مجید اسطیری’s Reviews > شعله طور > Status Update

حلاج هرگز، حتی یک روز هم، در تمام طول این سفرهای دور و دراز از دسترنج دیگران نان نخورد. هرجا رفت کار کرد، خدمت کرد، معلمی کرد. غذایش تا یاد دارم از تکه ای نان وقدری نمک یا سبزی تجاوز نمیکرد. حتی اگر دعوت ارباب ثروت را می پذیرفت بر خوان آنها از این اندک مایه تجاوز نمی کرد. ترشرویی زاهدان و تلخ مزگی موعظه گران را هم به روی ارباب ثروت نمی کشید. هرگز از ارباب ثروت چیزی نمی پذیرفت و هرگز از مریدان چیزی در نمی‌خواست...

انا الحق دیگر تنها صدای حلاج نبود. شعار مخالفان دستگاه خلافت بود. حالا پابرهنه ها، ژنده پوشها و ولگردها بانگ اناالحق می زدند. کسانی که با شعار زنده باد حلاج، شیخ را تأیید می کردند غالبا همه از همین دست مردم بودند، وامداران، تهیدستان، کسانی که سرپناه نداشتند، کسانی که نان روزانه شان را گدایی می کردند، کسانی که در تمام عمر هرگز یک سکه طلا به دستشان نیفتاده بود، شعارشان زنده باد حلاج، مرگ بر طلا بود...

در جامع منصور بر یک ستون مسجد تکیه کرد و بانگ برداشت: بیایید مردم، جواب اینجاست پس سؤال کجاست؟ این همه انالحق از من می شنوید و هیچ در پی کشتن من برنمی آیید؟! برخیزید، مسلمانان برخیزید بر روی من اسلحه بکشید. مرا بکشید. برای شما هیچ کاری از کشتن من بهتر نیست. هم یک کفراندیش، یک کافر یاوه گو را می کشید و اجر آن را می یابید، هم این دیوانه عشق را از آن عشقی که در دلش جای کرده است و از زبان او حرف می زند خلاص می کنید.

صوفی بی شیخ! این من بودم و در آن ایام هیچ صوفی دیگر حاضر نبود خود را بدین عنوان بخواند. اما آنچه من بی هیچ شیخ و بی هیچ منت ارشاد، در آن سالها طی دو بار تشرف به مکه از غنایم روحانی کسب کردم هرگز هیچ مریدی از صحبت مشایخ عصر نمی توانست به دست آرد. اولین بار که به مکه رفتم بیست و شش ساله بودم و چون حج عمره را به جای آوردم عزم رحيل را به اقامت بدل کردم و به مدت یک سال در آنجا مجاورت گزیدم.

پدرم وقتی خسته می شد، کنار جاده می نشست، کمان پنبه زنی را به دست میگرفت و با مشته ایی که بر زه آن می نواخت صدایی سحرانگیز در می آورد که مرا در یک لذت ناشناخته که برایم توصیف ناپذیر بود غرق میکرد. گه گاه خود او هم با این موسیقی درد آمیز همنوا میشد و لحظه یی چند، جاده متروک خلوت که غرق سکوت بود در امواج نغمه غرق میشد. عشق به موسیقی در همین لحظه های بی نام در وجود من راه یافت و مرا به دنیایی ورای دنیای گرسنگی کشاند.

به قدری اتهام های مبالغه آمیز شخصیت او را در بر گرفته است که ممکن نیست چنان موجودی با آن همه شرانگیزی و زشت اندیشی، در جامعه انسانی و حتی در جامعه یی به بدی و سقوط اخلاقی برخی جامعه های عصر ما مجال زیستن یافته باشد.

به قدری کرامات غريب و اوصاف و خصال والا به او منسوب شده است که انسانی بدان طهارت روح، بدان مایه تقدس، و بدانگونه ایزدوار امکان ندارد صورت حیات عادی هر روزینه انسانهایی همانند ما را تحمل کرده باشد.