ΣΠΑΖΟΝΤΑΣΤΗ ΣΙΩΠΗ – ΜΕ ΤΟΥΣ "ΔΡΑΠΕΤΕΣ ΤΟΥ ΟΝΕΙΡΟΥ" 

Η ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ Ο ΛΟΓΟΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟ-ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΒΙΑ

12-07-2025

Με το παρακάτω κείμενο, σχετικά με το μυθιστόρημά μου Δραπέτες του Ονείρου, που πραγματεύεται την ενδοοικογενειακή βία και τις σχέσεις μέσα στην ελληνική οικογένεια, συμμετείχα στην εκδήλωση ΣΠΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗ ΣΙΩΠΗ-Η ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ Ο ΛΟΓΟΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΒΙΑ, που διοργάνωσε ο Εξωραϊστικός και Εκπολιτιστικός Σύλλογος Καλαμακίου:

"Ξεκίνησα να γράφω αυτό το μυθιστόρημα το2008 και το τέλειωσα στην οριστική μορφή του το 2014. Τότε δεν υπήρχε το κίνημαMeToo,ούτε η σεξουαλική παρενόχληση και η ενδο-οικογενειακή βία συζητιούνταν όπωςσήμερα. Όμως το θέμα και η ηρωίδα, η Ευρυδίκη, μαζί με τους άλλους ήρωες τουβιβλίου στριφογύριζαν πολλά χρόνια πριν στο μυαλό μου, γυρεύοντας να έρθουν στοφως.

Βλέπετε η γνωριμία μου μαζί τους ήτανπολύ παλιά. Μεγάλωσα στα Καμίνια του Πειραιά, όπου όπως λέει και το τραγούδι,υπήρχε «φτώχεια, καλή καρδιά, μα και γκρίνια». Μια γκρίνια που ξέφευγε συχνάαπό τα απλά όρια της διαφωνίας ακόμα και του καυγά, και γινόταν καθαρή βία.

Εκεί, λοιπόν, σε μια γειτονιά δίπλα στιςγραμμές του τρένου, παιδί ακόμα, δεν είχα τελειώσει το Δημοτικό, συνάντησα τιςΕυρυδίκες μου. Για την πρώτη ακούστηκε ότι ο άντρας της δοκίμασε να της βάλειφωτιά ρίχνοντάς της οινόπνευμα. Δεν το πίστεψα. Όμως, εκείνη κυκλοφορούσε γιακαιρό μετά με μαντίλι στο κεφάλι. Η δεύτερη ήταν η «αστεφάνωτη» στην άκρη τηςαυλής. Ένα μεσημέρι την είδα που έκλαιγε. Επιθυμούσε την οικογένειά της, μιαοικογένεια, ένα παιδί. Όμως ο γάμος ήταν «αντίθετος με τις πεποιθήσεις τουφίλου της». Αυτή μού είπε: «Η ζωή είναι άγρια κι αν σε βρει μπόσικη, σετσακίζει σαν κλαδί». Η τρίτη Ευρυδίκη ήταν σύζυγος ναυτικού και πότη. Όποτεεπέστρεφε στο σπίτι του, εκείνη κυκλοφορούσε με μαύρα γυαλιά.

Το σούρουπο ανέβαινα στην ταράτσα,αγνάντευα τα φουγάρα των εργοστασίων και έπαιρνα τις αποφάσεις μου. Μεφανταζόμουν δικηγόρο να υπερασπίζεται τις Ευρυδίκες στο δικαστήριο με ευγλωττίαμεγάλου ηθοποιού. Ονειρευόμουν ότι έδινα φωνή και δύναμη στα πληγωμένα παιδιά,στις φυλακισμένες γυναίκες. Δεν έγινα δικηγόρος. Έγινα εκπαιδευτικός καισυγγραφέας. Όμως, δίνοντας ζωή στην Ευρυδίκη, την ηρωίδα του βιβλίου μουΔραπέτες του ονείρου, προσπάθησα με τον τρόπο της γραφής να δώσω φωνή καιδύναμη στις γυναίκες για τις οποίες έτυχε η ζωή να δείξει το άσχημο πρόσωπότης.

Ας δούμε με λίγα λόγια την ιστορία τηςΕυρυδίκης, που θέλει και πρέπει να αποδράσει από τον εφιάλτη, για ένα όνειρο,για μια άλλη ζωή.

Η Ευρυδίκη, γεννήθηκε (1956) με μια καθοριστική, πρωταρχική ατυχία.Γεννιέται τρίτοκορίτσι στη σειρά, διαψεύδει τις προσδοκίες του πατέρα της, του Ελισαίου, γιαδιάδοχο, και βιώνει τηνπατρική απόρριψη. Έτσι, εκείνος, αντί να γίνει ο πρώτος άντρας που θατην αγαπήσει με ανιδιοτέλεια, της διδάσκει ένα μάθημα αντρικής σκληρότητας πουθα στοιχειώσει την κατοπινή ζωή της, και την μεγαλώνει με αδιαφορία, χωρίς στοργήκαι επιβράβευση. Αυτή η πατρική απόρριψη και η κοινωνική συνθήκη μέσα στηνοποία γεννήθηκε, φυτεύουν μέσα της τον σπόρο της χαμηλής αυτοπεποίθησης πουαργότερα θα την οδηγήσει να δεχτεί αναντίρρητα την κυριαρχία ενός άνδρα πάνωστην ίδια.

