Pan Wyrazisty

by Olga Tokarczuk, Joanna Concejo (Illustrator)

Twarz Pana Wyrazistego natychmiast zapada w pamięć. Jest rozpoznawany błyskawicznie – wystarczy, że pojawi się na ulicy i wszyscy z daleka się do niego uśmiechają. Kiedyś zagrał nawet w reklamie – gratulowano mu sukcesu i chwalono, że jego twarz tak dobrze sprzedała produkt.

Pan Wyrazisty bardzo podoba się sam sobie. Kupił supertelefon i z upodobaniem robi tysiące selfie. Jego niepoliczalne wizerunki wędrują po sieci. Pewnego dnia staje jednak przed lustrem i z przerażeniem zauważa, że jego rysy się zatarły, a twarz stała się rozmytą plamą. Z każdym kolejnym zdjęciem blednie wyrazistość Pana Wyrazistego.

Czy Pan Wyrazisty odzyska swój utracony skarb – nieskazitelnie piękną twarz? Czy ci, których spotka w mrocznych zakamarkach dzielnicy na przedmieściu pomogą mu znaleźć rozwiązanie? Czy świat będzie na powrót go podziwiał, a on sam będzie znowu dla siebie jedyny i wyjątkowy?

W swojej nowej opowieści Olga Tokarczuk i Joanna Concejo (znane jako współautorki Zgubionej duszy, wyd. Format 2017) zabierają nas w fikcyjny świat, do złudzenia przypominający czasy, w których przypadło nam żyć – z rozbuchanym "ja", natręctwem autoprezentacji, kultem młodości, imperatywem szczęścia i obsesją lansu. Czy wyjdziemy z tego świata cało?

Genres: Fiction, Graphic Novels, Short Stories, Comics, Poland, Polish Literature, Dystopia

64 pages, Hardcover

First published January 25, 2023

About the author

Olga Nawoja Tokarczuk is a Polish writer, activist, and public intellectual. She is one of the most critically acclaimed and successful authors of her generation in Poland. She was awarded the 2018 Nobel Prize in Literature as the first Polish female prose writer for "a narrative imagination that with encyclopedic passion represents the crossing of boundaries as a form of life".

For her novel Flights, Tokarczuk was awarded the 2018 Man Booker International Prize. For Flights and The Books of Jacob, she won the Nike Awards, Poland's top literary prize, among other accolades; she won the Nike audience award five times.

Her works have been translated into almost 40 languages, making her one of the most translated contemporary Polish writers. The Books of Jacob, regarded as her magnum opus, was released in the UK in November 2021 after seven years of translation work, followed by release in the US in February 2022. In March that year, the novel was shortlisted for the 2022 International Booker Prize.

Source: wikipedia
Photo: Łukasz Giza

Reviews

[Tomasz · Rating 3 out of 5]

Czuję się lekko rozdarty, bo o ile rysunki, a nawet szerzej warstwa wizualna włącznie ze sposobem wydania jest fenomenalna, tak treść nie do końca mnie przekonała. Nie jest to ani porywająca opowiastka z morałem, ani jakiś błyskotliwy komentarz społeczny na istotny temat, o którym się mówi za mało. Powiem więcej, czuć tam niestety boomerstwo. Ja traktuję to bardziej jako miła ciekawostka, głównie dla fanów pięknych wydań i osób lubiących podziwiać rysunki.

[Boris · Rating 4 out of 5]

Книгата е предимно визуална. Има леко, почти ненужно, разказване под формата на текстове от Олга Токарчук. Но тежестта пада основно върху визуалната част от книгата. Останах много приятно изненадан от творческата идея. Учуден съм, че толкова мащабна и добре осъществена концепция не е намерила своето изразяване първо в по-голям медиум - изложба например. Бих нарекъл книгата “изложба в джобен формат”. С всички плюсове и минуси на понятието.

[Maria Yankulova · Rating 5 out of 5]

С толкова малко думи да кажеш толкова много
❤️❤️❤️

Няма нужда да коментирам оформлението!

