ΟΡΗΛΕΥΚΑ, ΠΟΙΗΜΑΤΑ,ΜΑΡΙΑ ΛΟΥΚΑ

    ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣΑΝΤΡΕΑΣ ΛΟΥΚΑΣ

    ΣΕΛΙΔΕΣ 60

    ΛΕΥΚΩΣΙΑ 2015

     

    ΠΟΙΗΣΗ, ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΓΕΝΕΘΛΙΟΣΤΟΠΟΣ. ΚΑΙ ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ… Ο ΜΙΚΡΟΣ ΠΡΙΓΚΙΠΑΣ

Έπειτααπό ένα αρμονικό συνταίριασμα ζωής των δημιουργών, στο Λεύκωμα «ΟΡΗ ΛΕΥΚΑ»,  εμπνευσμένο από τα Λεύκαρα και αφιερωμένο σταΛεύκαρα της Κύπρου, εκφράστηκε ένα ακόμα αρμονικό συνταίριασμα Ποίησης καιΦωτογραφίας, με τα Ποιήματα της Μαρίας Λουκά και τις φωτογραφίες του ΑντρέαΛουκά.

Οιδημιουργοί είναι δύο άνθρωποι που αγαπούν, στηρίζουν και προάγουν τον  Ελληνοκυπριακό Πολιτισμό και γενικότερα τονΠολιτισμό και τις Τέχνες, και όπως εξομολογούνται οι ίδιοι στο εισαγωγικό τουςσημείωμα, θέλησαν να μοιραστούν μαζί μας, μέσω αυτού του  Λευκώματος, το αίσθημα ότι η ποίηση είναιεικόνες και οι εικόνες είναι ποίηση.

Πραγματικάμας μετέδωσαν το αίσθημα αυτό. Αισθανθήκαμε την ποίηση στις φωτογραφίες καιφανταστήκαμε τις εικόνες όπως αναδύονταν μέσα από τον ποιητικό λόγο. Καικατάφεραν με την Τέχνη τους να μας κάνουν κοινωνούς των αισθημάτων τους,  να κινητοποιήσουν τον ψυχικό μας κόσμο και ναμας συγκινήσουν. Αυτός είναι άλλωστε και ο σκοπός της Τέχνης: Συγκίνηση καιΣυναίσθημα.  Και όπως είπε ο ποιητής μαςΓ. Σεφέρης, «Τίποτα δεν μας ενώνει καλύτερα από μια κοινή καλλιτεχνικήσυγκίνηση».

Α) ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ

Έχουνδοθεί πολλοί ορισμοί για την Ποίηση. Ο Ρόμπερτ Φροστ τη χαρακτήρισε έναπαιχνίδι με υπέρογκα στοιχήματα, αφού πρέπει να έχει Ρυθμό, Μουσικότητα,Τελετουργική υφή και Συγκινησιακή φόρτιση. Ενώ ο Πωλ Βαλερύ είπε ότι αν ο πεζόςλόγος είναι περπάτημα, η ποίηση είναι χορός. Προσωπικάπροτιμώ αυτόν που την ορίζει ως την καταγραφή μιας στιγμής και όλου τουσύμπαντος που αυτή η στιγμή εμπεριέχει, ένα σύμπαν φτιαγμένο από τόπους,εικόνες και συναισθήματα, όνειρα, φόβους, επιθυμίες.

ΟΠοιητής με εργαλεία του τις λέξεις (καθημερινή γλώσσα, επαναλήψεις, αντιθέσεις,μεταφορές, παρομοιώσεις, εμψυχώσεις, προσωποποιήσεις και άλλα «λεκτικάπαιχνίδια»), τον ρυθμό, τη μουσικότητα, τη μαγεία, την τελετουργική υφή και, κυρίως,το συγκινησιακό στοιχείο, που παίζει κυρίαρχο ρόλο στην ποιητική λειτουργία,δημιουργεί ποιήματα που γεννούν εικόνες και προκαλούν έντονα συναισθήματα. Καιόπως είπε ο ΤόμαςΣτερνς Έλιοτ, «Η Ποίηση είναι το αμάξι του συναισθήματος».

