vanuit haar standpunt willen vertellen, maar alsof hij met haar meeliep, naast haar stond. De dialogen mogen dan niet waarheidsgetrouw zijn, ze zijn wel geloofwaardig, en dat is waar het om draait.
Dit maakt ook dat het moeilijk is om een genre op dit boek te plakken: het voelt enerzijds niet helemaal aan als een echte historische roman, omdat die vaak draait om bepaalde gebeurtenissen waarrond een fictief verhaal wordt geschreven. Anderzijds is het ook geen non-fictie, omdat niet alles zo gebeurd is zoals beschreven. Voor mij hangt het er ergens tussenin, en dat is meteen ook de waarde van het boek: het besef dat je het verhaal leest van iemand die echt bestaan heeft, gebaseerd op jarenlang onderzoek, zorgt ervoor dat je het op een andere manier leest. Laten we het een gefictionaliseerde geschiedenis noemen.
Er worden op een heel natuurlijke manier veel feiten in het boek verwerkt, vaak als uitleg in de dialogen ‘verstopt’, zeer goed gedaan, het komt nergens geforceerd over. Hierdoor krijg je een heel stukje onbekende(re) geschiedenis mee. Dat de Tweede Wereldoorlog zich ook in Indonesië afspeelt is iets waarvan ik maar een heel vaag besef had. Door dit verhaal wordt dat opengetrokken, en besef je dat er zoveel meer is dat we niet weten.
Het kaartje in het begin van het boek is een heel grote meerwaarde, zo goed als alle plaatsen die vernoemd worden staan erop vermeld, wat toch een beter idee geeft, ik heb er alleszins vaak naar teruggebladerd.
Het duizelde me soms wel van de vele namen die erin voorkwamen, ik kon de randpersonages soms moeilijk uit elkaar houden, maar aan de andere kant stoorde het ook niet echt, omdat het meestal meer om de feiten zelf ging dan om de personen erachter.
En dan volgt er nog een erg mooi nawoord. Daarin lezen we hoe David tot dit boek gekomen is, maar ook hoe het zijn grootmoeder na de oorlog vergaan is. Dat de zusters ten tijde van de oorlog zelfs dood verklaard werden is bijna ongeloofwaardig, en vooral erg pijnlijk.
Een ode aan een grootmoeder, en een andere kijk op de geschiedenis. Absoluut het lezen waard!
Het boek vertelt het verhaal van Mila Herman. Mila is de oma van schrijver van dit boek David Meijer. Mila besluit in 1941 vrijwillig met het Rode Kruis naar Borneo te gaan. Zonder ervaring en met met een diploma als onderwijzeres op zak vertrekt zij samen met 20 andere dames naar Borneo. Maar bij aankomst is het meteen merkbaar dat Mila erg dicht hij het oorlogsfront bevindt. Lukt het Mila om uit de handen van de vijand te blijven?
Het verhaal heeft mij aangenaam verrast. Vanaf het eerste woord wist dit debuut mij te interesseren . Dit komt o.a. door de fijne schrijfstijl die zich kenmerkt door de korte simpele zinnen. Het heeft mij doen beseffen dat ik eigenlijk maar een notendop weet van wat er zich allemaal heeft afgespeeld tijdens deze oorlog. Ik vind het daarom een goede keuze dat David ervoor kiest om het verhaalijn chronologische te laten verlopen. Hierdoor kan je als lezer het toch wel complexe oorlogsverhaal goed volgen. Met dit boek laat David ook als schijver zien dat hij erg goed in staat is om spanning te creëren. De ene na de andere spannende situatie volgt elkaar in rap tempo op. Dit zorgde ervoor dat ik het boek moeilijk kon wegleggen.
Bewonderswaardig is het hoe David met de weinige informatie die hij heeft het oorlogsverhaal van zijn oma heeft vormgegeven. David heeft namelijk niet met Mila gesproken. Daardoor kan er wel als kanttekening worden gemaakt of Mila dit daadwerkelijk zo heeft ervaren. Toch krijg ik na het lezen van het nawoord het gevoel dat David het verhaal niet uit losse pols heeft geschreven. David heeft met behulp van archiefstukken, tripje naar Borneo en interviews met personen die hebben samen geleefd met Mila in Borneo een realistische weergave van de werkelijkheid geschetst.
Tot slot werpt David met dit verhaal niet alleen licht op vrouwen die met gevaar voor eigen leven eerste hulp verleende. Maar laat ook zien dat vrouwen niet passief gingen wachten tot de oorlog over was. Ze wilden een bijdrage leveren en helpen waar nodig was om de oorlog zo snel mogelijk te stoppen.
Het boek krijgt ⭐⭐⭐⭐⭐ sterren. Kortom echt wel een aanrader!
David Meijer heeft negen jaar aan dit verhaal over zijn oma gewerkt. Ze heeft nooit veel verteld over haar lotgevallen tijdens de Tweede Wereldoorlog op Borneo of over de Jappenkampen. Maar dankzij een intense research heeft de auteur een prachtige biografie in romanvorm over Mila Herman op papier kunnen zetten.
Java, december 1941. De 23-jarige Mila, onderwijzeres, meldt zich aan bij het Rode Kruis samen met nog 22 andere leden. Hun bestemming en missie zijn een militair geheim. Onder leiding van Zuster Pereira landen ze uiteindelijk in Tarakan, Borneo. Dit is een van de meest onherbergzame plaatsen in de archipel. De waardevolle olieproductie van het eiland is belangrijk voor de Japanners én een gemakkelijk doelwit. Na twee dagen volgt de eerste luchtaanval. De onwerkelijkheid van de oorlog dringt tot Mila door, de bedreigingen en het gevaar komen steeds dichterbij. Mila en haar collega’s beschikken niet over de nodige medische ervaring en de voorzieningen ter plaatse voldoen niet. Wat een heftig relaas over de periode in Tarakan… en het leven als krijgsgevangene nadien.
Vanaf de eerste bladzijden wist dit debuut mij te overtuigen door de vlotte schrijfstijl. Het ‘hoe en waarom’ van de oorlog wordt duidelijk geïntegreerd in het verhaal. Naast de feiten heeft David Meijer ook zijn persoonlijke kijk op deze geschiedenis mooi in het geheel verwerkt. Als Vlaming moest ik wel even mijn geheugen opfrissen over het koloniale verleden van Nederland, een stukje voorgeschiedenis. Zowel de locaties als personages worden zeer accuraat beschreven. Ik kon mij meteen een voorstelling maken van Tarakan en de omgeving. Ook Mila haar gevoelens en gedachten komen knap naar voren in het verhaal, zonder overdaad.
Er is veel aandacht besteed aan de inhoud en vormgeving. De landkaart vond ik absoluut een pluspunt en ik heb er dan ook handig gebruik van gemaakt. Een paar archieffoto’s en een duidelijke tijdlijn, een mooi nawoord,… Een fraai geheel!
Prachtig verhaal. Echt een aanrader voor iedereen, stukje geschiedenis die sowieso iedereen met Indische roots zou moeten lezen. Mijn moeder is op dit eiland geboren en ik heb nu een veel beter idee hoe het er daar uit ziet. Dit verhaal brengt mij veel dichter bij mijn grootouders die tijdens WOII in Indonesie leefden.