Srebrne orły

by Teodor Parnicki

"Srebrne orły" są drugą powieścią Teodora Parnickiego pisaną w ostatnich latach wojny. Książka ta zasługuje na szczególną uwagę, ponieważ jest ona najpopularniejsza, miała kilka wydań, najlepiej się sprzedawała i jest jakby wprowadzeniem czytelnika do następnych powieści, stanowi świetny przykład pisarstwa Parnickiego. Według wielu jest ona najłatwiejsza dla początkującego czytelnika prozy historycznej tego autora, następne powieści (niestety nie dane było mi dane jeszcze sprawdzić osobiście) stanowią przyjemność już dla bardziej zaawansowanych czytelników. Sam muszę przyznać, że książka po zrozumieniu jej sensu i wniknięciu w sposób, w jaki przedstawia nam świat, akcję, postacie, potrafi niezwykle zaciekawić i zmusić do myślenia, dając jednocześnie czytelnikowi naukę, która może okazać bardzo cenna.

"Srebrne orły" zostały napisane i wydane w Jerozolimie w roku 1943, w trakcie wojennej wędrówki pisarza. Przenosi on nas w jeden z najważniejszych okresów historii Europy: przełom X i XI wieku. Wtedy to właśnie ma miejsce w Europie jednocześnie srebrny wiek trzech potęg, trzech wielkich idei politycznych i cywilizacyjnych:

- idei Cesarstwa Rzymskiego w wersji karolińskiej, która po raz ostatni próbuje na Zachodzie utworzyć, na fundamentach chrześcijańskich i w oparciu o autorytet biskupa Rzymu, uniwersalną monarchię patronującą monarchiom narodowo-plemiennym

- idei Cesarstwa Rzymskiego w wersji bizantyjskiej,w czasach Komnenów; samo Imperium Romanum Porfirogenetów sięga jeszcze od Italii, poprzez Dalmację, Grecję, Bułgarię, Macedonię, Krym po Syrię i Persję, jego wpływy kulturalne są jeszcze większe

- idei kalifatu muzułmańskiego;jeszcze arabscy władcy Hiszpanii, Egiptu, Syrii, Afryki Północnej i Mezopotamii byli wielcy, pod ich opieką kwitła nauka i kultura, które Europa chrześcijańska posiądzie dopiero jakieś pięćset lat później Ich bogactwo, kultura i tolerancja nie dorównują co prawda Harunowi al Raszidowi ale niedługo staną się łupem wędrownych i ortodoksyjnych religijnie Berberów i Seldżuków.Świat islamu wkrótce przestanie się liczyć jako ważny składnik światowej cywilizacji

Genres: Historical Fiction, Polish Literature, Historical

544 pages, Hardcover

First published January 1, 1944

Reviews

[Romulus · Rating 4 out of 5]

Dobra powieść, choć trudna. Napisana została w 1943 r. Nikt już tak nie pisze, zatem nie jest to lektura łatwa, ale bez przesady: nie jest to żadne językowe wyzwanie. Drobna trudność. Oczekiwałem od fabuły czegoś innego. Historia jest w zasadzie retrospekcją benedyktyńskiego opata Arona, mnicha z Irlandii, który przebywając na naukach w Rzymie zostanie wciągnięty w świat polityki. Rzym Ottona III, marzenie o odnowieniu cesarstwa wspartego także o Słowiańszczyznę, rządzoną przez Bolesława Chrobrego. Ten przedstawiany jest w powieści jako nadzieja na to odnowienie. Nawet małżeństwo jego syna z Rychezą, wywodzącą się z cesarskiego rodu, jest przedstawiane przez tą perspektywę. Ale z czasem widać ulotność tego marzenia, w które nie wierzył nawet polski książę. A raczej: marzenie o powrocie Rzymu nigdy nie było jego marzeniem. Szkoda jednak, że cała polityczna układanka jest w tej powieści trochę na boku. Sam Bolesław pojawia się przez większość powieści w opowieściach innych, daleko, bo I autor opowiada historię z rzymskiego punktu widzenia. Zatem nie tego się spodziewałem, ale wadą to nie jest. Tak samo zwodnicza jest przedmowa, którą nowe wydanie opatrzył prof. Andrzej Nowak. Zbyt dużo obiecuje. Ale kiedy porzucić te oczekiwania to nadal pozostaje w ręku godna polecenia powieść historyczna.

[karalina813 · Rating 4 out of 5]

Aron chciał tylko czytać książki i uczyć innych, a wplątał się w politykę :((

[Wojtek Konieczny · Rating 4 out of 5]

(Audiobook), 7.5/10
Lektor - 5/6 (słuchowisko znakomite, tylko ten wydzierający się w niebogłosy Otton III nie do wytrzymania - zawsze myślałem, że to zacna postać, a tu wychodzi na jakiegoś obłąkanego furiata)
Zaskakująco nowoczesna, ciekawie zarysowana historia, zresztą sam temat jest niezwykle ciekawy.

[mariuszowelektury · Rating 5 out of 5]

“Srebrne orły” to ambitne wciągające studium narodzin państwa polskiego na tle skomplikowanej politycznie średniowiecznej Europy.

Parnicki buduje swoją książkę nie tylko na faktach, ale i na kontekście kulturowym i politycznym epoki ukazując rodzącą się Polskę na tle relacji między Cesarstwem Niemieckim, papiestwem i Bizancjum.

Wielowymiarowość bohaterów, ich motywacje, lęki i ambicje współgrają z ruchami politycznymi i kulturowymi. Jednak nie to jest najistotniejsze, co dzieje się z postaciami, ale rozważania o władzy, lojalności i narodowej tożsamości.

Średniowiecze w powieści Parnickiego jest wielobarwne, niejednoznaczne, pozbawione klisz i uproszczeń.

Książka wymagająca pod względem stylu i tematu, ale warta poświęconego jej czasu.

[Zosia · Rating 4 out of 5]

Książka o Bolesławie Chrobrym, a główny bohater pojawia się dopiero w przedostatnim rozdziale :-).
Historia Polski jednocześnie z lotu ptaka i przez dziurkę od klucza – ukazuje sytuację polityczną w Europe za panowania Bolesława Chrobrego, zmagania o władzę między Cesarstwem a Papiestwem i sytuację dopiero powstającego wtedy państwa polskiego. Proza gęsta, czyta się powoli, ale dla nie znających historii Średniowiecza dobrze pokazuję ówczesne zmagania o władzę i prymat w Europie.

[Tebe · Rating 5 out of 5]

Jakie to dobre. Odkrycie roku dla mnie.