Όμωςτο ίδιο δεν ισχύει και για τη φωτογραφία; Κι αυτή αιχμαλωτίζει και απαθανατίζειτην στιγμή και το σύμπαν της για το οποίο μόλις μιλήσαμε όσον αφορά στηνΠοίηση. ΟΦωτογράφος με εργαλεία του τον φακό του (οπτική γωνία, φως και σκιά, χρώμα καιτον ψυχικό του κόσμο) δημιουργεί εικόνες, οι οποίες υπαινίσσονται λέξεις καιιδέες και συγκινεί εξίσου έντονα με την Ποίηση τον εσωτερικό μας κόσμο.

    Ηφωτογραφία είναι και αυτή προσωπική έκφραση. Έχει τη δική της γλώσσα, κώδικα,αλληλεπιδράσεις με εξωτερικούς παράγοντες, εκφραστικά εργαλεία, τεχνικά μέσα,δυνατότητες και περιορισμούς. Ταυτοχρόνως, η φωτογραφία είναι κοινωνικήδημιουργία. Εκφράζει την εποχή, τις κοινωνικές συνθήκες, τις αισθητικέςπροτιμήσεις, συγκρούσεις και εξελίξεις που κανένα πολίτη ενός τόπου δεν αφήνουνανεπηρέαστο.

    Όπωςκαι η Ποίηση, αλληλεπιδρά με τις άλλες τέχνες, τα αισθητικά ρεύματα, τιςπολιτιστικές αξίες, επηρεάζεται από τις εξελίξεις, και κυρίως συγκινεί.Προκαλεί σκέψεις και συναισθήματα, εμμέσως προτείνει ή αποτρέπει, εμπνέει, ήτέλος αλλά εξίσου σημαντικό, μας προσφέρει αισθητική ευχαρίστηση.

    Ο ΈζραΠάουντ είπε: « Η εικόνα αποτελεί από μόνη της Λόγο».

     

ΣτοΛεύκωμα ΟΡΗ ΛΕΥΚΑ, ποίηση και φωτογραφία, λόγος και εικόνα συνυπάρχουν αρμονικά,αλληλοσυμπληρώνονται και αλληλοεπιδρούν, με στόχο να σκιαγραφήσουν έναν τόποκαι τους ανθρώπους του. Μέσα στις 60 σελίδες του, παρουσιάζονται 13 ποιήματατης Μαρίας Λουκά, που φωτίζονται και εμπλουτίζονται από πλήθος σχολίων τηςσυγγραφέως, ενώ οι 30 φωτογραφίες του Αντρέα Λουκά πραγματοποιούν την πρόθεσητου φωτογράφου, επιτελούν τον σκοπό της ύπαρξής τους στο λεύκωμα και αναδεικνύουνπλήρως τα ποιήματα.

      Β) 

ΤΑΠΟΙΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΛΟΥΚΑ

         

1.   ΟΡΗ ΛΕΥΚΑ

    Στοπρώτο ποίημα του λευκώματος  πουαποτελείται από 3 στροφές των 7 στίχων, έχουμε επανάληψη των στίχων 1,3,4,5,6 σεκάθε στροφή και ομοιοκαταληξία του 7ου στίχου πρώτης, δεύτερης και τρίτηςστροφής. Η επανάληψη των συγκεκριμένων στίχων, «πέτρα και φως/φως και φωτιά/φωτιάκαι ποταμοί/τυπώνουν και κεντούν», είναι μια επανάληψη που θυμίζει αρχαίοτελετουργικό και δίνει έμφαση σε όσα εμπεριέχονται στην έννοια Όρη Λευκά, στοφυσικό περιβάλλον και στην λαϊκή τέχνη, την αργυροχοΐα και την κεντητική.  Είναι μια πραγματική εισαγωγή στο περιεχόμενοτου Λευκώματος.

