Jai’s Reviews > Tun Dr. Ismail : Merintis Kepemimpinan Berintegriti > Status Update

Meskipun Ismail tidak begitu sihat, tetapi beliau menyandang jawatan Timbalan Perdana Menteri sehingga meninggal dunia pada 2 Ogos 1973. Kembali ke kabinet bukan merancang untuk menjadi Timbalan Perdana Menteri atau Perdana Menteri, tetapi untuk membantu sahabatnya, Tun Abdul Razak bersama-sama memulihkan keamanan atas kepentingan negara.

Bagi Ismail, politik bukan tempat untuk mencari kekayaan, kedudukan atau pangkat, tetapi sebagai wadah untuk berbakti.

Ismail tidak pernah menyebelahi mana-mana pihak, malah mengambil jalan tengah yang rasional dan praktikal. Beliau tidak menyokong semangat emosional kebangsaan yang tidak rasional tanpa mempedulikan rakyat lain di negara ini. Baginya, setiap rakyat mahupun Melayu, Cina dan India ialah bangsa Malaysia.

Beliau menjelaskan lebih lanjut:
“Hak istimewa orang Melayu terpulang kepada orang-orang Melayu sendiri untuk menentukan adakah hak ini perlu dikekalkan selama-lamanya. Saya tidak tahu apakah fikiran angkatan yang akan datang, mungkin keadaan negara dan juga cara berfikir boleh bertukar dari keadaan sekarang” (Utusan Malaysia 18 Julai 1969).

Sepanjang zaman gelora politik Malaysia itu, Ismail satu-satunya suara yang berani berdiri menentang arus pelampau dan prasangka yang melanda masyarakat ketika itu. Meskipun menyetujui konsep hak istimewa Melayu, dan tidak segan menghebahkan bahawa hak istimewa tersebut hanya buat sementara, bukan hak yang hakiki untuk menindas hak orang lain.

Menurut beliau, walaupun politik tidak dapat dipisahkan dengan kegiatan mahasiswa tetapi mereka mestilah menamatkan pelajaran terlebih dahulu sebelum menceburkan diri dalam politik. Untuk menjadi seorang ahli politik yang baik, seseorang itu mestilah mempunyai gabungan pelajaran yang tinggi dan pengalaman yang luas. Ismail merumuskan:

“Kita memerlukan ahli-ahli politik yang berjuang mengisi kemerdekaan, bukan lagi mereka yang hanya bercakap untuk menaikkan semangat rakyat” (Utusan Malaysia 22 Julai 1972).

Bagi Ismail mahasiswa mestilah mengambil tahu tentang politik bagi menambah pengetahuan mereka sendiri tentang hal ehwal negara.