Jump to ratings and reviews
Rate this book
Rate this book
Oruç Aruoba 1990-92 yılları arasında Yürüme Üçlüsü dizisi içinde yer alan yürüme - de ki işte - tümceler adlı ciltleri yayımladı. Bu diziyi hani (1993), uzak (1995) ile yakın (1997) takip etti.
uzak cildi içinde bir araya getirilen "Tavşan Besleyene Kılavuz" (1993-94) ile "Özlem Çekene Kılavuz" (1993-95), daha sonra yayımlanan yakın adlı ciltte bir araya getirilen "Ateş Yakana Kılavuz" ve "Kut Arayana Kılavuz" ile ikili / dörtlü bir bütünlük içinde düşünülmelidir.

168 pages, Paperback

First published July 1, 1997

6 people are currently reading
403 people want to read

About the author

Oruç Aruoba

34 books324 followers
Yazar ve felsefecidir. 1948 yılında Karamürsel'de doğdu. TED Ankara Koleji'ni bitirdikten sonra Hacettepe Üniversitesi Psikoloji Yüksek Lisansı'nı aldı. Aynı üniversitede Felsefe Bilim Uzmanı oldu. Felsefe doktorasını tamamladı ve öğretim üyeliği yaptı (1972-1983). Tübingen Üniversitesi (Almanya) felsefe semineri üyeliği (1976-1977) ve Victoria Üniversitesi (Wellington) (Yeni Zelanda) konuk öğretim üyeliğinde bulundu (1981). Çeşitli basın organlarında yayın yönetmenliği, yayın kurulu üyeliği ve yayın danışmanlığı yaptı. Birçok dergide yazı ve çevirileri yayınlandı. Serbest yazar olarak çalışmaktadır.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
231 (49%)
4 stars
152 (32%)
3 stars
66 (14%)
2 stars
15 (3%)
1 star
3 (<1%)
Displaying 1 - 23 of 23 reviews
Profile Image for Ezgi.
Author 1 book133 followers
February 7, 2017
Kitabın yaklaşık olarak son on sayfası ağız burun kıran cinsten. Sezgisel anlayışı arttıyor. Anlatılan Kut, pek çok anlama gelen bir sözcük. Yalnız, kitapta anlatılan Kut'un yerine yalnız iki şey koyabilirsiniz.

"Kut, senin, bütün edinilmişliklerinin, öğrenmişliklerinin ötesinde, aradığındır- bütün 'duyu'larının ve aklın'ın ötesinde
ki...

Kut, ötede, aranandır. "
--
"İşte...anlatılanlardan ötürüdür ki: Arzuhallerin takdiminde duraklama vaki oldu. Sırf ayrılık günlerinin hallerini arz etmeye de cesaret edemedim. İş bununla da kalmadı; bende öyle bir soğukluk meydana geldi ki: hiçbir şeye karşı bende bir meyil kalmadı; keza bir şevk de kalmadı. Tembellik erbabının yolunda olduğu gibi, herhangi bir amelle meşgul olamıyorum.
Bu manada bir şiir şöyledir:
Bir şey değilim, daha noksanı kimdir?
Muattal kalır, o ki bir şey değildir."
Ahmed Serhendî-Giriş bölümünden
--
"Az, çoğa delalet eder. Bu manada bir şiir şöyledir:
Açıp saçtım sana pek gizli yanlı işleri;
Biraz korkup yormaktan sayınca çok şeyleri.."
Ahmed Serhendî-Çıkış bölümünden.
Profile Image for Aphros.
29 reviews
June 22, 2012
Bir kitabin bir sayfasina asik olunabilir mi? 'Yakin'i ilk okudugum tarihten bu yana tam 15 yil gecmis. Ancak o tarihten bu yana 63'uncu sayfasini kac kez yeniden okudum bilemiyorum. Onardigimizi sandiklarimizin anisina gidip bir daha okuyacagim birazdan...
Profile Image for Tülay.
478 reviews44 followers
April 24, 2023
3/5
Beni her bir dizesine aşık edecek etkileyici bir şiir kitabı okumayı umarken karşılaştığım şey karşısında biraz hayal kırıklığına uğradım. Yorumlardan anladığım kadarıyla çok sevilen bir şair Oruç Aruoba. Fakat sanırım ben dizelerindeki metaforik göndermeleri maalesef anlayamadım ve bu sebeple şiirlerinin hissi bana geçmedi. Hele hele ilk bölüm bana ateş yakmayı öğretiyor gibiydi sanki.
Neyse sanırım benim şiir bilgim henüz bu şairin şiirlerini anlamak için yeterli değil.
En son Nilgün Marmara’nın Daktiloya Çekilmiş Şiirler kitabını okurken böyle yetersiz hissetmiştim.
🥲
Profile Image for Mustafa Şahin.
454 reviews105 followers
November 28, 2018
Bir önceki eseri Uzak ile yakın ve ilişkili bir kurguya, içeriğe sahip bu kitapta Aruoba bizi felsefenin kutlu yollarına ve düşüncelerine alıp götürüyor. Ama geri getiriyor mu? Getirmeli miydi? Hayır. Öncesinde uyarıyor muydu? Evet. İşte öyle bir kitap.

