Δέκα μύθοι για την ελληνική γλώσσα

by Γιάννης Η. Χάρης (Editor), Δ.Ν. Μαρωνίτης, Ευάγγελος Β. Πετρούνιας

Δέκα σύγχρονοι ειδικοί, πανεπιστημιακοί δάσκαλοι, γλωσσολόγοι και φιλόλογοι, και ένας λογοτέχνης του 19ου αιώνα εξετάζουν δέκα βασικούς μύθους της φιλολογίας γύρω από τη γλώσσα. Απόψεις που εμφανίζονται σε κάθε εποχή σαν αυταπόδεικτες αλήθειες, ερήμην των γλωσσολογικών ερευνών και κυρίως των γλωσσικών νόμων, απόψεις για τη φθορά και το θάνατο της γλώσσας, για την αγλωσσία των νέων, για τη μοναδικότητα της ελληνικής γλώσσας, για την ανέφικτη διδασκαλία της νεοελληνικής χωρίς καταφυγή στα αρχαία ελληνικά, για τις πλούσιες και τις φτωχές γλώσσες κ.ά. εξετάζονται εδώ μέσα από το πρίσμα της αρμόδιας επιστήμης αλλά και της ιστορικής εμπειρίας. Κείμενα που πρωτοδημοσιεύτηκαν στα Πρόσωπα (αρ. 80, 16.9.2000), το ένθετο σαββατιάτικο περιοδικό των Νέων, μαζί με αποσπάσματα από τη γλωσσολογική μελέτη του Εμμανουήλ Ροΐδη Τα είδωλα, του 1893, επιχειρούν να ανασκευάσουν τους μύθους που αντιστρατεύονται ακριβώς το δυναμισμό της γλώσσας και εμποδίζουν μια ουσιαστική προσέγγιση και καλλιέργειά της.

Genres: Linguistics, Nonfiction, Language

136 pages, Paperback

First published January 1, 2001

About the author

Ο Γιάννης Η. Χάρης υπήρξε επιμελητής εκδόσεων από το 1971 έως το 2002, συνεργαζόμενος με εκδοτικούς οίκους και οργανισμούς όπως ο Ολκός, το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, ο Ίκαρος και το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Δίδαξε ελληνικά σε αμερικανικά προγράμματα σπουδών, μελέτησε βυζαντινή μουσική κοντά στον Σίμωνα Καρά και συμμετείχε στην Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία του Λυκούργου Αγγελόπουλου. Μετέφρασε το έργο του Μίλαν Κούντερα, λαμβάνοντας το βραβείο ΕΚΕΜΕΛ (2011). Από το 1999 έως το 2022 υπήρξε τακτικός επιφυλλιδογράφος σε μεγάλες εφημερίδες, ενώ δίδαξε σεμινάρια για μεταφραστές στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Τα βιβλία του για τη γλώσσα και την κοινωνία γνώρισαν μεγάλη απήχηση. Το 2024 αναγορεύτηκε επίτιμος διδάκτορας του Πανεπιστημίου Πατρών.

Reviews

[Nickolas B. · Rating 5 out of 5]

Εξαιρετικό βιβλίο. Πετυχαίνει κάτι μοναδικό. Να αναδείξει στην ομορφιά της ελληνικής γλώσσας αλλά και να την απαλλάξει από τα απολιθώματα του παρελθόντος.
Αξίζει όχι μόνο να διαβαστεί από όλους αλλά να προτείνεται και σαν ανάγνωσμα στους μαθητές του Λυκείου.

Δεν υπάρχουν καλύτερες ή χειρότερες γλώσσες, ούτε τα ελληνικά είναι η "καλύτερη" γλώσσα στον κόσμο γιατί πολύ απλά δεν μπορεί να γίνει τέτοια σύγκριση. Όμως τα ελληνικά είναι η γλώσσα μας και οφείλουμε να την γνωρίζουμε και να ανακαλύπτουμε την ομορφιά της.

Ο Χάρης τα εξηγεί όλα απλά και κατανοητά, με παραδείγματα και ουσιαστικές παραπομπές.

Πόσο αστείοι φαίνονται στα μάτια των ειδικών οι μύθοι για τα ελληνικά;
Πόσο προσκολλημένοι είμαστε στην αρχαία ελληνική και στα κατάλοιπα της καθαρεύουσας;
Πότε θα καταλάβουμε επιτέλους πως η γλώσσα μας είναι η Νέα Ελληνική και ότι δεν υπάρχουν σκοτεινά κέντρα που την απειλούν;

Διαβάστε το όλοι!!

[Filippos Litz · Rating 3 out of 5]

3.5/5

[Eirini Zazani · Rating 4 out of 5]

Σημαντικό πόνημα για την ελληνική γλώσσα που με ψυχραιμία, επιστημονικότητα κι απλότητα βάζει τα γλωσσικά πραγματα -και δη ελληνικά- στη θέση τους.

[surfmadpig · Rating 4 out of 5]

Τα κείμενα δεν αποτελούν κατάρριψη δέκα γλωσσικών μύθων, αλλά ίσως λιγότερων: Η κυρίαρχη τάση του βιβλίου είναι η μάχη ενάντια στο γλωσσικό σωβινισμό.
Το επίμετρο του Ροΐδη έχω μια εντύπωση πως υπάρχει κυρίως για να προσθέσει κύρος στο βιβλίο στα μάτια του μέσου αναγνώστη, κατα τ' άλλα το ενδιαφέρον του είναι κυρίως ιστορικό. Απολαυστικό πάντως το απόσπασμα "Θηρευταί Ετυμολογιών", που φέρνει στο νου ψευδοεπιστημονικά κείμενα που προωθεί ο Άδωνης. Επίσης εξαιρετικό το κείμενο του Βελουδή, "Άνισες εξισώσεις: Η γλώσσα των νέων".