"Bir jinekoloğun gözünden Türkiye'de kadın olmak" alt başlığı ile yayınlanmış olan Gökçen Erdoğan kitabı. Açık konuşayım hekimi daha öncesinde tanımıyordum, medyatik bir kişiliği olan ve sosyal medyayı aktif kullanan bir hekim oluşundan Utanç'ı okuyana kadar haberdar değildim. Bu neden önemli, genele hitap eden, genelin onayını alan feminist figürler kafamda hep soru işareti yaratır da ondan. Yine de şüphelerim haklı çıkmadı. Bu iyi.
Kitaba değinecek olursam kör alış yapmış olduğum için cinsel ve jinekolojik şiddet üzerine teori ile harmanlanmış bir eser bekliyordum sanırım. Erdoğan ise kitabında daha ağırlıklı olarak ülke kadınlarının deneyimlemek zorunda bırakıldığı ayrımcılık, utandırma, dışlama, baskı, istismar ve cinsel şiddet pratiklerine ayna tutmuş kendi hekim tanıklığı ışığında. Toplumsal cinsiyet rollerinden güç almış akla hayale gelmeyen şiddet biçimlerine maruz kalıp neticesinde kendi bedenine ağır bir yabancılaşma duyan ama her şeye rağmen tutunabilme mücadelesi veren kadınların yanında olmaya çalıştığı için takdir ediyorum hekim hanımı. Yine de kitabın dili fazla romantik, fazla gösterişli ve edebiyat kovalar geldi bir okur olarak bana. Bunun da sebebi cinsel şiddet ve kadın cinselliği üzerine akademik ve ciddi nonfiction'lardan başka pek fazla eserle muhatap olmayışımız olabilir. Bu bir yandan da bana şunu düşündürdü. Erdoğan'ın anlaşılır dili ve basit/takip edilebilir üslubu kitap toplumun alt kesimleri ile buluşabilse faydalı bile olabilirdi; ne yazık ki bu kitabın ilgisini cezbettiği kesim anlatılan kavramlardan halihazırda haberdar olup bu farkındalığı kendi yaşamına yansıtabilen kadınlar zaten. Bu açıdan bakınca mevcut paradoks daha da üzücü geldi gözüme.
Sonuç olarak işlenişteki ufak tefek kusurlarını bir tarafa bırakıp bireysel tanıklığın önemini göz ardı etmemek ve kadınların kendi hikâyelerini anlatabilme haklarını teslim etmek adına bu toplumun hakiki acılarla sınanmış ancak sesini duyuramamış kadınları ile okur arasında aracılık eden bu çalışmayı oldukça değerli bulduğumu belirtmem lazım.