What do you think?
Rate this book
De plaag: Het stille knagen van schrijvers, termieten en Zuid-Afrika
In 2002 kreeg Van Reybrouck voor De het stille knagen van schrijvers, termieten en Zuid-Afrika de Vlaamse Debuutprijs. Het boek gaat over Maurice Maeterlinck, ooit Belgi‘s eerste (en enige) Nobelprijswinnaar voor de literatuur, die zich schuldig gemaakt zou hebben aan plagiaat van de Zuid-Afrikaanse schrijver Eugne Marais. Van Reybrouck ging voor dit boek ter plekke op onderzoek uit en raakte gefascineerd door de zaak. Hij drong er niet alleen diep in door, hij begon ook de parallellen met de huidige situatie te ontdekken.
319 pages, Paperback
First published January 1, 2001
10 people are currently reading
176 people want to read
About the author
David Van Reybrouck
49 books568 followersDavid Grégoire Van Reybrouck is a Belgian cultural historian, archaeologist and author. He writes historical fiction, literary non-fiction, novels, poetry, plays and academic texts. Moreover, he is the founder of the G1000 project in Belgium, a platform for democratic innovation and inclusive participatory politics.
He was born into a family of florists, bookbinders and artists. His father, a farmer's son, spent five years in the Democratic Republic of the Congo as a railway engineer immediately after independence.
He studied archaeology and philosophy at the University of Leuven (KU Leuven) and obtained a Master's degree in World Archaeology from the University of Cambridge. He also holds a doctorate from Leiden University.
----------------------------------------------------
David Grégoire Van Reybrouck is een Vlaamse cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver.
David Van Reybrouck in de Nederlandstalige Wikipedia
David Van Reybrouck in de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
David Van Reybrouck bij "Schrijversgewijs"
He was born into a family of florists, bookbinders and artists. His father, a farmer's son, spent five years in the Democratic Republic of the Congo as a railway engineer immediately after independence.
He studied archaeology and philosophy at the University of Leuven (KU Leuven) and obtained a Master's degree in World Archaeology from the University of Cambridge. He also holds a doctorate from Leiden University.
----------------------------------------------------
David Grégoire Van Reybrouck is een Vlaamse cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver.
David Van Reybrouck in de Nederlandstalige Wikipedia
David Van Reybrouck in de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren
David Van Reybrouck bij "Schrijversgewijs"
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 19 of 19 reviews
April 9, 2021
Ik vond Congo en Revolusi van David van Reybrouck heel goed/interessant en dus heb ik nog een paar van zijn boeken geleend uit de bibliotheek. Ook dit exemplaar krijgt vijf sterren van me. Wel een specifieke vijf sterren., daarmee bedoel ik: soms lees je een boek en denk je 'Jaaaa dit moet de hele wereld lezen' en soms vind je een boek heel interessant omdat je er specifieke interesse in hebt.
Dit boek doet het vooral goed als je interesse hebt in Nobelprijswinnaars & plagiaatstrijd, termieten en Zuid-Afrika. Ik begon eigenlijk alleen met interesse in het laatste, maar onderweg bleek dat eerste en vooral het tweede ook stiekem super interessant. Fact: termieten zijn serieus fascinerend.
Over het Zuid-Afrika gedeelte: Ik heb twee jaar (?) geleden met mijn familie, en later verder met mijn broer, zus en een vriendin een paar weken door Zuid Afrika gereisd. Ik vond de geschiedenis van het land heel interessant en ook beklemmend (want je voelt de sporen van de geschiedenis nog steeds, overal) . We zijn veel bij mensen thuis geweest (allemaal met verschillende meningen en verhalen) en veel van de gesprekken die we daar hadden, komen terug in dit boek. Ook veel plekken die we toen bezocht hebben kwamen terug in het boek, maar dan nu met wat historische duiding van de auteur en allerlei overpeinzingen. Echt super interessant!
Dit boek doet het vooral goed als je interesse hebt in Nobelprijswinnaars & plagiaatstrijd, termieten en Zuid-Afrika. Ik begon eigenlijk alleen met interesse in het laatste, maar onderweg bleek dat eerste en vooral het tweede ook stiekem super interessant. Fact: termieten zijn serieus fascinerend.