Çağdaş Türk Edebiyatı’nda felsefeyi hakkıyla yapan nadir insanlardan birisi Oruç Aruoba. Her kitabından öğrenecek bir sürü şey illa ki var.
Profile Image for Sümeyra.
259 reviews2 followers
March 18, 2024
Ateş yakana kılavuzluk ederek başlar yakın’a Aruoba;

“Duman, alev olamayan ateş gölgesidir—
tütmek, yanamamaktır…”

Ateşte yanıp da Kut’a kılavuzlukla devam eder;

“Kut, uzaktan seyrederek, kendine yakın
bulduğundur — senden uzakta gibiyken,
sana yakın gibi gelen:-“

“Kut, bütün kuşkuların altında, emin olduğundur—
bütün bilmediklerinin altında, inandığın;
bütün inanmadıklarının altında, bildiğin…”

“Kut,onu yitirdiğinde,
yiteceğini bildiğindir.”

“Ne peki—neden (ne/den) uzaklaştık?
Ne-re-den?
İnsanın kendi yaşamı ile onun kaçınılmaz sonu olarak bildiği ölümü arasında anlamlı bir bağlantı kurabilmesinden — uzak düştüğümüz, bu…
Yersiz kaldık, böylece:-“

“Kut, dilektir:-
“Lütfen bu gece üşümesin—“
“Lütfen bu gece acılanmasın—“
“Lütfen bu gece rahat uyusun— —“”

“Kut, varolmayacağını hiç düşünemediğini,
birgün, ansızın, yokolmuş bulduğundadır.”

“Kut, yoksul ve kırılgan yaşamına bakıp,
“hepsi çekip gittikten sonra..” diye düşünüp; öyle de
yapıp — ‘hepsi’ni ‘çekip gitmiş’ düşündüğünde—,
gitmiş olmasını düşünemediğindir —
gitmiş olması olamayacak
olan”

“Kut, bulamadıkça, aradığındır—
gelmedikçe, beklediğin— —“

Ve “Hesse’nin Siddhartha’sına
-Ne yapmasını bilirsin? diye soranlara:
-Düşünmesini bilirim. Beklemesini bilirim. Oruç tutmasını bilirim
-Başka bir şey yok mu?
-Bir de şiir kurmasını bilirim.” alıntısı ile bitirir yakın’ı.

Siz şiir kurmasını ve düşünmesini biliyorsunuz Sayın Aruoba
Bense oruç tutmasını ve beklemesini:)

Aradaki notları ile kendine hayran bırakan bir çırpıda okuduğumla yazarı ve üslubunu özlediğime kanıt bu kitapta geçen iki film önerisi;
Akira Kurosawa - Rhapsody in August
Emir Kusturica - Arizona Dream

to do list’e eklendi:)
This entire review has been hidden because of spoilers.
Profile Image for Elif.
1,379 reviews39 followers
December 3, 2021
...Sen, ateş yakmayı beceremiyorsun;
zaten, kimse, tütmeyen bir ateş yakamaz—
hangisi?!...
Tütmeyen ateş yakılamaz—
mı?!...
ateş tütmeden edemez
—mi?!...
—Yoksa, sen mi beceremiyorsun?!...
.
Kut, yitirmeyeceğindir—
geri vermeyeceğin—
senin olan—
bütün yitirdiklerinden sonra
sana kalan...