[Tsvetelina Mareva · Rating 4 out of 5]

Много красиво издание! Илюстрациите са достойни за самостоятелна изложба.

[Ania · Rating 3 out of 5]

Przepięknie wydana, ale o niczym.

[herbatk a · Rating 3 out of 5]

sama historia zbyt prosta jak dla mnie, to nie szczyt twórczości Olgi, oj nie. rysunki po prostu piękne i samo wydanie ciekawie zrobione. kolorystyka cudna

lekturka na raz

[Kristian Andreev · Rating 4 out of 5]

Исках, ама наистина още малко текст! 🥹
Илюстрациите са различни, смислени и изящни. Достойни да си ги окачиш, за да красят вкъщи...🤩

[Deborah · Rating 3 out of 5]

This book, authored by Nobel Prize-winning Tokarczuk, is much more about the striking artwork than the text, which is a parable about the perils of the ubiquitous exposure of social media. Interesting, an easy skim in a single sitting.

[Зорница Иванова · Rating 4 out of 5]

Книга, която впечатлява и поглъща. История и галерия на чувствата, обгърнати в общо хартиено тяло.

[Milen · Rating 4 out of 5]

Обичам книги, които са пиршество за очите, но за разлика от "Изгубената душа" на същия творчески тандем (Олга Токарчук/Йоанна Консехо), "Господин Изразителен" не успя да ме грабне по подобен начин.
Оценявам техническото майсторство на илюстрациите наподобяващи черно-бели и цветни снимки, но за разлика от "Изгубената душа", на илюстрациите в тази книга сякаш им липсваше нещо... изразителност? душа? Ако именно това е бил търсеният ефект, то признавам, че е постигнат много успешно, ако ли пък не, то жалко.
На текста на Олга Токарчук сякаш също му липсва емоционалния заряд на текста в "Изгубената душа". Не успя да ме докосне по начин подобен на другата книга. Дали защото не обичам да правя снимки, особено селфита?
И малка забележка по конкретното издание. То е на вече очаквано високото ниво на издателство ICU. Твърди корици, плътна хартия, но за съжаление подвързията на книгата е твърде стегната, което ѝ пречи да се разтваря добре. Смятам, че изданието само би спечелило от една по-хлабава подвързия, като при някои детски книги, която му позволява да се разтвори напълно.

[Hania · Rating 4 out of 5]

8,5 / 10
Prawdziwe dzieło sztuki. Oszczędność w słowach (choć zupełnie wystarczających i dobitnych) uzupełniają niezwykle piękne, monochromatyczne ilustracje o wyjątkowym klimacie. Same w sobie puentują tęsknotę za pozornym pięknem, będącym więzieniem, które sami sobie zbudowaliśmy. Wyznaczając kolejne kanony owego "piękna" zatraciliśmy się w tej irracjonalnej koncentracji wokół wyglądu, gubiąc gdzieś po drodze samych siebie.

[Adam · Rating 5 out of 5]

Opowieść graficzna, która otworzyła mnie na różne ciekawe wnioski i przemyślenia.

Dotknąłem czegoś niesamowitego, nowego dla mnie i się nad tym rozpływam. Dosłownie. Jeszcze ten szelest stron. Polecam

[Veronika Pizano · Rating 3 out of 5]

Zaujímavé ilustrácie, ale obsah povrchný, v zásade by sa z toho dal urobiť trojokienkový komiksový strip v novinách.

[Darwin8u · Rating 4 out of 5]

Olga Tocarczuk & Joanna Concejo together again. Here is a dark, contemporary re-envisioning of, riff on, the myth of Narcissus in an age of social media, AI, pixelated conformity and plastic surgery.

A story book for adults that feels more Grimm and Poe than Disney and Pixar.

[Rūta · Rating 4 out of 5]

Lakoniška, originali istorija. Be galo gražus leidimas.

