Hanny Michaelis > Quotes

“Over the years
a great deal has to be thrown out.
The notion, for instance,
that happiness is mild and enduring,
something like a southern climate
instead of a bolt of lightning
that leaves scars
cherished a lifetime.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Ik weet niet
of er woorden bestaan
die de geur van je huid
kunnen vangen, het beweeglijke
licht in je ogen, de warmte
die in me opspringt zodra
je me aanraakt, het rulle
gevoel van je haar
aan mijn vingertoppen,
de bloemblaadjestere huid
van je oogleden tegen
mijn lippen.

Als daar woorden voor waren,
kon ik alles snel
vastleggen op papier
voor als je er niet bent
(en dat is dikwijls).”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Hoe het geweest zou zijn
als ik je niet kende, hoogstens
van horen zeggen of gezicht –
gemakkelijker, neem ik aan:
niet telkens die wespeprikken
van angst en twijfel. Maar ook
geen eilandjes van tropisch welbehagen
in een poolzee van displezier.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Geloof is in mijn ogen een zwakheid; de onmacht om zichzelf te regeren en de behoefte zich door een ander te làten regeren, de drang om zich vast te klampen aan een lichtend voorbeeld en in bedwang te worden gehouden door een soort verheven boeman.”
― Hanny Michaelis, De wereld waar ik buiten sta: Oorlogsdagboek 1942-1945

“Onwillekeurig, bijna
zonder het te merken
heb ik je ingelijfd
bij de muziek die je niet raakt,
bij de taal die je niet spreekt
en niet verstaat, bij mij
van wie je niet houdt.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Aan het eind van de middag
begint het uit een lucht
waar in plooien van grijs fluweel
nog warmte en zonlicht hangen
ongemerkt te regenen. Bliksemsnel
draait de wind, valt koud
de kamer binnen. Ik sta op
om het raam dicht te doen.
De wegen van lagedrukgebieden
zijn ondoorgrondelijk
als die van het lot.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Over 'Im Westen nichts Neues' van Remarque:
'Wat me het diepst heeft getroffen is het afschuwelijke spleen waardoor de jongeren van toen bevangen en overweldigd werden - de totale en meedogenloze verwoesting van hun jeugd en de verwachting die ze van het leven koesterden. De uitbeelding van die toestand beklemt me des te meer omdat ik dat gevoel in het laatste jaar zelf heb leren kennen - dat gevoel dat er iets verknoeid is, dat ik nooit de weg zal gaan die ik me heb voorgesteld te zullen gaan. Tegelijk met de zekerheid dat het verleden dood is draag ik de twijfel aan de toekomst in me mee. Soms voel ik me oud - en ik ben pas 20 jaar.”
― Hanny Michaelis, De wereld waar ik buiten sta: Oorlogsdagboek 1942-1945

“Onzichtbaar
kom je mij tegemoet
op mijn moeizame tocht
door het maanlandschap
van de tijd.

Onhoorbaar
dringt je stem door
tot mijn geheimste
luisterpost.

Jij die al mijn wegen kent,
die mij ontcijferd en gelezen hebt,
blijf bij mij
onzichtbaar, onhoorbaar
en leid mij over de drempel
van de dood.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Hoe vaak heb ik niet gedacht: als ik maar vrij was, los van alles en iedereen. Ik heb nog nooit zo duidelijk leren inzien als nu, dat je vader en moeder het kostbaarste bezit zijn, dat je niet buiten hen kunt. Op het ogenblik ben ik zelfs geneigd hen te stellen boven een eventuele geliefde. De veilige, vertrouwde sfeer van het ouderlijk huis vind je immers nergens en nooit meer terug.”
― Hanny Michaelis, De wereld waar ik buiten sta: Oorlogsdagboek 1942-1945

“Ik voel nu pas het onderscheid tussen het schrijnende zelfmedelijden van vroeger en de scheurende pijn van een werkelijk verdriet. Ik huil ook niet zozeer om mezelf en mijn eenzaamheid, als wel om het onverbiddelijke besef dat alles voorbij gaat, en het snelste dat wat we met onze handen zouden willen vasthouden om het te behoeden voor de vernielende greep van de tijd, die het toch altijd weer van het leven wint.”
― Hanny Michaelis, De wereld waar ik buiten sta: Oorlogsdagboek 1942-1945