Kut herşeyin yitmişken,
geri kalandır.

Oruç Aruoba kalemine çok değer verdiğim isimlerden. Bir süredir kendisinden okumadığımdan Yakın'ı elime almak istedim. Kitap Ateş Yakana Kılavuz ve Kut Arayana Kılavuz olmak üzere iki bölümden oluşuyor. İlk bölümü daha çok beğendim. Ateşle insan, ilişkiler, toplum, ruh hakkında bağlantı kurarak cümlelerini oluşturması beni fazlasıyla etkilemeyi başardı. Kut: uğur, devlet, baht, tarif, saadet anlamına gelmekte. İkinci bölüm çok şiirsel bir şekilde Nilgün Marmara'ya ithaf edilmiş. Bu kısımda kat hakkında, insan hakkında, arayış hakkında yazılanlar yer alıyordu. Ancak beni ilk kısım kadar etkileyemedi. Yine de severek okuduğum Aruoba kitaplarından oldu ki kendisinden sevmeyeceğim bir kitap okumamın pek mümkün olduğunu düşünmüyorum.
Profile Image for Anıl Karzek.
180 reviews9 followers
January 13, 2021
"Kut, insanların alışılmış 'sağduyu'su açısından, "yerliyerinde", "olması gereken", "doğru-dürüst", "aklıbaşında" ne varsa, hepsi tersini söylerken, birşeyin öyle olduğunda diretme gereksinimini sağlayandır."

"Kut, olanaksız olduğunu bile bile gerçekleştirmeyi istediğin - ve, öyle olmasına, karar verdiğindir - olanaksız olduğunu bile bile, karar verdiğin..."

"Kut, dünyanın dağınıklığını toparlayandır - bölük-pörçüklük içinde, bütünlüğü kuran.
Kut, toparlayan ve kurandır."
Profile Image for Sahiden35.
279 reviews13 followers
August 9, 2019
"Herşeyden önce unutmaman gereken, ateşinin hiçbirzaman tek bir düzeyde yanmadığıdır :
ateşin, ya harlanma içinde ya da sönme içindedir."
Profile Image for Safehaven.
206 reviews2 followers
November 18, 2023
Dinlediğim kitaplardan 🎧 Anlatım tarzı ilginçti, tekrarlayan kelimeler keyif verdi, daha bilgilendirici olabilirdi
Yazarın diğer kitaplarına da şans vereceğim
Profile Image for beja hung.
8 reviews2 followers
April 29, 2025
Ateş yakana kılavuz çok güzeldi.

“Ateş yakan, günlerce, ateş yakmamasını da temellendirebilmelidir…
Ateş yakan ateşini yakmayabilmelidir de.”




Kut arayana kılavuz…. Kut aramıyorum.
Profile Image for VOLKAN KIZILCAN.
30 reviews16 followers
October 12, 2020
Neredeyse her sayfasının altını çizdiğim bir Oruç Aruoba kitabı daha! Mutlaka Okunmalı...

Bir önceki kitabı ‘Uzak’ın “Tavşan Besleyene Kılavuz” ve “Özlem Çekene Kılavuz” şeklinde iki bölümden oluştuğu gibi, ‘Yakın’ da, “Ateş Yakana Kılavuz” ve “Kut Arayana Kılavuz” şeklinde iki bölümden oluşuyor.