[Clelia · Rating 3 out of 5]

The art in this book was absolutely phenomenal, the story was odd and unsettling and seemed to run perpendicular to the illustrations rather than parallel.
There is a part in my favorite book Dandelion Wine by Ray Bradbury, where one of the characters makes a happiness machine. When he is done his wife tries it and comes out sobbing. She says it was so beautiful it made her long for things she didn't know she was missing. This is how the illustrations in this book made me feel.

[andreea. · Rating 3 out of 5]

.

[NerwSlowa · Rating 2 out of 5]

"NO TO POWIEDZ, JAK TA NOWA TOKARCZUK?"

Hm. No. Yyyy. Tak yyyy. Nijak?

Przede wszystkim: to nie jest "książka" w tym znaczeniu, które pewnie macie w głowie - 300 stron tekstu, gruba oprawa itd. (czyli "powieść"). Jest to książka, jeśli chodzi o formę, ale tekstu jest tutaj może z 50 linijek. Resztę zajmują wspaniałe ilustracje Joanny Concejo - na oko tworzą zdecydowaną większość książki.

To sprawia, że jeśli chcecie kupić małą, ale przepiękną książkę, którą obejrzycie parę razy, a która resztę czasu będzie stać u Was na półce (bo np. jesteście fanami polskiej ilustracji, designu, grafiki czy w ogóle sztuki), to śmiało dodawajcie tę książkę do koszyka. Przyznaję, że sama wolę zazwyczaj nieco inną stylistykę, ale niektórymi grafikami byłam w stanie się zachwycić i chętnie bym do nich co jakiś czas wracała. Pamiętajcie też, że akurat grafiki są chyba najbardziej subiektywne i równie dobrze Wy możecie nimi bezbrzeżnie się zachwycić, zwłaszcza że śledzenie ciągu rysunków, odkrywanie ich dodatkowych znaczeń, traktowanie ich jako głównej formy wyrazu jest jednak w polskiej literaturze dość nowatorskie.

Jeśli chodzi o sam tekst - jest on napisany (jak zwykle) arcydzielnie pod kątem stylistycznym (bo też czegóż innego się spodziewać). Muszę jednak przyznać, że nie jestem fanką tego bardzo prostego moralitetu, nawet jeśli doceniam jego język. Może jest to kwestia mojego bycia bezdzietną lambadziarą z pokolenia Instagrama, albo szczerzej miłości do mądrze używanych social mediów, ale opowieść o pięknym mężczyźnie, który fizycznie traci twarz po tym, jak zbyt często z niej "korzysta" zawodowo, po prostu jest dla mnie o jakąś dekadę spóźniona. Wiecie, tak żeby wpasować się w te wszystkie "na tym instagramie to sami idioci i pustacy" oraz "fejsbuki kradną życie" (bo, wiadomo, wcale nic nie zależy od tego, co my sami chcemy śledzić, to wszystko wina technologii).

Na Waszym miejscu przeszłabym się do najbliższej księgarni (u mnie książki były niezafoliowane i dostępne do swobodnego przejrzenia) i przyglądnęła się, czy "Pan Wyrazisty" to coś dla Was, co chcielibyście postawić na półce i mieć u siebie w domu. Dla mnie, mimo że doceniam ilustracje, jest to rzecz zbędna w życiu (więc ze swoim egzemplarzem już się pożegnałam).

[Simona · Rating 3 out of 5]

Tai jau antra mano skaityta Olga Tokarcczuk ir Joanna Concejo knyga. Abi jos - savotiškos socialinės žinutės visuomenei, primenančios apie jų ydas, įpročius ir skatinančios susimąstyti ir ką nors keisti.

Pirmoji buvo skaudi, bet su vilties ir šviesos gaidele, todėl, matyt, pasirodė artimesnė.

Pasakojimas "Ponas išraiškingasis" baigiamas labai minorine, ciniška gaida, kuri priminė per pyktį brukamą savą tiesą, todėl kilo pasipriešinimo reakcija viduj. Bet, iš kitos pusės, galvoju, gal tas veido praradimas jau toks visuotinis, kad man net priminimai skamba kaip moralizavimas?