     

2.   ΤΟ ΦΩΣ ΤΗΣ ΜΕΡΑΣ

    Μεενδιάμεσες αναφορές στο πλουμί, κέντημα-στολίδι, και στο φουρφούρι, τιςασημένιες διακοσμήσεις οικιακών σκευών και τις περίτεχνες σιδεριές των φεγγιτών,στο ποίημα δεσπόζει το Φως, το «λευκό», το «πρωτεϊκό», το «διάφανο», τοφιλοπαίγμον, που λούζει τους ανθρώπους και τα έργα τους, τους εμπνέει ναονειρεύονται, παρηγορητικό στους καημούς τους και ελπιδοφόρο με την κάθε νέαμέρα που φέρνει.

    «Ναξεθωριάζει τους καημούς/να μας ξυπνά με φίλημα στα μάτια και στο μέτωπο/στομέτωπο και στην καρδιά».

     

3.   ΜΙΚΡΟ ΟΝΕΙΡΟ ΑΠΟ ΠΕΤΡΑ

    ΗΠοιήτρια απευθύνεται στο ψηλό μπαλκόνι με τις περίτεχνες σιδεριές του, οιοποίες όπως και στους φεγγίτες, φέρουν πανάρχαια συμβολικά σχήματα, όπωςέλικες, κύκλους και ρόδακες.

    Οκύκλος, παγκόσμιο σύμβολο, συμβολίζει την αιωνιότητα, την ολότητα, τη ζωή, τηντελειότητα, την αιώνια αγάπη, την ένωση, την αδελφότητα, την προστασία τηςκοινότητας.

    Ορόδακας, πανάρχαιο ελληνικό σύμβολο, συμβολίζει την Φύση και τα στοιχεία της,  (αέρας, γη, νερό, φωτιά), την Αγνότητα, τηνΚαθαρότητα, την Ομορφιά, την Ευγονία, την Ισχύ και διαχρονικά αποτέλεσε φυλακτό,είτε του σπιτιού σκαλισμένο στις μετώπες, είτε προσωπικό φυλακτό φορεμένο ωςκόσμημα.

    Τέλοςο Έλικας συμβολίζει την ζωτική ενέργεια, την αέναη κίνηση, την εξέλιξη τηςζωής.

    Τοψηλό μπαλκόνι κουβαλάει όλα αυτά τα σύμβολα-φυλακτά και επιπλέον είναιστολισμένο με λεβάντα και βασιλικό, φυτά αρωματικά, μαγειρικά και θεραπευτικά,ενώ έχει παρέα τον Δρόπη, ωφέλιμο υδρόφι και τη Μαρουδιά, τη σαύρα. Έτσι, επιτελείταιμια αρμονική συνύπαρξη στοιχείων της Φύσης (γη και ουρανός, αέρας και άχλη),υλικών της γης (σίδερο, πέτρα), με  φυτάκαι μικρά ζώα-ερπετά, σχεδόν κατοικίδια. Και το ψηλό μπαλκόνι γίνεται 

    «φρεγάτακρεμαστή μέσα στην άχλη του πρωινού/μεγάλη όσο μεγάλα είν’ τα μικρά/μικρή όσονα χωράς τα όνειρά μας».

     

4.   Η ΑΥΛΗ ΤΩΝ ΘΑΥΜΑΤΩΝ

    Ηκαμάρα της αυλής αντιπροσωπεύει την ισορροπία, την ομορφιά, την αλήθεια. Έναχτίσμα αντιπροσωπεύει ιδέες. Η καμαρόπορτα φέρει οικόσημα που δείχνουν την ιστορίατης και πέτρινο σταυρό, θρησκευτικό φυλαχτό. Η φύση συμπληρώνει το κτίσμα, έργοανθρώπινων χεριών, με «ολάνθιστες» ροδιές, δεντρολίβανο, δυόσμο, ορτανσίες. Καιόλα αυτά, σε ένα «Ήρεμο αγκάλιασμα από θαύματα/που βάφει με λουλάκι ο ουρανός».