İki kitapta da (Uzak / Yakın) Oruç Aruoba’nın, ‘okuyanıyla’ küçük diyalogları çok tatlı. Bakınız şu cümle: “Ey Kut Arayan; buraya kadar söylenenlerden ne anladın, bilmiyorum; ama , bil ki, burada; bu, farklı şeyler söylemeğe çalışıyormuş gibi görünen tümcelerde, hep o aynı tek şey söylenmeğe çalışılıyor — ve, söylenemiyor... Hem— bir ‘kılavuz’a gereksinim duyman nereden çıktı ki?—
Niye okuyorsun ki bu kitabı?!...” :)))

***

“Ateş Yakana Kılavuz” bölümündeki ‘ateş’ten kastı, ‘ilişki’... Çok bariz.

Birkaç hoş örnek:

29. Ateşini yakarken, ne denli üşümüş olsan; hatta soğuktan titriyor da olsan, ateşinin sonucu olarak elde edebileceğin ısı miktarını düşünmemelisin; yalnızca, iy bir ateş —yakabileceğin; elinden gelen, becerebileceğin en iyi ateşi— yakmayı düşünmelisin: Bunu yapabildiğinde de, sonuç olarak, zaten, o ‘ısı miktarı’nı da elde edeceksindir...

32. Ateş yakarken hiç istemediğin şeyler de yapacaksın— yapabileceksin: odunları öyle dizeceksin ki, bildiğin halde, tütmelerine yol açacaksın; ya da, ocağını —dibinde birikmiş külleri— temizlemen gerektiğini bildiğin halde, boyuna —boşuna— yakacak kolay şeyler atacaksın ateşinin içine —aynı sonuç...
Bazen, gerçekten denetiminden çıkacak ateşin...

33. Ateşin ne kadar uzun sürede yanar hale gelmişse, o kadar uzun bir süre yanar— sen onunla ne kadar uğraşmışsan, seni o kadar çok ısıtır. —Tersi: ateşini ne kadar kolaylıkla yakmışsan, o kadar geçici olur o da; seni de o kadar az ısıtır...

Şunu bil: ancak zorlukla yakılan ateş,
temelden, gerçekten yanar — ve ısıtır...
Ateşinin kolayına kaçamazsın...

34. Ateş yakmanın, bir de, odun taşıması vardır — ve, kül küremesi, ocak temizlemesi...

35. Ateşlerinden fırlayabilecek kıvılcımlar odalarında tehlike yaratı diye ocaklarının önünde ‘muhafaza’ koyanlardan olma: Ateşini iyi yak; ona iyi bak — odanda yangın çıkma olasılığından da korkma...
Ateş yakan ateşinden korkmamalıdır.

39. Ateşinin yanına her gidişinde onu farklı bulmaya alışmalısın —onu yeniden — baştan — görüp, gerekli düzenlemeleri, ayarlamaları belirlemeye...

47. Ateşinle ilgili öğrenmen gereken,
onu hep yeniden yakabilmeni sağlayacak olandır.

Önemli olan, ateşini bir kez yakıp
yanmasını sürdürebilmeyi bilmen değil,
hep yeniden yakmasını bilmendir.

Gerçi, yanmasını sürdürmeyi öğrenmen de önemlidir;
ama, bu bilginin tek yarayabileceği, işte, onu yeniden yakmak olabilir ancak.

Ateşini, ancak, hep yeniden, yakabilirsin
— ancak da hep yeniden yakabilirsen,
senin ateşindir...

* Evet, sayfa 63 gerçekten başka bir şey! “Onarım” *

“Kut Arayana Kılavuz”da da ‘kut’ ile kastettiği ise çok anlamlara çıkarılabilir. (Cümlelere, ifadeye dökmesi biraz zor ama...) Mutluluk, değer, anlam, hakikat... Her ne kadar geneli de anlatsa da, ‘çoğunlukla’ bir ilişkideki, ve o ilişki ile birlikte (o ilişkinin hangi safhasında olursanız olun içinde-sonunda-dışında...) sizdeki -çoğunlukla da o ilişkiye dair- mutluluk. Belki farklı biçimlerde de ifade edilebilir, ama şairin diyeyeyim, haleti ruhiyesi genelde bu yönde ve bunu ,okuyana her türlü hissettiriyor zaten...