Στην ηλικία των πέντε ετών (1961) παραχωρείται, ως «ανιψιά», στονυποψήφιο βουλευτή Θεοδόση Σπηλιόπουλο και στη σύζυγό του Ευγενία, που είναιάτεκνοι και οι οποίοι προσπαθούν να της προσφέρουν ένα καλύτερο μέλλον. Ωστόσο, ένατραυματικό γεγονός συμβαίνει όσο η ηρωίδα ζει υπό την προστασία τους, μεαποτέλεσμα η ίδια να περιβάλλει τον εαυτό της με σιωπή και φόβο. Επιπλέον, καθώς μεγαλώνει, η αυστηρή Ευγενία τηναντιμετωπίζει ως απειλή για την καριέρα του συζύγου της και την κοινωνική τουςθέση και την παραδίδει στον πρώτο άντρα που τη ζητά σε γάμο με τις ευλογίες τουπατέρα της. Έτσι εκείνη διακόπτει το σχολείο (16 ετών) και ως άλλο πρόβατο για σφαγήπαντρεύεται τον μεγαλύτερό της Χαράλαμπο, ο οποίος την οδηγεί σε μια τρίτηοικογένεια. Αποκτά δύο κόρες.

Μέσα στο γάμο αυτό, η Ευρυδίκη βιώνει τη λεκτική, ψυχολογική καισωματική βία, τον οικονομικό αποκλεισμό, ενώ ο έρωτας είναι διαταγή καικαταναγκαστικό έργο. Κάνει υπομονή για χάρη των παιδιών της και για άλλουςδικούς της λόγους, μέχρις ότου αντιληφθεί, καθώς ψάχνει τον χαμένο τηςαυτοσεβασμό, ότι «Όλα έχουν τα όριά τους! Πάνω απ' όλα είναι άνθρωπος!» Μέχριτότε είναι αιχμάλωτη του Φόβου. Είναι ο Φόβος που την ακινητοποιεί και ηαίσθηση μοναξιάς και αδυναμίας.

Αντιλαμβάνεται όχι μόνο ότι καμμιά από τις τρεις οικογένειές τηςδεν μπορεί να τη στηρίξει, αλλά επιπλέον καθεμιά τους κρύβει και ένα «στοιχειό»για εκείνην, το οποίο καλείται να βρει το θάρρος να αντιμετωπίσει. Το ένστικτοτης αυτοσυντήρησης ξυπνά, ενώ ταυτόχρονα εμφανίζεται και ο έρωτας στο πρόσωποενός συνομηλίκου της. Η ώρα να κάνει γενναία βήματα για να κερδίσει, επιτέλους,τη ζωή της, έχει έρθει.

Θα ήθελα να τονίσω εδώ ότι οπραγματικός έρωτας για την Ευρυδίκη δεν είναι μια ρομαντική συνθήκη που θαξεσήκωνε μια γυναίκα, δεν είναι η αφορμή για να μπορέσει νααντιμετωπίσει τους φόβους της, αλλά ο προορισμός της. Γι’αυτό, όταν πλέον γνωρίζει τον Μάξιμο, η Ευρυδίκη δεν παρασύρεται. Επιλέγει πότεθα αφεθεί σε αυτόν, καθώς για εκείνη προέχει να δώσει τις απαραίτητες μάχες γιανα κερδίσει τη ζωή της. Κάνει πρώτα την δική της εσωτερική πορεία προς τονχαμένο της εαυτό, και έπειτα βαδίζει με σταθερά βήματα προς τα έξω, προς τηναυτοπραγμάτωση και την αληθινή της ελευθερία.

Στο βιβλίο παρακολουθούμε τηγενναία πορεία της Ευρυδίκης για να κατακτήσει ελευθερία, σεβασμό, αξιοπρέπεια,αγάπη, ανεξαρτησία. Βλέπουμε πώς οργανώνει τις σκέψεις της για να τις μετατρέψειαργότερα σε πράξεις, αποφασισμένη να πληρώσει το τίμημα. Θέλει να τελειώσει τοσχολείο, να βρει δουλειά, να γραφτεί σε μια τεχνική σχολή, και τέλος να διεκδικήσειτην ελευθερία της και τη ζωή που επιθυμεί.

Με τη στάση της, με όλα τασωστά αλλά και τα λάθη της, μας δίνει παραδείγματα δύναμης, θάρρους και γενναιότητας,αλλά και παραδείγματα προς αποφυγήν.

Μας δείχνει ότι δεν είναιεύκολη αυτή η πορεία για να αποτινάξει μια γυναίκα το δυνάστη. Πρόκειται γιαέναν «πόλεμο», για μια σειρά από μάχες. Πριν δώσει τη μάχη, πρέπει να είναικαλά προετοιμασμένη. Δεν πρέπει να βγει αφελής, αδαής και εφηβική να χτυπήσειγροθιά στο μαχαίρι. Χρειάζεται να έχει γνώση των κινδύνων, να έχει στρατηγική,όπλα και συμμάχους.