     

5.   ΣΤΡΑΤΟΣ ΑΓΙΩΝ ΚΑΙΜΑΡΤΥΡΩΝ

Τοποίημα αποκαλύπτει την Ορθόδοξη Παράδοση του τόπου, με τα μικρά παλιάεκκλησάκια για προστασία από το κακό, κι έναν Στρατό Αγίων και Μαρτύρων, που«Είδαν πολλά, το μάτι τους θολό και αγριεμένο./Όπου στενό κι όπου κορφή κι όπουκλειδί/κρατάνε καραούλι μες στους αιώνες».

6.  ΤΟΠΩΝΥΜΙΑ

    ΗΠοιήτρια ανεβαίνει στο Κάστρο, το βουνό, όπου βρισκόταν το εξοχικό τηςΡήγαινας. Στέκεται εκεί όπου στεκόταν η Ρήγαινα και φαντάζεται ότι βλέπει ό,τιέβλεπε κι εκείνη. Με αυτή την αφορμή μας μιλάει για την ιστορία του τόπου καιπώς πήραν το όνομά τους οι τοποθεσίες. Μας δείχνει τα Φραγκομάτα, όπου ζούσανοι Ελεύθεροι που είχαν δικά τους χτήματα. Μας διηγείται για τον φοβερό ληστήτον Μαύρο και μας δείχνει τη σπηλιά του. Μας μιλάει για τα λείψανα της μεγάληςσφαγής στη Σφαήνα, που βγαίνουν λίγα-λίγα στο φως, πλάι στα νερά του χειμάρρουΣιρκάτη που εσίρκασε, αηδίασε από το αίμα της σφαγής.

    «Λίγοσκαλίζουμε το πρόσωπο σαν χώμα/Μεμιάς ξεθάβεται ο παλιός μας κόσμος».

    Γιατί,μέσα στη σιωπή κοιμάται η ιστορία, αλλά αρκεί να σαλέψει κανείς το χώμα, για ναζωντανέψουν οι θρύλοι, τα πρόσωπα, τα γεγονότα, να ζωντανέψει και η φρίκη καιτο αίμα.

     

7.   ΠΟΡΤΕΣ ΚΛΕΙΣΤΕΣ

    ΗΠοιήτρια σε α πρόσωπο δημιουργεί έναν φανταστικό χαρακτήρα,  «Ήμουνα λέει παιδί αγόρι αμούστακο», και μαςμεταφέρει στην ιστορική περίοδο του 1570, όταν τα Λεύκαρα πλήρωσαν φόρο αίματοςστους Τούρκους που κατέσφαξαν άμαχο πληθυσμό μέσα στην εκκλησία του ΤιμίουΣταυρού. Όμως, κυνηγήθηκαν και από τους Ενετούς που θέλησαν να τους τιμωρήσουνεπειδή δήλωσαν υποταγή στους Τούρκους. Τότε από τα 850 χωριά έμειναν 550, ενώτο μεταναστευτικό ρεύμα πού άρχισε τον 19ο αιώνα άφησε τα Λεύκαρα μεμειωμένο πληθυσμό και αυξημένο τον αριθμό των κλειστών και εγκαταλελειμμένωνστο χρόνο σπιτιών.

    «Έρχομαικαι ξυπνώ και τι να δω;/Πόρτες παλιές, πόρτες κλειστές και πόρτες σφαλισμένες/καιοι καρδιές που καρτερούν διπλομανταλωμένες».