Over het Zuid-Afrika gedeelte: Ik heb twee jaar (?) geleden met mijn familie, en later verder met mijn broer, zus en een vriendin een paar weken door Zuid Afrika gereisd. Ik vond de geschiedenis van het land heel interessant en ook beklemmend (want je voelt de sporen van de geschiedenis nog steeds, overal) . We zijn veel bij mensen thuis geweest (allemaal met verschillende meningen en verhalen) en veel van de gesprekken die we daar hadden, komen terug in dit boek. Ook veel plekken die we toen bezocht hebben kwamen terug in het boek, maar dan nu met wat historische duiding van de auteur en allerlei overpeinzingen. Echt super interessant!
November 28, 2021
Persoonlijk reisverhaal, onderzoek en geschiedenis in één geweldig boeiend boek
David Van Reybrouck, cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver, bracht zijn debuutboek De Plaag in 2001 uit, negen jaar voordat hij bekend zou worden met zijn alom bejubelde en prijzen winnende epos Congo – Een geschiedenis.
Ondertitel van dit iets minder bladzijden tellende niettemin ook veelomvattende boek: Het stille knagen van schrijvers, termieten en Zuid-Afrika. Van Reybrouck komt door zijn doctoraatsonderzoek over prehistorische archeologie een boekje tegen van de Zuid-Afrikaanse auteur Eugène Marais, The Soul of the Ape. Hij ontdekt dat deze hem tot dan toe onbekende naam, de enige Belgische Nobelprijswinnaar Maurice Maeterlinck ooit had beticht van plagiaat, in verband met La vie des termites van die laatste.
“Plagiaat, dat is toch nog een stap verder dan wetenschappelijk geen gehoor vinden. Dat is zoveel waardering voor je werk krijgen dat men het je niet meer gunt.”
Een paar jaar later, na het finaliseren van zijn proefschrift, vliegt Van Reybrouck naar Zuid-Afrika om zich aan deze kwestie te wijden die hem nooit meer verlaten had. Hij neemt ons in dit boek mee in zijn ontdekkingstocht en vertelt ons tegelijkertijd over zijn eerste confrontatie met het complexe Zuid-Afrika van het post-apartheidstijdsperk en de ontmoeting met tal van mensen daar.
Confronterend zijn zeker de grote verschillen tussen zijn contacten in de hoofdstad Pretoria enerzijds en zijn kennismaking met enkele Afrikaner ‘rednecks’ op het platteland anderzijds: “ons is blank en hulle is kaffers”. Net als in zijn latere werk waarin hij beroep doet op historische getuigenissen, blijft hij in deze gesprekken zo veel mogelijk de observerende buitenstaander en probeert hij mee te gaan in de verhalen van de mensen die hij ontmoet. In dit debuut komen zijn persoonlijke beschouwingen over wat hij hoort wel meer aan bod dan in Congo en in Revolusi, en voor welke ethische dilemma’s dit hem als toehoorder stelt.
Daarnaast voert de schrijver ons in de biografieën van zowel Maeterlinck als Marais in, en komen we op die manier meer te weten over vooral deze auteurs, evenals over het in de laat 19de eeuw in zwang zijnde wetenschappelijk onderzoek dat in dat tijdsperk nog vanuit andere perspectieven wordt gevoerd. Ook kan je in de relaties tussen de onderzoekers doorheen het verhaal de (post)koloniale dynamiek zien.
De persoonlijke beschouwingen, de schrijfstijl én de opbouw naar de ontknoping over het plagiaat maken van dit non-fictieboek een geweldig vlot en met vaart geschreven werk dat je maar moeilijk weg kan leggen. Het reisverhaal, de ontmoetingen en de verhalen die Van Reybrouck haalt uit zijn opzoekingen worden vlotjes aaneengeregen, en regelmatig komt ook de nodige humor het gefilosofeer doorgeschemerd. Al is dit debuut minder ambitieus van opzet dan de volgende boeken van de auteur is dit vooral een persoonlijk, boeiend en gepassioneerd gebracht verhaal om open in te gaan, en meer te leren over tal van zaken.