Οι σύμμαχοι μπορεί να είναικοντά μας, στο συγγενικό ή φιλικό περιβάλλον. Ή μπορεί να είναι κάπου γύρω μας,να μην μπορούμε να τους εντοπίσουμε αμέσως, αλλά να πρέπει να ψάξουμε. Και θατους βρούμε. Γιατί ο ζητών ευρήσεται. Χρειαζόμαστε ειδικούς. Δικηγόρο, σύμβουλοστήριξης. Χρειάζεται να σπάσουμε τη σιωπή.

 Όμως, πάνω απ’ όλα χρειάζεται να ξέρουμε ότικανένα όπλο, κανένας σύμμαχος, καμία εξωτερική στήριξη δεν θα είναι αρκετή, ανδεν αντλήσουμε θάρρος και δύναμη από τον ίδιο τον εαυτό μας.

Επειδή, τικι αν "Όλη η ζωή είναι μια ξένη χώρα"; (όπως είπε ο Τζακ Κέρουακ),

Εγώ, (όπως είπε ο  Αλμπέρ Καμύ)

"Καταμεσής στον χειμώνα ανακάλυψαότι

υπήρχε μέσα μου ένα ανίκητο καλοκαίρι.

Κι αυτό με κάνει ευτυχισμένο.

Επειδή δηλώνει ότι δεν έχει σημασία,

με πόση δύναμη με πιέζει ο κόσμος,

μέσα μου υπάρχει κάτι δυνατότερο -

κάτι καλύτερο, που αντιστέκεται

και με κρατάει στη θέση μου».  

 Κλείνοντας, θα ήθελα να πω κι εγώ με τησειρά μου, ότι η ενδοοικογενειακή βία μάς αφορά όλους ως μέλη μιας κοινωνίας,κι ας μην μας αγγίζει άμεσα, κι ας είμαστε έξω από τον μακάβριο χορό τωνγυναικών που υποφέρουν. Και μπορούμε να βοηθήσουμε με κάποιου είδους εθελοντικήπροσφορά, ψυχολογική, πρακτική ή οικονομική. Πρώτα απ’ όλα, όμως, πρέπει να αποδεχτούμετην ύπαρξη του προβλήματος  και να ενδιαφερθούμενα το γνωρίσουμε. Ας έχουμε ανοιχτά τα μάτια και την ψυχή πρόθυμη και ας προσπαθήσουμεο καθένας στην καθημερινότητά του να είναι μια πηγή ζεστασιάς και καλοσύνης.

 Σας ευχαριστώ."

 

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Ο Εξωραϊστικός και Εκπολιτιστικός Σύλλογος Καλαμακίου , σας προσκαλεί σε μια ιδιαίτερη πολιτιστική εκδήλωση με θέμα: "ΣΠΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΣΙΩΠΗ" "Η ΤΕΧΝΗ Κ Ο ΛΟΓΟΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΒΙΑ". Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την 12η Ιουλίου 2025 και ώρα 7:30μμ, στον προαύλιο χώρο του "Παλαιού Δημοτικού Σχολείου Καλαμακίου " όπου βρίσκεται και η έδρα του Συλλόγου μας. Η παρουσία σας θα αποτελέσει σημαντική ενίσχυση στο συλλογικό μήνυμα που θέλουμε να στείλουμε πως η βία δεν έχει θέση στην Οικογένεια και στην Κοινωνία .

Συμμετέχουν κατά σειρά εμφάνισης με ομιλίες κ καλλιτεχνικά δρώμενα οι εξης:

Ομάδα Χειροτεχνίας του Συλλόγου με έργα μικτών τεχνικών."ΑΛΚΥΟΝΙΔΕΣ "Σωματείο Λόγου κ Τέχνης με έργα ζωγραφικής κ μικτών τεχνικών.Σταματίου Δώρα Ψυχολόγος .Κυριαζοπούλου Χαρά Αστυνόμος Α' Λαγόγιαννη Χριστίνα Υπαστυνόμος Β' από το Γραφείο Αντιμετώπισης Ενδοοικογενειακής Βίας του ΑΤ Κορίνθου.Ο Διοικητής του Αστυνομικού Τμήματος Κορίνθου κος Λιμνιάτης Γεώργιος.Μαρία Βαλσαμίδη Ψυχολόγος Αναστασία Παλαιολόγου Κοινωνική Λειτουργός , από το Κέντρο Συμβουλευτικής Υποστήριξης Γυναικών Θυμάτων Βίας του Δήμου Κορινθίων .Αγγελική Μπούλιαρη Φιλόλογος Συγγραφέας.Μαρία Φραγκιά Παιδαγωγός,Συγγραφέας, Καλλιτέχνης filmmaker.

Με εκτίμηση, Εκ μέρους του ΔΣ, 

Ο Πρόεδρος  Ηλίας Ριζομυλιώτης                                                            

Ο Γραμματέας Νικόλαος Νέζης