     

8.   ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ

    Μεσκεπτικιστική διάθεση, το ποίημα αναφέρεται στην  αργυροχοΐα και τη χρυσοχοΐα του παρελθόντος,στην αγορά και την επεξεργασία του ασημιού και του χρυσού από έμπειρουςτεχνίτες, ώστε να δημιουργηθούν περίτεχνα περιδέραια, αλυσίδες, σκουλαρίκια,είδη σερβιρίσματος και άλλα σκεύη για θρησκευτικές τελετές. Η σύγκριση με τοσήμερα που επικρατούν πρότυπα ευρωπαϊκά και αμερικάνικα και εισαγωγήεπιχρυσωμένων αλυσίδων, καταλήγει σε ένα μάλλον λυπηρό και ελαφρώς ειρωνικόσυμπέρασμα: 

    «Η τρέλα λέν’ δεν πάει στα βουνά./Πάει όμως της αγοράς ο νόμος/γιατίοι καιροί είναι καλοτάξιδοι κι ανύποπτοι/κι έχουμ’ εμείς συνείδηση τουριστικήκαι βάλε!»

     

9.   ΤΟ ΧΤΕΣ ΜΑΣ ΑΦΗΣΕ ΧΡΟΝΟΥΣΠΟΛΛΟΥΣ

    ΗΠοιήτρια με νοσταλγική διάθεση συγκρίνει το χτες με το σήμερα και αναπολεί τιςπαλιές αυθόρμητες συμπεριφορές φίλων και γειτόνων και τις δημιουργικές ασχολίεςτους. Αντιλαμβάνεται ότι οι παλιές δημιουργίες έχουν τώρα θέση διακοσμητική καιοι άνθρωποι σκοτώνουν το χρόνο τους, και καταλήγει: 

    «Μα πάει το χτες, μας άφησεχρόνους πολλούς/και πορευόμαστε με φαγωμένα πρόσωπα στο σήμερα».

     

10.       ΤΟΠΑΛΙΟ ΡΟΛΟΪ

    Τοπαλιό ρολόι θυμίζει την περασμένη εποχή του μεσοπολέμου, όταν η παραδοσιακήαρχιτεκτονική δέχτηκε την επίδραση του νεοκλασικισμού, με τα αετώματα και τιςκολόνες, και επανήλθαν παλαιότερα αρχαιοελληνικά και χριστιανικά διακοσμητικάκαι συμβολικά μοτίβα, όπως το Λιοντάρι και ο Δικέφαλος Αετός, σύμβολα μεγαλοπρέπειας,πνευματικής δύναμης και γενναιότητας. Το παλιό ρολόι μπορεί να χάλασε, όμως τοθαύμα της τεχνολογίας το επαναφέρει στη ζωή. 

    «Κι ο χρόνος άρχισε ξανά νασαλαγάει/με τις βαριές οπλές του μες στις ρούγες».

     

11.       ΛΑΊΚΗΨΥΧΗ ΔΙΑΤΗΡΗΤΕΑ

    «Εδώη λαϊκή ψυχή σεργιανίζει μες στα στενά». 

    Εδώ η λαϊκή ψυχή ζει στα στενάπλακόστρωτα δρομάκια, τις αυλές, στους σταμνοστάτες, στα σκεύη και σταεργαλεία, όπως η γάστρα και το χειρομήλι. Το ποίημα εκφράζει την πεποίθηση ότικηρύσσοντας τη γειτονιά των Λευκάρων διατηρητέα, διατηρείται και η ψυχή τουτόπου ζωντανή, έτσι που    

«συναρμολογώντας τα κομμάτια μας,/καθρεφτιζόμαστε μεςστα πολλά της πρόσωπα».

     

12.        ΕΛΠΙΔΑ ΑΝΑΒΙΩΣΗΣ

    Μεαναφορές στην παλιά καθημερινότητα του τόπου, στο κελάρι, τα πιθάρια τουκρασιού και της ρακής, την πίσω αυλή, και κυρίως στην Παλιά Πηγή τη ζωοδότρα,γύρω από την οποία πρέπει να άρχισε να χτίζεται το χωριό των Λευκάρων, ηΠοιήτρια μας ενσταλάζει την αισιοδοξία της ότι η αναπαλαίωση σαν αεράκι δροσερόθα φέρει την αναβίωση του τόπου.

