Lof en blaam: bevat: Lof van het huwelijk . Lof van de geneeskunst . Lof der Zotheid . Julius buiten de hemelpoort

by Erasmus

Keuze uit de Latijnse geschriften van de Nederlandse humanist (1469-1536).

317 pages, Hardcover

First published January 1, 1511

About the author

Desiderius Erasmus Roterodamus, known as Erasmus of Rotterdam, or simply Erasmus, was a Dutch Renaissance humanist, Catholic priest, social critic, teacher, and theologian.

Erasmus was a classical scholar and wrote in a pure Latin style. Among humanists he enjoyed the sobriquet "Prince of the Humanists", and has been called "the crowning glory of the Christian humanists". Using humanist techniques for working on texts, he prepared important new Latin and Greek editions of the New Testament, which raised questions that would be influential in the Protestant Reformation and Catholic Counter-Reformation. He also wrote On Free Will, The Praise of Folly, Handbook of a Christian Knight, On Civility in Children, Copia: Foundations of the Abundant Style, Julius Exclusus, and many other works.

Erasmus lived against the backdrop of the growing European religious Reformation, but while he was critical of the abuses within the Catholic Church and called for reform, he kept his distance from Luther and Melanchthon and continued to recognise the authority of the pope, emphasizing a middle way with a deep respect for traditional faith, piety and grace, rejecting Luther's emphasis on faith alone. Erasmus remained a member of the Roman Catholic Church all his life, remaining committed to reforming the Church and its clerics' abuses from within. He also held to the Catholic doctrine of free will, which some Reformers rejected in favor of the doctrine of predestination. His middle road approach disappointed and even angered scholars in both camps.

Erasmus died suddenly in Basel in 1536 while preparing to return to Brabant, and was buried in the Basel Minster, the former cathedral of the city. A bronze statue of him was erected in his city of birth in 1622, replacing an earlier work in stone.

Reviews

[Jonathan Meijering]

In dit boekje zitten vijf werken van Erasmus waaronder zijn bekendste werk Lof der Zotheid, allemaal naar het Nederlands vertaald vanuit het Latijn.

Lof van het huwelijk 4.5/5
Dit is een klein werk geschreven voor een vriend en leerling van Erasmus, William Blount, 4th Baron Mountjoy. Voor een lange tijd werd binnen de katholieke kerk het celibaat gezien als vromer dan het huwelijk dus dit werk was ook provocatief.

"'Een groot geheim van het huwelijk,' zegt Paulus, 'is er in Christus en in de Kerk.' Als er in de hele natuur één band heiliger zou zijn, één verbond vromer dan het huwelijk, dan zou hij zeker daaraan zijn beeld ontleend hebben. Staat er soms in de Heilige Schrift ook maar iets over het celibaat dat hierop lijkt?"

Lof van de geneeskunst 3.5/5
Een brief aan een vriend van Erasmus de heer Hendrik van den Eynde van Lier. Van den Eynde was de eerste stadsarts van Antwerp rond 1517. Erasmus gebruikt, zoals volgensmij in elk werk, veel voorbeelden uit de klassieke wereld, de theologie en de filosofie om zijn punten te onderbouwen.

"De arts verzorgt niet louter het lichaam, het minst belangrijke deel van de mens, maar hij zorgt juist voor heel de mens, al neemt hij zijn uitgangspunt bij het lichaam, zoals de theoloog bij de ziel... De theoloog zorgt dat de mens terugkeert van zijn dwalingen, maar de arts zorgt dat er iemand is om terug te keren: als de ziel waarvoor je een geneesmiddel maakt al gevlogen is, dan is zo'n 'arts van de ziel' overbodig."

Lof der Zotheid 3.5/5
Een satire waar Erasmus Zotheid of dwaasheid prijst. Eigenlijk gebruikt hij deze satire om mensen aan te manen en te helpen om een ethisch leven te stimuleren. In het laatste grote gedeelte bekritiseerd hij voornamelijk slechte theologen in zijn tijd en dwalingen van de kerk, en ook vooral de pausen.

"Ze menen [de pausen] dat ze de Kerk, de bruid van Christus, pas waarlijk apostolisch verdedigen als ze haar 'vijanden verpletteren' — maar in feite bestaan er geen gevaarlijker vijanden van de Kerk dan goddeloze pausen die Christus doodzwijgen, hem aan winstgevende wetten onderwerpen, met gekunstelde interpretaties prostitueren en met hun verderfelijke leven vermoorden."

Brief aan Maarten van Dorp 4/5
In deze kleine brief aan de theoloog Maarten van Dorp, een vriend van Erasmus, verdedigt Erasmus zijn werk de Lof der Zotheid tegen kritiek. Blijkbaar voelden veel theologen zich aangevallen, terwijl Erasmus juist kritiek had op domme of slechte theologen.

"Vormen de theologen dan de enige beroepsgroep die onder zoveel leden geen enkele domkop, cultuurbarbaar of ruziezoeker telt, en ons alleen mensen als Paulus, Basilius en Hieronymus oplevert? Welnee! Maar hoe hoger een beroep op de ladder staat, hoe minder beoefenaars aan die standaard beantwoorden."

"Maar dan nog is die theologie zo vergiftigd met Aristoteles, met menselijke bedenkseltjes en zelfs met ketterse voorschriften, dat er bij mijn weten eigenlijk geen vleugje meer van de zuivere en onversneden Christus aan hangt. Want dit is het geval: doordat ze haar blik te veel richt naar wat mensen ervan gemaakt hebben, verliest ze het origineel te veel uit het oog."

"Wat hebben Christus en Aristoteles in hemelsnaam met elkaar te maken? Of onnozele sofistische spitsvondigheden met de mysteriën van de eeuwige wijsheid?"

Julius buiten de hemelpoort 4/5
Julius Exclusus is een grappige satire waarin paus Julius II voor de hemelpoort komt en een dialoog aangaat met Petrus over waarom Julius binnengelaten zou moeten worden.

Petrus:
"En hoe hoger iemand in de hiërarchie staat, des te meer moet hij op Christus lijken en des te minder moet hij gehinderd en belast worden door enige aardse goederen. Maar nu merk ik dat juist de man die gezien wil worden als direct onder Christus, of eigenlijk op één lijn met hem, meer dan wie ook zwelgt in de smerigste zaken: geld, macht, legers, oorlogen, verdragen, om maar te zwijgen van zijn ondeugden. En dan wil je ook nog, al kan een mens niet verder van Christus afstaan da jij, Christus' naam misbruiken als steun voor je eigen hoogmoed; en in naam van hem die het koninkrijk van deze wereld versmaadde speel jij dictator van de wereld en eis je de eer op die Christus toekomt."

[HenkP]

Kost wel tijd en vergt enige kennis van de oudheid.
Lees eerst de biografie van Erasmus van Leonard Huizinga ( heruitgegeven door historisch nieuwsblad)