“Zolang er mensen zijn
blijft er oorlog.
Daar zijn we het over eens
bij de warme kachel behaaglijk
nippend van onze cognac.
Een spotgoedkoop alibi
voor afzijdigheid, inderdaad.
Helaas waterdicht.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Begoochelende onzekerheid,
broedplaats van sprookjesachtig
misverstand, oogverblindend
onkruid van de twijfel
waaraan de hoop zich vastklampt
tot de dood erop volgt.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Het lijkt een paradox om de werkelijkheid waarin wij dagelijks leven tot schijnwerkelijkheid te proclameren en de ondefinieerbare sfeer, opgeroepen door het lezen van een gedicht, een boek, het horen van muziek, het kijken naar een schilderij, kortom het ondergaan van kunst, werkelijkheid te noemen, terwijl we juist geneigd zijn in dat geval van droomwereld te spreken. En toch ben ik ervan overtuigd dat het omgekeerd is. [...] Het lijkt misschien ongerijmd en een beetje aetherisch om te beweren, dat alleen in de kunst de werkelijkheid zich openbaart, en toch is het zo. Want alleen de kunst spreekt tot de ziel en is door haar voortgebracht. [...] Want kunst is niet in de eerste plaats aesthetica, kunst moet voor alles de openbaring van de ware, de enige werkelijkheid zijn. Dan alleen wordt de wereld aan zichzelf ontheven zonder zichzelf prijs te geven. Er zit iets tragisch in, dat er duizenden mensen rondlopen, die in kunst niets anders zien dan een middel om hun werkelijkheid (de schijnwerkelijkheid) te ontvluchten en blind zijn voor die andere, essentiële werkelijkheid die de kunst hun toont, en waarvoor zij waarschijnlijk ook in hun leven blind zijn. [...] Eigenlijk is het ontzettend, dat er zoveel mensen leven die niets anders kennen dan de schijnwerkelijkheid waarin ze leven. Wat moeten zij arm zijn, arm en leeg en zonder geluk.”
― Hanny Michaelis, De wereld waar ik buiten sta: Oorlogsdagboek 1942-1945

“Bekentenis

Al te gewillig liet ik mij verleiden
tot dit bekoorlijk maar gevaarlijk spel.
Ik was te roekeloos, ik weet het wel:
ik ben immers de zwakste van ons beiden.

Maar het besprong me, onverhoeds en snel.
Er bleef geen tijd meer om het te vermijden.
Nu kan en wil ik me niet meer bevrijden:
de pijl trof doel, verraderlijk en fel.

Het is te laat, er valt niet meer te kiezen.
Te laat – en in een plotselinge schrik
voel ik – één tel – mijn hart, mijn bloed bevriezen.

Want vroeg of laat, eens komt het ogenblik
dat een van ons dit spel moet gaan verliezen
door te bezwijken voor de ander. – Ik.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“La cathédrale engloutie
Debussy

Echo's ontwaken donker en gedempt
als klokgelui uit lang verzonken steden.
Uit diepten, raadselig en onbestemd,
doemen de schimmen op van het verleden.

De dromen die ik nooit ten einde droomde,
en de contouren van een oud verhaal
voegden zich samen tot een cathedraal
die langzaam oprijst uit het overstroomde
gebied Vergetelheid, omschenen door
het bleke licht van de herinnering,
een liefelijke, bovenaardse gloor:
de glimlach van wat eens verloren ging...

O Tijd, meedogenloze metronoom!
Terwijl de laatste tonen traag weerklinken,
zie ik het beeld dat oprees als een droom,
opnieuw en onherroepelijk verzinken.”
― Hanny Michaelis, Verzamelde gedichten

“Geen betere plek om het getier
van een oproerig geheugen te smoren
dan de keuken waar het licht
neutraal naar binnen valt en ieder
ding zich door een jarenlange
dagelijkse sleur hanteren laat
zolang ik me maar niet herinner
hoe jij hier na die eerste nacht
gestaan hebt als een tussen
potten en pannen verdwaalde boom
die zijn kruin naar me overboog
en zijn takken om me heen sloeg
of hij me nooit meer los zou laten.
-uit : De Rots Van Gibraltar”
― Hanny Michaelis