Van Reybrouck is van vele markten thuis. Hij schreef al historische fictie, literaire non-fictie, romans, poëzie, theater en academische teksten. In zijn werk zowel als in zijn engagement komen tot nu toe vooral de geschiedenis van de kolonisatieperiode, het klimaat en participatieve democratie als thema’s naar voor. In België is hij de stichter van het G1000-project, een platform voor democratische innovatie en inclusieve participatieve politiek en wordt hij in het buitenland als raadgever gevraagd als dergelijke projecten worden opgestart. Hij studeerde archeologie en filosofie aan de KU Leuven, haalde een Master aan de University of Cambridge in ‘World Archaeology’ en doctoreerde aan de Universiteit van Leiden.
Voor dit debuut werd hij genomineerd voor De Gouden Uil, en kreeg hij de Vlaamse Debuutprijs toegekend. Het werd vertaald in het Afrikaans, het Frans en ook in het Hongaars.
David Van Reybrouck, cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver, bracht zijn debuutboek De Plaag in 2001 uit, negen jaar voordat hij bekend zou worden met zijn alom bejubelde en prijzen winnende epos Congo – Een geschiedenis.
Ondertitel van dit iets minder bladzijden tellende niettemin ook veelomvattende boek: Het stille knagen van schrijvers, termieten en Zuid-Afrika. Van Reybrouck komt door zijn doctoraatsonderzoek over prehistorische archeologie een boekje tegen van de Zuid-Afrikaanse auteur Eugène Marais, The Soul of the Ape. Hij ontdekt dat deze hem tot dan toe onbekende naam, de enige Belgische Nobelprijswinnaar Maurice Maeterlinck ooit had beticht van plagiaat, in verband met La vie des termites van die laatste.
“Plagiaat, dat is toch nog een stap verder dan wetenschappelijk geen gehoor vinden. Dat is zoveel waardering voor je werk krijgen dat men het je niet meer gunt.”
Een paar jaar later, na het finaliseren van zijn proefschrift, vliegt Van Reybrouck naar Zuid-Afrika om zich aan deze kwestie te wijden die hem nooit meer verlaten had. Hij neemt ons in dit boek mee in zijn ontdekkingstocht en vertelt ons tegelijkertijd over zijn eerste confrontatie met het complexe Zuid-Afrika van het post-apartheidstijdsperk en de ontmoeting met tal van mensen daar.
Confronterend zijn zeker de grote verschillen tussen zijn contacten in de hoofdstad Pretoria enerzijds en zijn kennismaking met enkele Afrikaner ‘rednecks’ op het platteland anderzijds: “ons is blank en hulle is kaffers”. Net als in zijn latere werk waarin hij beroep doet op historische getuigenissen, blijft hij in deze gesprekken zo veel mogelijk de observerende buitenstaander en probeert hij mee te gaan in de verhalen van de mensen die hij ontmoet. In dit debuut komen zijn persoonlijke beschouwingen over wat hij hoort wel meer aan bod dan in Congo en in Revolusi, en voor welke ethische dilemma’s dit hem als toehoorder stelt.
Daarnaast voert de schrijver ons in de biografieën van zowel Maeterlinck als Marais in, en komen we op die manier meer te weten over vooral deze auteurs, evenals over het in de laat 19de eeuw in zwang zijnde wetenschappelijk onderzoek dat in dat tijdsperk nog vanuit andere perspectieven wordt gevoerd. Ook kan je in de relaties tussen de onderzoekers doorheen het verhaal de (post)koloniale dynamiek zien.
De persoonlijke beschouwingen, de schrijfstijl én de opbouw naar de ontknoping over het plagiaat maken van dit non-fictieboek een geweldig vlot en met vaart geschreven werk dat je maar moeilijk weg kan leggen. Het reisverhaal, de ontmoetingen en de verhalen die Van Reybrouck haalt uit zijn opzoekingen worden vlotjes aaneengeregen, en regelmatig komt ook de nodige humor het gefilosofeer doorgeschemerd. Al is dit debuut minder ambitieus van opzet dan de volgende boeken van de auteur is dit vooral een persoonlijk, boeiend en gepassioneerd gebracht verhaal om open in te gaan, en meer te leren over tal van zaken.
