Đường Ra Biển Lớn là cuốn tự truyện về hành trình sống và làm việc đáng ngưỡng mộ của tỷ phú người Anh, Richard Branson. Một doanh nhân có tầm ảnh hưởng lớn trên thế giới. Cuốn sách là hững bài học cuộc sống và kinh doanh đắt giá cho bất cứ ai chọn lựa bước đi trên con đường kinh doanh.
Richard Branson đã và đang sống một cuộc đời trọn vẹn cho chính bản thân ông, cho gia đình và cho xã hội. Ông luôn thách thức bản thân vượt qua các giới hạn của bản thân, thậm chí biết trước cái chết thường trực trong những quyết định tham gia thử thách của mình. Phẩm cách doanh nhân của ông thật đáng trân trọng trong thế giới kinh doanh, nơi mà những mánh khóe bẩn thỉu luôn hiện hữu và có thể khiến con người biến chất bất cứ lúc nào.
Con đường tới trường đầy đòn roi và điểm tựa gia đình
Richard Brandson mắc chứng khó đọc, đến tám tuổi mà ông vẫn không biết đọc. Chứng khó đọc lại không được quan tâm và biết đến vào thời của ông nên ông bị coi là ngu ngốc và lười biếng. Ông phải chịu những trận đòi roi vì hai lý do trên và ông bị đánh khoảng một đến hai lần mỗi tuần. Thay vì vật vã với những con chữ trên lớp, ông tập trung vào điểm mạnh của ông là thể thao, thứ giúp ông trở nên vượt trội. Ông thậm chí còn bị đuổi học vì những trò phá rối của mình ở trường như ngủ sớm con gái thầy hiệu trưởng. Ông đã phải dùng mánh khóe tự tử để tránh sự tức giận của cha mẹ. Cuối cùng thì ông cũng rời trường học năm 17 tuổi để tập trung cho sự nghiệp kinh doanh của mình.
Thay vì sự thất vọng của cha mẹ cho kết quả học tập của Richard. Trong suốt cuốn tự truyện chúng ta chỉ thấy hình ảnh về một gia đình có thể sống chết vì nhau, một nguồn động lực lớn lao của Richard vượt qua khó khăn trong cuộc sống.
Câu chuyện về chứng khó đọc và kết quả học tập của Richard tại trường học làm ta liên tưởng đến Thomas Edison, người bị coi là đần độn và không đáng đến trường sau ba tháng nhập học, đã trở thành nhà phát minh vĩ đại bậc nhất thế giới. Gia đình của cả Richard và Thomas Edison dường như đóng vai trò nền tảng và bệ đỡ giúp họ có được bước khởi đầu đi đến thành công sau này. Ở một thời đại mà nhà nhà lo con học dốt, người người cho con đi học thêm thì những tấm gương này cần được nhìn nhận và suy ngẫm.
Khởi nghiệp từ bàn tay trắng
Thương trường như chiến trường. Kiếm tiền vốn đã không phải là việc dễ và kiếm thật nhiều tiền càng khó khăn hơn gấp bội. Một chặng đường dài kinh doanh đầy thăng trầm từ khi mới 15 tuổi, Richard cho thấy một tài trí và khả năng kinh doanh đáng nể và một biểu tượng cho khởi nghiệp. Không khuất phục những khó khăn, chùn bước trước những thất bại hay thỏa mãn với những thành công đã giúp ông xây dựng lên đế chế Virgin hùng mạnh ngày nay.
Năm 15 tuổi, ông và người bạn Jonny lập ra cuốn tạp chí Student (Sinh Viên) để thỏa mãn cho việc đăng các ý kiến của riêng mình về trường học và mang tính chuyên biệt về một tạp chí cho các vấn đề của sinh viên. Ông bắt lên kế hoạch cho việc tìm nguồn đầu tư tài chính và quảng bá cho hình ảnh của tạp chí. Ông vận dụng chiến thuật có thể để tránh các chi phí điện thoại và “Biến giả thành thật (Fake it until you make it)”. Thay vì gọi trực tiếp cho các nhà đầu tư tiềm năng, ông gọi cho tổng đài điện thoại báo cuộc gọi không kết nối được và máy đã tính tiền để có những cuộc gọi miễn phí. Đồng thời gọi đến các doanh nghiệp lớn đang cạnh tranh nhau để giả bộ rằng hãng kia mới đăng ký quảng cáo trên tạp chí của ông và liệu rằng học có nhu cầu đặt quảng cáo không như Coca và Pepsi hay Daily Telegraph and Daily Express.
Cuối cùng thì ông cũng có được khoản tiền đầu tư đầu tiên 250 bảng cho quảng cáo. Nhưng mọi việc không dễ dàng đến thế cho một tạp chí mới xuất hiện. Sauk khi rời khỏi trường năm 1967 ông chuyển đến tầng hầm của nhà Jonny để tiếp tục phát triển tạp chí. Thiếu thốn tài chính, nhân lực, phương tiện và cần có những khoản hỗ trợ ít ỏi từ gia đình để duy trì công việc nhưng ông chưa bao giờ có ý định từ bỏ mà còn liên tục phát kiến ra những ý tưởng mới.
