تاریخ شفاهی ادبیات معاصر ایران: شمس لنگرودی

تاریخ شفاهی ادبیات معاصر ایران

by شمس لنگرودی, محمد هاشم اکبریانی (Series Editor), کیوان باژن (Interviewer)

اکبریانی دبیر مجموعه تاریخ شفاهی در مقدمه کتاب شمس لنگرودی می‌نویسد: «… هنوز بر این باورم که ضبط و ثبت زندگی شخصیت‌های ادبی این کشور در حوزه‌های شعر، داستان، نقد و ترجمه از ضرورت‌هایی است که نباید از آن غافل ماند.»

209 pages, Paperback

First published April 1, 2008

About the author

(Shams Langeroody)
محمد شمس لنگرودی (زاده ۲۶ آبان ۱۳۲۹) شاعر معاصر ایرانی و از اعضای کانون نویسندگان ایران است. او فرزند آیت الله جعفر شمس لنگرودی است که مدت ۲۵ سال امامت جمعه لنگرود را بر عهده داشت. وی استاد دانشگاه بوده و تاریخ هنر درس می‌دهد.

Reviews

[محمد یوسفی‌شیرازی · Rating 2 out of 5]

محمد شمس لنگرودی در این مصاحبه عمدتاً به پاسخ‌گویی به پرسش‌هایی سیاسی و اجتماعی پرداخته است. غالب صحبت‌های مطرح‌شده در کتاب، معطوف است به موضوعات سیاسی و اجتماعی؛ تاجایی‌که می‌نماید زندگی شخصی شاعر و فرازونشیب‌هایش و نیز آن دسته از رخ‌دادهایی که در شاعری و شعر او دخیل بوده، به‌شکل چشم‌گیری زیر سایۀ این‌گونه موضوع‌ها مانده است. البته دراین‌باره شخصیت سربه‌تو و درون‌گرای شمس لنگروی بی‌تأثیر نبوده است. تقریباً در هر جایی از مصاحبه که موضوع سخن به زندگی شخصی شاعر برمی‌گشته، جواب‌های مبهم و کلی و درپرده دیده می‌شود. بااین‌همه، تصور می‌کنم مصاحبه‌گرِ این کتاب طرز مصاحبه با شاعر و هنرمند را به‌خوبی نمی‌دانسته و نتوانسته مطلب‌هایی آن‌گونه که سزاوار است، به‌دردبخور و جالب از مصاحبه‌شونده به‌دست دهد. به‌نظرم، برای پی‌بردن به چگونگی مصاحبه‌ای کارآمد و پرمغز با پرآوازگان عرصه‌ی فرهنگ و هنر، مقایسه‌ی این مصاحبه با مصاحبه‌های «ناصر حریری» با اهالی فرهنگ مفید باشد.
به‌هرروی، شاعری که در طی این مصاحبه شناسانده می‌شود، آدمی است سرخورده و مأیوس با دغدغه‌های بزرگ و حل‌نشده؛ کسی که دوره‌ای آرمان‌گرایی را از سر گذرانده و به‌دنبال ناکامی‌هایی، یک‌سره آرمان‌گریز شده و از هرچه شعار و اندیشه‌ی انقلابی دل‌زده است. وی به‌صراحت در گفته‌هایش خود را و زندگی گذشته‌اش را نقد می‌کند و می‌کوشد تا حد ممکن بی‌پرده‌ونقاب حرفش را بزند. باوجوداین، گمان می‌کنم می‌شده حرف‌های بسیار بیشتر و اساسی‌تری درباره‌ی تاریخ ادبیات معاصر ایران و نیز ماهیت هنر و شاعری به‌میان بیاید که در این کتاب چندان به آن‌ها پرداخته نشده است.

[Saman · Rating 2 out of 5]

آن‌چه که نام و شخصیّت (شمس لنگرودی) را برای من قابل احترام کرده است، جدای از سه مجموعه شعر (پنجاه و سه ترانه عاشقانه)، (باغبان جهنم) و (ملاح خیابان‌ها)، چاپ (22 مرثیه در تیرماه) بود که نشان داد (شمس لنگرودی) همچون باقی هنرمندانِ اصیل این مرز و بوم (همچون شجریان، شاملو و چند تن اندک دیگر، از گذشته‌های دور مثلاً: عارف قزوینی) سر در لاک خود فرو نبرده است و نان به نرخ روز نمی‌خورد و با این مردم همراه است و نوشته‌ها و شعرهایش برگرفته شده از شادی‌ها، دردها و زخم‌های همین مردم و جامعه‌ای‌ست که در آن زندگی می‌کند

شمس لنگرودی به همراه (حافظ موسوی) و (شهاب مقربین)، مدیران انتشارات (موسسه انتشارات آهنگ دیگر) هستند. مجموعه شعر از شاعرانِ جوان و بی‌نام و صاحبِ نام چاپ می‌کنند و کتاب این شاعران را روانه‌ی بازار نشر می‌کنند و نان می‌خورند

او شاعری است که علاوه بر همه‌ی آن‌چه گفتم (شعر) را به خوبی می‌شناسد و دارای (شناخت) و (سواد) قابل توجهی در این زمینه است