Van Reybrouck is van vele markten thuis. Hij schreef al historische fictie, literaire non-fictie, romans, poëzie, theater en academische teksten. In zijn werk zowel als in zijn engagement komen tot nu toe vooral de geschiedenis van de kolonisatieperiode, het klimaat en participatieve democratie als thema’s naar voor. In België is hij de stichter van het G1000-project, een platform voor democratische innovatie en inclusieve participatieve politiek en wordt hij in het buitenland als raadgever gevraagd als dergelijke projecten worden opgestart. Hij studeerde archeologie en filosofie aan de KU Leuven, haalde een Master aan de University of Cambridge in ‘World Archaeology’ en doctoreerde aan de Universiteit van Leiden.
Voor dit debuut werd hij genomineerd voor De Gouden Uil, en kreeg hij de Vlaamse Debuutprijs toegekend. Het werd vertaald in het Afrikaans, het Frans en ook in het Hongaars.
September 25, 2021
'N Boek oor 'n Belgiese Nobelpryswenner, termiete en plagiaat. Interessant!
October 29, 2012
Cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver David van Reybrouck reist voor zijn onderzoek over een plagiaatkwestie naar Zuid-Afrika. Hij komt in een andere wereld terecht. Wat begon met een auteur die de termietenkennis van een andere schrijver afpakt, eindigt in een relaas over het contemporaine Zuid-Afrika. Van Reybrouck komt in contact met andersdenkenden (‘ons is blank en hulle is kaffers’) en raakt steeds meer betrokken bij de moeilijkheden die Zuid-Afrika kent. De kracht van dit boek is dat de schrijver als buitenstaander registreert en het niet meteen beter denkt te weten.
May 10, 2012
Wow this book completely blew me away. I love how he writes and I love all the things he's interested in. I am very glad he took the time to go on this search and write it all down. Looking forward to reading his book about Congo.
November 26, 2021
Schitterend. Wat een enorm plezier heb ik gehad toen ik dit las. Het dateert uit 2001, maar ik heb er goede hoop op dat een lezer ook over 20 jaar nog plezier aan dit boek gaat beleven. Het enige wat aandoenlijk gedateerd was, is hoe elke tocht naar het internetcafé beschreven wordt als een uitzonderlijk slimme en toonzettende daad. Maar zelfs dat wordt een historisch interessant gegeven.
Debuten zijn tricky, ze kunnen alle kanten uitschieten, veel potentieel tonen maar onaf zijn, overroepen zijn. Maar heel af en toe zie een soort van durf en onconventionaliteit die alleen binnenkomers aan de dag durven te leggen.
Iris Murdoch zegt dat goede kunst je een beter mens maakt, minder op jezelf gericht, met een open blik, ontvankelijker voor wat er echt toe doet in het leven. Ze bedoelt daar dit soort boek mee.
Debuten zijn tricky, ze kunnen alle kanten uitschieten, veel potentieel tonen maar onaf zijn, overroepen zijn. Maar heel af en toe zie een soort van durf en onconventionaliteit die alleen binnenkomers aan de dag durven te leggen.
Iris Murdoch zegt dat goede kunst je een beter mens maakt, minder op jezelf gericht, met een open blik, ontvankelijker voor wat er echt toe doet in het leven. Ze bedoelt daar dit soort boek mee.
January 1, 2020
La question initiale sert de fil rouge à un récit qui donne envie d’approfondir tant sur l’Afrique du Sud que sur les termites. L’auteur détaille ses recherches sur Marais et Maeterlinck mais partage surtout ses rencontres humaines et les questions qu’il se pose alors qu’il découvre un pays à l’histoire et la culture aussi riches que complexes. Un livre passionnant mais un vrai récit personnel, presque au sens d’un carnet de voyage et dont le style pourrait rebuter certains.
August 10, 2022
Passionnant essai original qui traite à la fois de la vie des termites, de l'histoire de l'Afrique du sud et de Maeterlinck.
La base de données Goodreads est fausse : les deux traductions de Van Reybrouck que j'ai lu sont considérées comme le même livre alors qu'il n'en est rien.