***
***

“Eski insanların doğa, dünya ve evren tasarımlarında, varolan bütün şeyleri kapsayan ve kendilerini de bu bütün içinde ‘yerli-yerinde’ gören bir bakış açısını, arada bir, sezinleriz. ‘Çağdaş’ insanlar olarak, çektiğimiz eksiklik, yersiz-yurtsuzluk duygusundan dolayı, bunu onlara yakıştırıyor olabilmemizin ötesinde bir anlamı olmalı bu sezginin. .....
Burada “kut” adını verdiğimiz ‘şey’ konusunda yazdıklarımızın bu süreç içinde bir ‘gelişme’ olduğunu savlayabilmekten çok uzağız — tam tersine!
Ne peki— neden (ne/den) uzaklaştık?
Ne/re/den?
İnsanın kendi yaşamı ile onun kaçınılmaz sonu olarak bildiği ölümü arasında anlamlı bir bağlantı kurabilmesinden — uzak düştüğümüz, bu...
Yersiz kaldık böylece.
...
Bu duygu, ölüme yaşamımız içinde anlamlı bir yer bulamamamızdan kaynaklanıyor, galiba: yaşamımız içinde olup bitenler, sanki ölümü içermiyor - ona yer tanımıyor; hatta, onu yok sayıyor; oysa her birimiz prekala biliyoruz ölümün zorunluluğunu, kesinliğini — ölüm, yaşamımızın tek sağlam verisi olduğu halde, yaşamımızda yer tutmuyor...
Oysa, onu olduğu gibi —bütün sonuçları ya da sonuçsuzluklarıyla— kabullenebilseydik, anlamını tümüyle yüklenebilseydik, yaşamımızın sonundan bu yana —şimdiye— akabilecek bir anlam bütünlüğünü oluşturabilir; bir kut, kurabilirdik.
Ama, bunu, artık, yapamıyoruz.
(Sf:126)

Nur içinde yat Oruç Aruoba...
125 reviews2 followers
May 9, 2021
Onarım

Bana getirilmişti.
kırdım. -
Nasıl oldu bilmiyorum: galiba sallantılı, dengesiz bir yere koymuşum, yeterince dikkat etmeden; sonra, ters bir hareket etmişim - düştü, kırıldı...
Yeterince düşünmemiştim üzerinde, demek.
Elimdeki, artık, birkaç iri parça ile bir sürü ufacığıydı; bazısı, neredeyse, kırıntı, kıymık - öyle, dağılmış duruyordu...

Tek tek bir yere topladım hepsini: Yok olmamalıydı.
Gittim, uygun bir zamk aldım.
Geldim, hepsini bir kağıt üzerinde düzenleyerek, bir araya getirmeğe başladım: şu parça, buna uyuyor-mu; ya, bu, şuna...

Zamanla, parçaların kopma noktalarındaki dokularının; ve zamkın, tutma ve yapıştırma niteliklerini, öğrendim.
Bazı parçalarsa yapıştırılamayacak kadar ufaktı; onların bulunmaları gereken yerlerde boşluklar oluştu.
Tek tek yapıştırdım, yapıştırabildiklerimi. Çok uğraştım.
Sonunda ortaya aslının eğri-büğrü bir simgesi gibi bir şey çıktı - ve, şu tümce:-

Dikkatsizlik ederek düşürüp kırdığın - sevdiğin kişinin izlerini taşıyan; senin için değerli- bir nesneyi, parçalarını tek tek toplayıp, dikkatle -saatlerce uğraşarak- özel olarak aldığın zamkla yapıştırıp, ortaya, orası burası eksik-gedik, yamru-yumru bir şey çıkar- ama eskisinden de daha değerlidir artık; çünkü, şimdi, senin izlerini de taşıyordur.

Başka bir şey yapamazdım.
22.03.1997
Yalıkavak
Profile Image for Gülşen.
27 reviews6 followers
April 13, 2022
Bambaşka bir düşünce dünyası var Oruç Aruoba'nın. Sevgi dolu öncelikle. Durup onu durduran şeyi her yönüyle düşünüyor ve düşüncelerini olabildiğince hecelere bölüp sadeliğin pırıltılı duruluğu ile veriyor. Ateşi yakmayı biliyor. Ateş yakmayı isteyene tavsiyeler veriyor. Senin ve benim, bizim "kut"umuzun ne olduğunu bize öğretiyor. Ona/bulduğumuza nasıl tutunmamız gerektiğini deneterek gösteriyor.