     

13.       ΑΦΙΕΡΩΣΗ

    Κλείνονταςτα Ποιήματα ΟΡΗ ΛΕΥΚΑ της Μαρίας Λουκά, μείναμε γοητευμένοι από τις εικόνες πουμας παρουσίασε στις σελίδες του. Και θα χρησιμοποιήσω τους στίχους της από αυτότο τελευταίο ποίημά της: 

    «Εικόνες παιδικές και μαγικές/Σκηνές ενός αθέατουθιάσου/Καλειδοσκόπιο που γυρίζει ρυθμικά/Και μας τραβά στους κύκλους του/Τυραννικά,λυτρωτικά, κανείς δεν ξέρει.»

     Γ) 

ΓΕΝΕΘΛΙΟΣ ΤΟΠΟΣ

Ποιοςδεν θυμάται με νοσταλγία, ή ποιος δεν έχει σε ξεχωριστή θέση στην καρδιά τουτον τόπο που γεννήθηκε, τον τόπο που πέρασε τα παιδικά του χρόνια; Ακόμα κι ανκάποιος δεν απομακρύνθηκε από τον γενέθλιο τόπο, αλλά εξακολουθεί να ζει εκείστον ίδιο από γεωγραφικής άποψης τόπο, πάλι θα τον νοσταλγεί σε περασμένοχρόνο, πάλι θα τον σκέφτεται ως έναν ξεχωριστό, ιδιαίτερο άλλον τόπο σε ένανάλλο χρόνο. Γιατί με το πέρασμα του χρόνου και ο τόπος μεγαλώνει μαζί με εμάς,η εμφάνισή του αλλάζει, καινούργια πράγματα προστίθενται, παλιά κρύβονται καιχάνονται σε ρωγμές και σκιές. Όμως ο γενέθλιος τόπος ποτέ δεν χάνει τη θέση τουμέσα μας. Ο γενέθλιος τόπος πότε μας ζεσταίνει και μάς παρηγορεί, πότε μαςενθαρρύνει και μας εμπνέει.

Μέσα σ’αυτήν την έννοια περικλείονται, το φυσικό περιβάλλον, τα γεγονότα που ζήσαμε οιίδιοι ή προηγήθηκαν της γέννησής μας, και τα πρόσωπα που έζησαν εκεί μεσυγκεκριμένο τρόπο ζωής, ήθη και έθιμα, συνήθειες και ασχολίες, ακόμα κι εκείναπου έζησαν πολύ παλιότερα, αιώνες πριν, και κάποια μπορεί να μαρτύρησαν και ναστοίχειωσαν τον τόπο.

Γιατίδεν είναι όλα ευχάριστα όσα ζήσαμε στον γενέθλιο τόπο. Οι μνήμες μας, οιπροσωπικές μας αλλά κι εκείνες που μας παραδόθηκαν από τους προπάππους μας, δενείναι όλες χαρούμενες και ανέμελες. Πολλές είναι δραματικές, μπορεί καιτραυματικές. Τα παιδιά δεν ζουν συχνά σε εύκολες εποχές, οι αποφάσεις τωνμεγάλων δεν είναι συχνά σοφές και πάντα υπάρχουν καταστάσεις που δεν μπορούμενα τις ελέγξουμε ή να τις αποφύγουμε, αλλά μόνο να τις αντιμετωπίσουμε με όση γενναιότηταμπορούμε. Όμως, ο γενέθλιος τόπος, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο,αντιπροσωπεύει ένα βασικό κομμάτι του εαυτού μας και πάντα μας συγκινεί βαθιά.