La base de données Goodreads est fausse : les deux traductions de Van Reybrouck que j'ai lu sont considérées comme le même livre alors qu'il n'en est rien.
September 10, 2023
DVR neemt de lezer mee op een onweerstaanbare ontdekkingstocht. Door middel van zijn creativiteit en opmerkingsvermogen heeft hij geen behoefte aan de elementen van een goedkope thriller om elke pagina van deze saga godverdomd boeiend te maken.
September 26, 2020
Very interesting book.
A superb analysis of South Africa
A superb analysis of South Africa
August 12, 2021
Aangename lectuur over vanalles en nog wat
December 11, 2021
Gelezen op reis in Zuid Afrika, waar ik zelfs een termietenheuvel heb kunnen bestuderen en er heel wat meer van begreep. Fijne combo
November 7, 2022
'n Jong Belgiese argeoloog vermoed dat Eugene Marais se termietkennis gesteel is deur 'n Nobelpryswenner. Dit is die agtergrond vir 'n intelligente reisverhaal in Suid-Afrika ca 2001 met brokkies geskiedenis, sosiale kommentaar oor SA en België, en 'n tikkie speurverhaal.
Hy ontmoet Leon Rousseau, wat na Engels oorslaan om te sê ,,You are gathering some seeds of this lost continent before it sinks into oblivion'', maar vertel ons ook van die mense wat hy sien of ontmoet in die biblioteek, bus of kroeg. Wat die boek 'n sukses maak is die pragtige taal en die aanmerkings oor Suid-Afrika, waarvan verskeie bondige opsommings is vir 'n vreemde gehoor. Die posisie van die Afrikaansprekendes in die 19e/20e eeue vergelyk hy simpatiek met die Vlaams / Franse kwessie in België, maar oor die post-Apartheid SA het hy min te sê behalwe die naiewe rëenboognasie-ideaal -- maar dan, baie van ons het dit gedeel in daardie dae.
En die antwoord op die plagiaatkwessie? Lees en geniet die slot.
Hy ontmoet Leon Rousseau, wat na Engels oorslaan om te sê ,,You are gathering some seeds of this lost continent before it sinks into oblivion'', maar vertel ons ook van die mense wat hy sien of ontmoet in die biblioteek, bus of kroeg. Wat die boek 'n sukses maak is die pragtige taal en die aanmerkings oor Suid-Afrika, waarvan verskeie bondige opsommings is vir 'n vreemde gehoor. Die posisie van die Afrikaansprekendes in die 19e/20e eeue vergelyk hy simpatiek met die Vlaams / Franse kwessie in België, maar oor die post-Apartheid SA het hy min te sê behalwe die naiewe rëenboognasie-ideaal -- maar dan, baie van ons het dit gedeel in daardie dae.
En die antwoord op die plagiaatkwessie? Lees en geniet die slot.
September 20, 2011
David Van Reybrouck is de schrijver van de bestseller Congo, dit is zijn debuut. Het is een heerlijk werkje: veel persoonlijker en veel minder ambitieus dan zijn latere bestseller, en precies daarom hou ik hier meer van. Uitstekend geschreven en die plagiaatvraag...ach, uiteindelijk is dat maar een McGuffin, niet?
November 16, 2015
This book would have been so much better if it hadn't been written by a journalist. Indeed, it seems that journalists are unable to write a story without trying to press their opinion on the reader.
Apart from these constant interruptions of the author, I really liked the story.
Apart from these constant interruptions of the author, I really liked the story.
September 27, 2016
Prachtige verweving van reisverhaal, literair onderzoek en buitenlandse (Zuid-Afrikaanse) politiek. Leest heel vlot en heel aangenaam. Verbazingwekkend hoe zo'n onbenullig feit (plagiaat in de jaren stillekes tussen twee schrijvers die niemand kent) toch zo'n boeiend boek kan opleveren. Aanrader!
March 18, 2011
Nu weet ik nog altijd niet of het plagiaat was of niet!
January 28, 2014
Heerlijk boek.
February 23, 2015
Na het lezen klap je hetboek dicht met een smile en de gedachte 'wow, wat was dat allemaal'. Heerlijk om te lezen.
Displaying 1 - 19 of 19 reviews