Không ngừng thử nghiệm, mở rộng lĩnh vực kinh doanh
Sau khi có được những thành công từ cuốn tạp chí của mình. Richard tiếp tục xem xét các cơ hội kinh doanh từ nhu cầu thị trường. Năm 1970 ông phát triển dịch vụ “Đặt hàng qua thư Virgin” để kinh doanh bán đĩa nhạc. Kinh doanh có nghĩa là luôn đối diện với những rủi ro phá sản. Năm 1971, khi nhân viên bưu điện đình công, công việc kinh doanh của ông gần như sụp đổ. Thay vì kết thúc công việc kinh doanh băng đĩa ở đó. Ông đã lập ra cửa hàng Vigrin Records năm 1972.
Đối mặt với những lần trên bờ vực phá sản nhưng Richard chưa từng lùi bước trước bất cứ trở ngại nào để phát triển kinh doanh. Sau khi có được những thành công từ công việc kinh doanh ông đã xâm lấn sang ngành hàng không và hãng Virgin Atlantic được chính thức thành lập và hoạt động vào năm 1984.
Những ý tưởng mà khiến người ta từng nghĩ ông “bị điên” và khiến đồng nghiệp, đối tác rời bỏ ông nhưng nếu không có “tính điên” này ông đã không thể tạo dựng được một đế chế Virgin với hơn 400 công ty như hiện nay với đủ các loại ngành nghề từ giao thông vận tải, tài chính, truyền thông, du lịch vũ trụ, khách sạn, mỹ phẩm, thực phẩm…
Cuộc chiến và những bài học kinh doanh
Thương trường như chiến trường. Ngay từ khi khởi nghiệp với tạp chí Student, Richard đã phải đối mặt với cuộc kiện tụng về ngôn ngữ quảng cáo. Sau đó khi bắt đầu mở rộng kinh doanh sang kinh doanh băng đĩa năm 1971, vì lợi nhuận và ông gian lận trong việc đóng thuế và đã phải đi tù. Đó cũng là bài học đau đớn để ông gây dựng một sự nghiệp kinh doanh lành mạnh sau này.
Cuộc kiện tụng tạo danh tiếng lớn nhất trong lịch sử của Virgin Group và từng khiến Richard đứng trên bờ vực phá sản hoàn toàn đó là cuộc chiến với hãng hàng không British Airway(BA). Dù là một hãng hàng không quốc gia lớn, được bảo trợ bởi chính phủ Anh, nhưng trong cuộc chiến kinh doanh, BA đã không tử bỏ bất cứ thủ đoạn bẩn thỉu nào để chèn ép đối thủ cạnh tranh phải phá sản như Lake Airways. Richard đã không chịu khuất phục trước những chiêu trò của BA và quyết đưa BA ra tòa. Để theo đuổi cuộc chiến này, ông thậm chí đã phải bán đi Virgin Music cho Thorn EMI để có chi phí tiếp tục vận hành Virgin Atlantic, trả các khoản nợ và chi phí kiện tụng. Cuối cùng thì chiến thắng đã thuộc về những người xứng đáng. BA thừa nhận những cáo buộc và sai trái của hãng và chấp nhận bồi thường thiệt hại cho Virgin Atlantic.
Tôn chỉ của Richard chính là kinh doanh và cạnh tranh lành mạnh và điều này đã tạo dựng sự thành đạt cũng như danh tiếng cho Virgin Group.
Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
Những chương cuối của cuốn tự truyện nêu cao trách nhiệm xã hội của doanh nhân, điều mà Richard đã và đang thực hiện rất tốt.
Khi đã gây dựng và phát triển Virgin trở thành một công ty toàn cầu lớn mạnh, Richard nhận thức nhiều hơn về trách nhiệm xã hội và cần làm nhiều hơn nữa để giúp đỡ mọi người. Ông đóng góp lớn trong cuộc chiến chống lại căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS cũng như bệnh lao và sốt rét ở các nước Châu Phi. Đồng thời gây dựng trường đại học miễn phí đầu tiên của Châu Phi ở thành phố Johannesburg. Để giúp người dân ở đây thoát nghèo, hãy trao cho họ chiếc cần câu thay vì con cá.
Thách thức bản thân với thể thao mạo hiểm
Xuyên suốt cuốn tự truyện về cuộc đời thăng trầm trong kinh doanh của Richard Branson là những chuyến du hành đầy mạo hiểm qua Đại Tây Dương, Thái Bình Dương bằng du thuyền và kinh khí cầu. Khi đối mặt với cái chết trong chuyến đi của mình, ông đã tự nói rằng đây là lần cuối nhưng những chuyến đi tiếp theo của ông vẫn diễn ra sau đó. Ông luôn viết di chúc, những lá thư để lại cho gia đình trước khi đi và ghi lại nhật ký hành trình. Những vẻ đẹp của thiên nhiên, sức hấp dẫn của việc vượt qua giới hạn bản thân đã thôi thúc ông lên đường.
Sau mỗi chuyến đi như thách thức với tử thần lại mang lại cho ông thêm nhiệt huyết sống và cống hiến. Giá trị và ý nghĩa cuộc sống của ông chính là không ngừng tiến về phía trước.