Norėčiau pasakyti, kad šiose knygose istoriją lygiomis dalimis pasakoja tiek žodžiai, tiek iliustracijos, kurios kviečia likti, medituoti, traukia į save. Labai labai vykęs tokių istorijų pasakojimo duetas. Verta susipažinti! 💛

Man labiau patiko "Pamesta siela", bet tikrai laukčiau ir dar.

[Bookmaniac70 · Rating 4 out of 5]

С цялото ми уважение и читателска обич към Токарчук, текстът ѝ тук, както и в “Изгубената душа”, отстъпва на визуалния разказ на Йоанна Консехю. Иначе цялостното оформление е великолепно, представям си каква къртовска работа е била необходима за подготвянето и отпечатването на изданието!

[Katrin Kirilova · Rating 4 out of 5]

Илюстрациите на Йоанна Консехо са невъзможно красиви!

[SJ · Rating 4 out of 5]

Ok fine so there are barely any words in this, but I loved the ones that were in there.

[Patricia Q · Rating 3 out of 5]

I've never been able to get through any of Olga's books, but this one I did. It's a fast read, with a good moral to the story with some short paragraphs on less than 20 of the pages.

[Samantha · Rating 4 out of 5]

A brief and beautifully illustrated parable

[Ale · Rating 5 out of 5]

Spóźniona refleksja w przepięknej oprawie. Nadprodukcja obrazów, znikający człowiek.
Later edit: Przewrotność tego wszystkiego opiera się na tym, że o ważności treści mówi forma tej książki. Samo opowiadanie mogłoby przejść niezauważone, gdyby nie obrazy, którymi opatrzyła je Joanna Concejo.

*

Dzwoni mi w głowie jeden z filmów Woody Allena, w którym przez chwilę jest sławny, wszystko jest dla niego łatwe i dostępne, a zaraz potem cały blichtr znika, a on staje się nijaki, szary, bez przywilejów, niewidzialny. The end of Hollywood może.

I dzwoni mi Black Mirror, odcinek z rozpikesolwanym facetem, którego technologia zbanowała w pewnej relacji. Książeczka przywołuje wiele skojarzeń, nawet sam tytuł, idąc po wszystkich Panach, to po Tadeuszu, był Cogito, a ten tu, Wyrazisty czy Wymazany jegomość też jest swojego rodzaju personą, przez którą mamy zrozumieć coś więcej, uzmysłowić sobie nasze zatracenie w tysiącach fotek cykanych z telefonu, bazowaniu na wizerunku, na czymś wtórnym i wyizolowanym. Wertowanie tej książki po kilka razy, studiowanie ilustracji to miłe doznanie estetyczno-literackie, ale moralizowanie raczej celowane do młodszego odbiorcy.

Z życzeniami wspomnień pod powiekami, poleca się obcowanie z tą produkcją.


*


"Wyczytał w Internecie, że najprawdopodobniej padł ofiarą nowego wirusa. który przywędrował tutaj z daleka. Inna z kolei hipoteza mówiła o wpływie niedawno odkrytej czarnej dziury w konstelacji Bazyliszka. Natrafił też na teorię, która szczególnie go zaniepokoiła - powiadano, że to właśnie robienie zdjęć ściera niewidzialną najdelikatniejszą warstwę realności z ludzkich twarzy. Ludzie, którzy robią sobie dużo zdjęć, w końcu tracą swoje oryginalne rysy - przestrzegał jeden z użytkowników. Czy zauważyliście. że celebryci mają na co dzień bardzo mocne makijaże? Przypadek? Nie sądze


Pan Wyrazisty popadł w czarną rozpacz i przestał wychodzić z domu. Leżał tylko na kanapie z lusterkiem w ręku i patrzył, jak znika to wszystko - kim


kiedyś był i co znaczył."

