مجید اسطیری’s Reviews > پیامبران جدید سرمایه > Status Update

اکثر قریب به اتفاق مردم مشغول کارهایی هستند که برای رفع نیازهای دیگران ایجاد نشده بلکه هدفش بازگرداندن سود سرمایه‌گذاری به صاحبان سرمایه است. همه ما در سیستمی گیر افتاده‌ایم که برای انباشت هرچه بیشتر سود طراحی شده‌است، نه برای ارضای نیازهای مردم یا ارائه خیر عمومی. این روشی عجیب برای سازماندهی جامعه است. این خلاف طبیعت ماست. هنوز هم برای رونق گرفتن سرمایه داری مردم مجبور می‌شوند هنجارهای آن را بازتولید کنند.

آیا مراقبتهای بهداشتی باید تبدیل به کالا شوند تا مردم بتوانند آن را در بازارها خرید و فروش کنند؟ در آمریکا دسترسی به مراقبتهای بهداشتی شدیداً متأثر به طبقه و نژاد است. تفاوت طول عمر یک مرد سیاهپوست فقیر با یک زن ثروتمند سفیدپوست بیش از 14 سال است! با وجود اینکه آمریکا ثروتمندترین کشور جهان است در رده 46 نرخ مرگ و میر کودکان جا دارد! بازارهای سرمایه‌داری همیشه برندگان و بازندگانی دارند!

بنیاد بیل گیتس به دنبال استفاده از سازوکارهای بازار در آموزش عمومی است. فکر پشت ماجرا آن است که با استفاده از منطق بازار در نظام آموزشی، رقابت، تمام مدارس را به عملکرد بهتر وامی‌دارد. با اداره مدارس به همان شیوه «شرکت ها»، نظامی ایجاد می‌شود که هر مدرسه عمومی یک قراداد عملکرد خواهد داشت که مردم اداره کننده آن آزادی عمل دارند تا آن را مدیریت کنند. اگر موفق نشدند باید در مدرسه را تخته کنند!

.
تجدید ساختار نئولیبرالی مستلزم تبدیل کردن مسایل اجتماعی به مشکلات فردی است. منبع توجه در نئولیبرالیسم «خود» است.
کسب و کار «اُپرا وینفری» تمرکز نئولیبرالیسم روی خود را تقویت می‌کند. بنگاه اقتصادی اُپرا وینفری مجموعه‌ای از کردارهای ایدئولوژیک است که به مشروعیت بخشی به دنیایی کمک می‌کند که آکنده از نابرابری است و با ترویج نوعی پیکربندی از «خود» که با این دنیا سازگار است فرصت‌ها را کاهش می‌دهد.

ثروتمندان برای خود وجه تمایز قایل می‌شوند و با استفاده از قدرت‌شان، در بازتولید خودشان از طریق سرمایه‌گذاری‌های کلان روی فرزندانشان، از دوران جنینی، از ثروتشان محافظت می‌کنند.
آنها از روابط اجتماعی و ثروتشان برای مقاصد مختلفی چون نوشتن و تصویب لوایح، مهیا کردن فرصتهای جدید، هدایت تالارهای قدرت و شبکه امنیت قوی برای کودکانشان استفاده می‌کنند.
اینترنت و قصه‌های مسیری که از فقر به سوی ثروت می‌رود حقیقت را عوض نمی‌کند.

.
نکته عجیب داستان «سرمایه‌داری وجدان مندانه» کمبود شرکتهای قدیمی منطبق با این تفکر است. در طول سالها تاجران بسیاری عناصر اصلی فلسفه سرمایه‌داری وجدان مندانه را داشته اند اما این حقیقت که هیچکدام از این اصول از آزمون زمان سربلند بیرون نیامده‌اند نشان دهنده تأثیرات طولانی مدت «رقابت» است نه طمع یا تنبلی.
مهم نیست که صاحب کسب و کار چقدر با وجدان باشد، اگر با بازاری رقابتی مواجه شود یگانه انتخابش زیر پا گذاشتن اصول است.

«سرمایه داری وجدان مندانه» این طور می‌گوید که شرکتها بخشی ذی شعور و همزیست با طبیعت هستند. قصه بازار آزاد قصه جذابی است که به ارزش‌هایی مثل زیبایی و خلاقیت ارجاع می‌دهد و خود را در مقابل مظاهر جان کندن و دیکتاتوری و قحطی تصویر می‌کند.
اما بازارهای سرمایه‌داری محصول مهندسی دولت است نه طبیعت! تاریخ شکل‌گیری بازار در ایالات متحده ساختاری را نشان می‌دهد که با نیروی کار بردگان تأمین شده و با غصب زمین و نسل کشی قوام یافته.

با وجود داشتن فقط 5% از جمعیت جهان، 25% ذغال سنگ، 26% نفت و 27% گاز طبیعی جهان را ایالات متحده مصرف می‌کند. در آمریکا خانه ها و ماشینها بزرگتر است و مصرف سرانه بیش از دیگر کشورهاست. به لطف مصارف خانگی برای تولد یک نوزاد در ایالات متحده سی تا پنجاه برابر بیش از دیگر کشورها آب مصرف می‌شود و هر شخص در طی زندگی اش سیزده برابر بیشتر آسیب های زیست محیطی به بار می‌آورد. یک آمریکایی بالغ به اندازه 35 هندی منابع مصرف می‌کند.

حتی اگر تبعیض‌های نژادی و جنسیتی را نابود کنیم تضادهای ذاتی سرمایه‌داری کماکان ادامه خواهد داشت. گماردن زنان در پست‌های مدیریتی قدرت انگیزه سود را تغییر نخواهد داد و در ناگزیری شرکتها برای پایین نگه داشتن دستمزد کارمندان تفاوتی ایجاد نخواهدکرد. با هم ردیف کردن اهداف فمنیسم و اهداف سرمایه‌داری، مثل یک ایدئولوژی عمل خواهدکرد که ساختارهای قدرت در جامعه سرمایه‌داری را قبول می‌کند و آن‌ها را به منزله زیربنا به کار می‌برد.

شریل سندبرگ خاطره خود از گوگل را بیان می‌کند. زمانی که روزهای آخر بارداری خود را می‌گذارند به حالی دردناک افتاد و نفس نفس میزد. همان لحظه به ذهنش رسید که «لعنتی، گوگل به یک پارکینگ مخصوص زنان باردار نیاز دارد!»
او به سمت اتاق رییس رفت و تقاضایش را مطرح کرد. وجود یک زن باردار در رده های بالا موجب تغییر شد. سندبرگ دیگر باردار نیست و در گوگل نیز کار نمی‌کند اما پارکینگ زنان باردار همچنان در گوگل وجود دارد.