DẤU XƯA – TẢN MẠN LỊCH SỬ NHÀ NGUYỄN của nhà du khảo lịch sử Mathilde Tuyết Trần là một cuộc hành trình nho nhỏ chất chứa tình cảm về đất và người, đưa bạn đọc trở về một đoạn trong quá khứ lịch sử Việt Nam dưới thời nhà Nguyễn và thời Pháp thuộc.
Sách gồm 5 chương đề cập đến một số khía cạnh có ý nghĩa nhất định, từ trách nhiệm để mất chủ quyền quốc gia dưới thời vua Tự Đức (chương I) đến cuộc khởi nghĩa vũ trang có sức chiến đấu bền bỉ nhất vào cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX (chương IV), rồi chuyện hai nhà vua yêu nước Hàm Nghi và Duy Tân bị lưu đày xa Tổ quốc (chương II và chưong III). Sự kiện kể trong chương cuối cùng (chương V) tuy bắt đầu từ 10 năm sau khi nhà Nguyễn kết thúc, nhưng nhân vật chính trong chương lại là hậu duệ của vua Minh Mạng.
Mathilde Tuyết Trần là bút danh từ năm 2003 của Trần Thị Tuyết.
Chị sinh năm 1952 tại Sài Gòn, học tập và làm việc trong lĩnh vực thanh tra kinh tế hành chính công ở Đức, trước khi định cư và hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, hội họa, và âm nhạc ở Pháp.
Chị đã xuất bản 7 tác phẩm, trong đó có cuốn Dấu xưa – Tản mạn lịch sử nhà Nguyễn do Nxb Trẻ ấn hành năm 2011. Đề tài lịch sử, đặc biệt những câu chuyện về triều đình Huế là mảng chủ đạo trong khảo cứu của Mathilde Tuyết Trần, trong đó chị bỏ công đi tìm dấu vết của các vị vua bị lưu đày như Hàm Nghi, Thành Thái và Duy Tân.
Một quyển sách đúng với tiêu đề "Tản mạn" của nó. Tác giả - cô Mathilde Tuyết Trần là một nhà nghiên cứu sử học nghiệp dư, "rẽ ngang" vào mảng nghiên cứu lịch sử đúng như điều mà cô tự nhận trong phần giới thiệu của sách. Điều mình thích đầu tiên về cuốn này là bìa sách mang màu sắc hoài cổ, trình bày và hiệu đính cũng rất chỉn chu (ít lỗi chính tả hơn kha khá sách dày và nhiều chữ ngoài kia), phông chữ to rõ dễ đọc. Bố cục nội dung sách cũng rất gãy gọn, được chia thành nhiều chủ đề lớn, mỗi chủ đề sẽ là những bài viết nhỏ ghi chép, phân tích về những sự kiện, nhân vật được đề cập trong chủ đề đó. Một mục mới lạ mà mình tìm được trong sách này là chủ đề cuối cùng, về những "người Việt" trong trại "tập trung" bị bỏ rơi trên đất Pháp. Sách nên đọc với tất cả những ai quan tâm lịch sử vương triều Nguyễn.