[Wojciech Szot · Rating 3 out of 5]

Co prawda sama historyjka o Panu Wyrazistym, który traci twarz w efekcie nadmiernego publikowania własnego oblicza w necie, pośmierduje mi odrobinę naftaliną, ale koncepcja książki i ilustracje Joanny Concejo wynagradzają prostotę tego moralitetu.

Sam staram się nie publikować za dużo siebie, kultura selfie nie jest dla mnie, ale też rozumiem, że wiele osób w ten sposób zarabia i robią czasem, świadomie używając przyciągającej mocy selfiaków, świetne rzeczy.

Ale książka cymesik i mimo pewnych wątpliwości, cieszy. Zwłaszcza, że Concejo naprawdę narobiła się wchodząc w obcy jej realizm.

Szkoda, że nie można osobno oceniać ilustracji i treści. Treść - 3, ilustracje - 5

[Jim Puskas · Rating 4 out of 5]

The owners and promoters of Facebook would surely detest this book.
Oh, wait! That’s never going to happen, because the Facebook folks don’t read books. So, Ms. Tokarczuk will not receive any hate-mail from them (not that she would care a fig about what they might have to say.)
This peculiar book—but of course, everything Olga T. creates is peculiar, which is why we love her—is really two very different artifacts between one pair of covers, each reinforcing the message of the other:
— a devastating little parable by Tokarczuk about our society’s obsession with our images, our need for approbation, our search for “friends”
— and a craftily drawn collection of images by Joanna Concejo that mimic the haphazardly accumulated and mindlessly “shared” snapshots and selfies that many of us capture on our phones and I-pads — simply because we can.
Concejo’s deliberate pixelation of her drawings serves as an additional metaphor for the increasing meaninglessness of the vast amount of stuff we dump onto the internet, a practice that relentlessly diminishes its significance by virtue of its overwhelming volume, until it becomes chaff blowing in the virtual wind.
The ideal partnership between Tokarczuk and Concejo that we enjoyed in The Lost Soul has yielded another little gem.
I keep looking for more from her.

[Góra Książek · Rating 4 out of 5]

Masz piękną twarz. Tak piękną, że oglądasz ją w każdym lustrze, w każdym oknie i wszędzie gdzie tylko się da. Zdjęcia robisz sobie kilkanaście razy dziennie. I patrzysz, i podziwiasz, i napatrzeć się nie możesz. Spojrzenie za spojrzeniem. Zdjęcie za zdjęciem. Piękne rysy, wyjątkowe, uroda jakich mało.
Pewnego dnia budzisz się i twarz, którą znasz na pamięć nie wygląda już tak samo. Jest niewyraźna, nieostra, rozmyta. Nie ma już piękna. Nie ma podziwu. Jest załamanie, smutek i ból. Co robić? Szukać pomocy! Szukać nowej, pięknej, wyjątkowej twarzy. I... udaje się! Twarz jest znowu piękna, lecz... wszyscy wokół wyglądają dokładnie tak samo!

Ta krótka historia opowiedziana zgrabnie, zwięźle i w punkt, okraszona wspaniałymi rysunkami daje do myślenia. PAM WYRAZISTY to krótka opowieść z dobitną puentą, to małe dzieło sztuki, po które warto sięgnąć.

Beauty is only skin deep, mówią. Naprawdę? Czy nie znajduje się ono przypadkiem dużo, dużo głębiej?

[Bistra Ivanova · Rating 4 out of 5]

Във визуално отношение книгата е блестяща, каквито са всички на Joanna Concejo (със сигурност една от най-най-любимите ми съвременни артистки) и си заслужава всяка страничка, всяка мечтателна сцена и всеки малък детайл. Текстът на историята също е хубав, но сякаш не достига нивото на илюстрациите. Все пак - много приятна книга! Благодаря, че се докоснах до нея!

[ctrn · Rating 4 out of 5]

piękne kolory, ciekawe malunki i historia zapadająca w pamięć