In Birkenau: Een getuigenis

by Rosa de Winter-Levy

In de laatste trein die vanuit Westerbork vertrok naar Auschwitz bevond zich Rosa de Winter-Levy met haar man en haar dochter. In Auschwitz werd ze direct na aankomst ruw gescheiden van haar man. Ze belandde in Birkenau, waar ook haar dochter van haar werd afgenomen. Ze raakte bevriend met Edith, de moeder van Anne Frank, die ook gescheiden was van haar familie. Edith stierf in Rosa’s armen, zelf ontsnapte ze op wonderbaarlijke wijze aan de dood. In de ziekenbarak van het door de SS verlaten kamp werd ze bevrijd door de Russen. Lange tijd verkeerde ze in onzekerheid over het lot van haar man en haar dochter. Maanden na de bevrijding sloot ze haar dochter weer in haar armen; haar man bleek te zijn vermoord. Nog diezelfde zomer deed ze verslag van de verschrikkingen die ze had meegemaakt. ‘In Birkenau’ is een uitzonderlijk directe en zeer aangrijpende getuigenis.



Met een voowoord van Ronit Palache.

Genres: Holocaust, Nonfiction, World War II

99 pages, Kindle Edition

Published March 2, 2023

Reviews

[Julie · Rating 4 out of 5]

Kort boekje met de getuigenis van Rosa de Winter-Levy, gevolgd door een korte beschouwende tekst met het perspectief van haar twee (volwassen) kleinkinderen. Het boekje leest snel weg en bevat vooral fragmenten en vrij beknopt omschreven herinneringen. In vergelijking met meer meer gedetailleerde verslagleggingen zou dit boekje misschien beter passen bij een een lezer die al het een en ander weet over dit onderwerp, dan een lezer die nog niet eerder dergelijke werken heeft gelezen.

The Nazis Knew My Name met de ervaringen van Magda Hellinger is bijvoorbeeld een stuk gedetailleerder. Tijdens het lezen van In Birkenau kwamen meerdere zaken van Hellinger’s getuigenis boven als betekenisvolle context.

[Alexandra - Alexs books and socks]

Een getuigenis van een concentratiekamp, een getuigenis over doorzetten, over overleven, over hoop. Een getuigenis over onwetendheid, over vriendschap sluiten gedurende gruwel, over bevrijding die nooit als bevrijding zal aanvoelen.

Een pakkend voorwoord, een naar de strot grijpende getuigenis en een doodeerlijk interview met kleinkinderen over hun grootmoeder. Elke getuigenis is anders, elk verhaal is anders, elke herinnering is anders al hebben ze wel gemeen dat de gruwel van Auschwitz-Birkenau echt is.

Zelfs wanneer de waarheid verbloemd is, is ze soms nog te gruwelijk om te bevatten. Ook dit is weer een belangrijke getuigenis, een die ook verdiend gelezen te worden en die ook een inkijk heeft over het effect van de oorlog generaties later.

[Mariella · Rating 4 out of 5]

Een inkijkje in het dagelijks leven en tevens hel Birkenau. Gruwelijk. Opdat dit nooit meer gebeurt.

[Bianca Smits · Rating 3 out of 5]

Ik had iets meer verdieping verwacht in het boek. Iets uitgebreider verhaal miste ik wel.

[Annelies leest · Rating 4 out of 5]

Na 464 dagen ondergedoken geleefd te hebben, wordt het Nederlandse gezin van Rosa verraden. Rosa wordt tezamen met haar man en dochter onmiddellijk gedeporteerd naar Westerbork en van daaruit naar Auschwitz. Daar aangekomen wordt Rosa onmiddellijk gescheiden van haar echtgenoot. Haar dochter mag ze nog korte tijd bij haar houden, tot ook zij van haar moeder gescheiden wordt. Door ontbering, komt Rosa terecht in de ziekenbarak, waar ze uiteindelijk bevrijd zal worden door de Russen.

Maanden na de bevrijding, sluit ze haar dochter terug in haar armen. Haar man zal ze nooit meer terugzien. Nog dezelfde zomer na haar bevrijding schreef Rosa haar getuigenis neer, 'Aan de gaskamer ontsnapt! Het satanswerk van de SS', nu heruitgebracht als 'In Birkenau'.

Het verhaal van Rosa De Winter-Levy, wordt vooraf gegaan door een uitgebreid voorwoord van Ronit Palache. Ronit Palache geeft je al een goed zicht op de emotionele omvang van het verhaal en verklaart bij enkele gebeurtenissen nader.

De getuigenis van Rosa De Winter-Levy zelf, is kort maar aangrijpend. Hoe de prikkeldraad die onder hoogspanning staat haar telkens lonkt, maar haar overlevingsdrang en wil om haar dochter terug te zien haar toch weet te sterken. De bijhorende foto's zorgen ervoor dat je een concreet beeld voor ogen kan stellen.

Ook krijg je een blik op Rosa De Winter-Levy na de oorlog. Rosa's kleinkinderen vertellen hoe het hun grootmoeder verging, en hoe ze de trauma's uit Auschwitz levenslang bij haar droeg.

In Birkenau is een aangrijpende getuigenis van een moeder die vecht om te overleven in de mensonterende omstandigheden van Auschwitz.

[Alexander Peterhans · Rating 4 out of 5]

Kort maar heftig. Ik vond dat het interview met haar kleinkinderen vooral iets toevoegde, over het generationele erven van oorlogstrauma.

[Ilse Wouters · Rating 1 out of 5]

Viel tegen. Weinig persoonlijk detail. Er worden veel feiten genoemd.

[Jolanda Kramer-Dijkstra · Rating 4 out of 5]

Indrukwekkend persoonlijk verslag over overleven in de meest mensonterende omstandigheden.

[Femke · Rating 4 out of 5]

4,5 ⭐️