(Hâlâ bir çırpıda yanlışsız şekilde Oruç Aruoba diyemesem de sakince ve küçük nefes molalarıyla düzgünce adını söyleyebiliyorum)
Profile Image for Meryem.
9 reviews1 follower
June 24, 2024
'her şeyden önce unutmaman gereken, ateşinin hiçbir zaman tek bir düzeyde yanmadığıdır:
ateşin, ya harlanma içinde ya da sönme içindedir-
ya yükseliş, ya iniş'

'ateşini kendi haline bırakamazsın-bırakırsan, tükenip söner. ateşinden sorumlusun.'

'ateşlerinden fırlayabilecek kıvılcımlar odalarında tehlike yaratır diye ocaklarının önüne 'muhafaza' koyanlardan olma: ateşini iyi yak; ona iyi bak- odanda yangın çıkması olasılığında da korkma..
ateş yakan ateşinden korkmamalıdır.'

'önemli olan, ateşini bir kez yakıp yanmasını sürdürebilmeyi bilmen değil, hep yeniden yakmasını bilmendir.'
Profile Image for Hande Allen.
274 reviews52 followers
January 3, 2018
Yeni yılın ilk kitabı.
Yakın, Oruç Aruoba kitapları içerisinde bir türlü stoklarda bulamadığım yegâne kitabıydı. Yine o kadar güzel, öylesine çevreliyor ki insanı okurken... Muhakkak "uzak" ile birlikte peşpeşe okunmalıdır.
Profile Image for Metaforikimsi .
35 reviews1 follower
July 26, 2020
Kut, oradadır, vardır---
birden, apansız aniden... (S.113)

Kut, şaşırarak bulduğun ve nereye -ne yerine- koyacağını bilemediğindir---incecik ışıltılı bir saç teli gibi... (S.144)

Kut, varolmayacağını hiç düşünemediğini,
bir gün, apansız yok olmuş bulduğundadır. (S.130)
Profile Image for ayşegül funda alp.
8 reviews1 follower
September 1, 2020
"Şunu bil : ancak zorlukla yakılan ateş,
temelden, gerçekten, yanar - ve ısıtır...

Ateşin kolayına kaçamazsın."

Gizeminde kut, kut'unda gizem yatan ve bazı yerleri ancak yakından bakarak görülebilen bir Oruç Aruoba kitabı.
Profile Image for Buse.
43 reviews
May 23, 2025
her şeyi yitirmiş gibiyken, her şeyi yeniden kazanmak
Profile Image for Sezin Sezer.
2 reviews7 followers
January 23, 2015
Auroba bu kitabında tinsel yolculuğa çıkarıyor. "Kut; sensin" diyerek. Kısacası kut arayana kılavuz bölümünde kendin için umut olabilecek olan yine sensin ve talihine yalnızca sen yön verebilirsin der.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Profile Image for Mesut Yılmaz.
95 reviews15 followers
December 24, 2016
İsteyerek ölen kişi ile istemeden ölen insan
arasında, temelden, kökten bir fark vardır:

İlki, herşeyin ötesine geçmiş olmakla huzurludur;
ötekiyse, hiçbirşeyi çözememiş olmakla, huzursuz...

"Bitmeyen sükunlu gece" ile "kabir azabı"
arasındaki fark da bu farkta yatsa gerek
Profile Image for Essi.
23 reviews10 followers
March 12, 2013
"Ateş yakan, bütün yaptıklarının kendi kuruntusu -yanılgısı- olduğunu kabullenmeye de hazır olmalıdır -belki de yanılsamadır-yanılsamaydı-, hepsi; belki, ateş, hiç, yanmamıştır-yanmamıştı--"
Displaying 1 - 23 of 23 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.