 

ΤαΟΡΗ ΛΕΥΚΑ, με τα ποιήματα της Μαρίας Λουκά και τις φωτογραφίες του ΑντρέαΛουκά, είναι ένας ύμνος, μια ωδή στον γενέθλιο  (για τον Αντρέα Λουκά) τόπο των Λευκάρων, αλλάθα μπορούσε να αφορά και στον γενέθλιο τόπο του καθενός από εμάς.

    ΣτοΛεύκωμα ΟΡΗ ΛΕΥΚΑ, η ποιήτρια, με τον πλούσιο σε στοιχεία που αναφέραμεπαραπάνω ποιητικό της λόγο, γεμάτο ολοζώντανες, καθαρές και φωτεινές εικόνες,μάς παρουσιάζει τον τόπο των Λευκάρων γεμάτο από φως«λευκό», «πρωτεϊκό», «διάφανο», φιλοπαίγμον, που λούζει τους ανθρώπους και ταέργα τους, τους εμπνέει να ονειρεύονται, τους παρηγορεί στους καημούς τους και τουςκάνει να ελπίζουν με την κάθε νέα μέρα που φέρνει. Μας παρουσιάζει μια ζωή σεδράση, και τον υπέροχο λαϊκό πολιτισμό του τόπου, από τις πιο απλές έως τις πιοσύνθετες εκφράσεις του, σε μια αρμονική συνύπαρξη της Φύσης και των στοιχείωντης γης με τον Άνθρωπο. 

Καιτο κυριότερο: Η ποιήτρια με τα ποιήματά της καταφέρνει αβίαστα να κινητοποιήσειτον ψυχικό μας κόσμο, κάνοντάς μας κοινωνούς στα δικά της συναισθήματα που διαπερνούνόλο της το έργο. Αισθήματα αγάπης και σεβασμού προς τον γενέθλιο τόπο και τοπεριβάλλον. Αγάπης και σεβασμού προς την πολιτιστική κληρονομιά. Θαυμασμού προςτις διάφορες μορφές της τέχνης και τους τεχνίτες. Μας ξυπνάει συναισθήματανοσταλγίας για όσα μας αφορούν και υπήρξαν στο παρελθόν και πλέον δεν υπάρχουν,ή τουλάχιστον όχι με τον τρόπο που υπήρξαν. Μάς μεταδίδει την αισιοδοξία, ότιαπό εμάς εξαρτάται να διατηρήσουμε ζωντανό το παρελθόν: «Η αναπαλαίωση αεράκιδροσερό κι ελπίδα αναβίωσης» μας τονίζει στο ποίημά της «Ελπίδα Αναβίωσης». Κιαυτός ο στίχος της, εκτός από αισιόδοξος, είναι και παρηγορητικός για όσαέφυγαν από το προσκήνιο. Και ταυτοχρόνως, το σημαντικότερο, μάς ξυπνάει τοαίσθημα της ευθύνης απέναντι στον γενέθλιο τόπο, αφού όσο κρατάμε ζωντανή τηνπαράδοση, όσο διατηρούμε σταθερή τη σύνδεσή μας με τον τόπο μας, με τις ρίζεςμας, τόσο γνωρίζουμε τη θέση μας στον κόσμο. Γιατί πώς να βρει κανείς τη θέσητου στον κόσμο, αν αγνοεί το παρελθόν του, αν δεν συνδέεται με τις ρίζες του;

Δ) ΚΑΙ ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ Ο ΜΙΚΡΟΣ ΠΡΙΓΚΗΠΑΣ…

Φέτος έκλεισαν 80 χρόνια από τότε πουεκδόθηκε ο πολυαγαπημένος μικρών και μεγάλων «Μικρός Πρίγκιπας», του Αντουάνντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ας θυμηθούμε την ιστορία του:

