Status Updates From Günce: 1 1953, 1954, 1955

Yıl sonu bugün. Benim için çok kötü geçti 1955 yılı. Yarın yeni bir yıl başlıyor diye bir umut mu var içimde? Umut kurulacak, iyi, mutlu günler beklenecek yaşı çoktan geçirdim. Kişi, bir beklediği, umduğu olduğu için değil, alışır yaşamaya da salt o alışkanlıkla yaşar. Sayılı günlerini doldurmak için... Anıların, geçmişi anmanın tadı, güzelliği de bir umut beslemenize bağlıdır.

... Karmakarışıktır kitaplığım. Olsun, ben öylesini severim... Gene de isterim şöyle düzgün bir kitaplığım olmasını. Kitaplarım arasında masamın başına oturayım, öyle okuyayım, yazayım ... Olmadı bir türlü. Darmadağındır kitaplarım, iyice bir masam yoktur. Yatağımda okur, yatağımda yazarım. Makineyle de yazsam, kalemle de yazsam yatakta yamağa alıştım.

Kitap almadan duramam. Okur muyum aldığım kitapların hepsini? Hepsi okunur mu? Vakit mi olur hepsini okumaya? Alırım, bir iki yerine bakarım, beni sararsa okurum başından sonuna kadar. Pek beğendimse bir daha okurum. Ötekilerini bir yana korum. ...

Bir kimse için "Alıkçadır ya, iyi adamdır" dediler mi kızıyorum. Benim de dediğim olur, sonra kendime de kızarım. Alığın, budalanın iyisi olamaz, iyilik kişiye aklın, düşüncenin verdiği erdemlerden, üstünlüklerdendir. Kötü kimseler de akıllı olamaz. Kurnazları, parlak konuşanları, göz kamaştıranları bulunabilir içlerinde, aldanmayın akıllı değildir onlar.

Bu "erkekçe" sözü, böyle övünçle söylenildi mi utandırır beni, erkek olduğum için utandırır. Af dilemek isterim kadınlardan. En aşağı 30 yıldır süren erkek egemenliğinin, kuvvete dayanan bir egemenliğin uydurduğu bir bayağılık. Kadını küçük göreceksiniz, ona "Sen benim gibi olamazsın" diyecek, .. bir kızınız oldu mu yerineceksiniz. Erkeklerin bu zorbaca kurulmalarını gördükçe tepem atıyor.

Kişinin kendi kendine de, çevresine de borcu yükselmeğe çalışmaktır, gözü aşağıda değil, yukarıda olacaktır. Kendini yükselttiği ölçüde çevresini de, bütün toplumu da yükseltir.

Bugün ben yaş değiştirdim: 1314 yılının 9 Ağustos'unda doğmuşum. 55 yaşımı doldurup 56'ya bastım. Umurumda bile değil. Eskiden, artık yaşlanıyorum diye üzülürdüm, şimdi o üzüntüyü de duymuyorum. Ne çıkar ölürsem? Ölümüm kolayından olsun da ne zaman olursa olsun. Ben bu yeryüzünde yapabileceğimi yaptım,o kadar geldi elimden, bundan sonra da bir şey katamam yaptıklarıma, gücümün günden güne azaldığını duyuyorum.

... bugün döndüm Ankara'ya. Yolda da, İstanbul'da da günceme bir şey yazamadım, olmuyor, insan arkadaşlarıyla yeni tanıdıklarla konuşuyor, yazıyı sonraya ertesi güne bırakıyor. ... nice yazarlar var, alıştırmışlar kendilerini, trende sarsıla sarsıla giderken bile yazabiliyorlar. İmreniyorum onlara, ama ben yapamıyorum. Ben yazı yazabilmek, çalışabilmek için yerleşmiş olmalıyım, yerimde olmalıyım.

... Şairlere, hikayecilere benzemez bilginler, çok okumaları, uzun uzun hazırlanmaları gerektir. Yirmi beş, otuz yaşındayken öyle büyük eser veremezler.

Günler hep birbirine benziyor... Değil, birbirine benzemiyor, her biri bize ayrı bir iş getiriyor, ayrı bir sevinç, ayrı bir acı getiriyor. Ama biz duyamıyoruz o ayrılığı. Gönlümüz ihtiyarlıyor, ihtiyarlayınca da her şeyi soyutlaştırıyor, yani mücerretleştiriyor.... dünkü sevincin bugünkü sevinçle, dünkü acının bugünkü acı ile bir olduğunu sanıyoruz, öyle duyuyor içimiz.

Bugün döndüm. Yolculukta güncemi yazmak istedim, ama olmuyor. Dışarısı çekiyor kişiyi: Bilmediğiniz, görmediğiniz bir yerdesiniz, çok da kalmayacaksınız, gezmeyi bırakıp da yazı yazabilir misiniz? Birkaç gün denedim, sıktım kendimi, sonra bıraktım. Daniel Defoe'nun romanını çevirmeğe de onun için devam edemedim.

Konuşurken Arapça, Farsça sözleri çok kullanıyorum. Kızıyorum kendime. Kendimi zorlayıp da onlardan kurtulmalıyım. Alışmışım o sözlere, yaşlanmışım da.. İnsan kabul etmemeli böyle şeyleri, ne denli yaşlanırsa yaşlansın, kendisinin genç olduğuna, alışkanlıklarından kurtulabileceğine inanmalı.

Yolculuğu severim de gittiğim yerleri görmesini, insanlarına ilgilenmesini bilir miyim? Hayır, kitap adamıyım ben, bilmem çevreme bakmasını. Hele tabiat güzelliklerinden hiç anlamam. Şu yer güzelmiş, bu yer değilmiş, bana boş gibi geliyor bu sözler. Her yer güzeldir, ....

Çocukluğum olmadı benim. Çocukluğu olmayanın gençliği de olmaz. Bir şey söyleyim mi ben size? İhtiyarlığı da olmuyor öylesinin. Hani güzel bir ihtiyarlık vardır, insan çocukluğunda yaptıklarını, gençliğinde yaptıklarını hatırlar, anlatır da gözlerinin içi parlar, ben kendimde değil, başkalarında gördüm onu. Çocukluğu, gençliği olmamış kişinin yaşlılığında da bir tatsızlık var, yalnız ölümü düşünüyor .. işte o kadar.

Benden öğüt genç yazarlara: Kimseyi kendilerine "büyük" diye "üstat" diye tanımasınlar. Okusunlar kendilerinden önce yazılmış olanları, o başka, bütün sanatı, bir başlarına yeniden yaratacak değiller ya! Ama bıraksınlar saygıyı, bilsinler ki kendilerinden önce gelenler de ancak kendileri gibi birer yazardı. Büyüklük, küçüklük yoktur sanat alanında. Şunu bunu "büyük" tanımak kişinin hızını kesebilir.