Ο Μικρός Πρίγκιπας ζει σε ένανμικροσκοπικό αστεροειδή, τον Β612. Καθημερινά φροντίζει ένα τριαντάφυλλο καιένα αρνί, καθαρίζει τρία ηφαίστεια και ξεριζώνει τα βλαβερά δέντρα μπαομπάμπγια να μην πνίξουν τον πλανήτη του. Κάποια στιγμή, αποφασίζει να ταξιδέψει σεάλλους πλανήτες και τελικά καταλήγει στη Γη. Μέσα από τις περιπέτειες αυτού τουταξιδιού, τις γνωριμίες και τις φιλίες του, ανακαλύπτει ότι, αποκομμένος απότον πλανήτη του και από όσα χρειάζονταν τη φροντίδα του, η καθημερινότητά τουδεν έχει σημασία και αισθάνεται περισσότερο μόνος από ποτέ. Και αποφασίζει ναεπιστρέψει…

Θα αναρωτιέστε: Τι κοινό μπορούν ναέχουν ο Μικρός Πρίγκιπας, του Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ και Τα Όρη Λευκά, τηςΜαρίας Λουκά; Καθώς κάθε αναγνώστης επικοινωνεί με τον δικό του τρόπο με τοΠοίημα και τον Ποιητή, έτσι κι εγώ στα Ποιήματα της Μαρίας Λουκά, είδα την ίδιαλαχτάρα να φροντίσει τον γενέθλιο τόπο, κρατώντας τον ζωντανό. Με ποιον τρόπο;Καταγράφοντας με τον ποιητικό της λόγο ιστορικά γεγονότα και κυρίως τις πολλέςκαι ποικίλες εκδηλώσεις του λαϊκού πολιτισμού που υπήρξαν και αφορούσαν σταΛεύκαρα, καθώς επίσης εμπνέοντας τους νεότερους. Επειδή,  η Ποίηση, σύμφωνα πάλι με τον Τόμας Στερνς΄Ελιοτ,  είναι ταυτοχρόνως ατομικήαναγκαιότητα αλλά και κοινωνική λειτουργία, και επειδή τίποτα δεν πεθαίνει όσοτο κρατάμε ζωντανό στο μυαλό και στην καρδιά μας.

 

Κλείνοντας,θα ήθελα να τονίσω ότι τα «ΟΡΗ ΛΕΥΚΑ» είναι ένα κόσμημα για κάθε βιβλιοθήκη πουμας υπενθυμίζει τους ξεχωριστούς και ακατάλυτους δεσμούς που μας δένουν με ταχώματα όπου γεννηθήκαμε, με την ιστορία τους που είναι και η δική μας ιστορία,με το παρελθόν τους που είναι και το δικό μας παρελθόν. Κι έτσι μέσα από αυτήτη γνώση και την αναγνώριση της σύνδεσης και της συνέχειας, βρίσκουμε κι εμείςτην απαραίτητη θέση μας στον Κόσμο.

        Πηγές: 

1. Παραδοσιακή και Μοντέρνα Ποίηση, Χάρη Σακελλαρίου, Εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ,              2003

2.Ανδρέας Κατσικούδης: www.akatsikoudis.blogspot.com

 

 

*ΑγγελικήΜπούλιαρη, Φιλόλογος,Συγγραφέας, 19-04-2023

 

*Η ΑγγελικήΜπούλιαρη-Αργυράκη σπούδασεΕλληνική και Αγγλική Φιλολογία, Δημιουργική            Γραφή και Ψυχολογία στοΚαποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, και Λογοτεχνική Μετάφραση στο            ΒρετανικόΣυμβούλιο, Μετάφραση Παιδικής Λογοτεχνίας και την Ιταλική Γλώσσα. Εργάστηκε ωςιδιωτική     υπάλληλος και ως καθηγήτρια στη Μέση Εκπαίδευση. Έχει εκδώσειμυθιστορήματα, διηγήματα, ποίηση.     Δηλώνει δια βίου μαθήτρια ζωής. https://the-yellow-buses.blogspot.com/

     Πρώτη δημοσίευση: 

https://www.fractalart.gr/ori-leyka/ (10-05-2023)